Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 45

Devanagari script

कुर्वंतु कुण्डलं सर्वे तिष्ठन्तु स्वयमासने । विलोक्य स्वेच्छया लक्ष्मीर्वरमालां प्रयच्छतु

Transliteration

kurvaṃtu kuṇḍalaṃ sarve tiṣṭhantu svayamāsane | vilokya svecchayā lakṣmīrvaramālāṃ prayacchatu

Translation

«Bildet alle einen Kreis und bleibt jeder auf seinem eigenen Sitz. Möge Lakṣmī, nachdem sie geschaut hat, aus freiem Willen die Brautgirlande (varamālā) dem von ihr Erwählten verleihen.»

Word by Word

• कुर्वन्तु: let them make/do
• कुर्वन्तु: Kriyā (Predicate/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: कृ (धातु)
• Form: लोट् (Imperative), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, बहुवचन

• कुण्डलम्: earring/ornament
• कुण्डलम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: कुण्डल (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन

• सर्वे: all (of them)
• सर्वे: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: सर्व (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन

• तिष्ठन्तु: let them stand/remain
• तिष्ठन्तु: Kriyā (Predicate/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: स्था (धातु)
• Form: लोट् (Imperative), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, बहुवचन

• स्वयम्: by themselves
• स्वयम्: Kriyāviśeṣaṇa (Adverbial modifier)
• Type: Indeclinable
• Root: स्वयम् (अव्यय)
• Form: अव्यय, क्रियाविशेषण (reflexive adverb: oneself)

• आसने: on the seat
• आसने: Adhikaraṇa (Locus/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: आसन (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन

• विलोक्य: having looked (at)
• विलोक्य: Kriyāviśeṣaṇa (Adverbial modifier)
• Type: Indeclinable
• Root: वि-लोक् (धातु)
• Form: क्त्वान्त-अव्यय, धातु: वि-लोक् (to look at)

• स्वेच्छया: by her own will
• स्वेच्छया: Karaṇa (Instrument/करण)
• Type: Noun
• Root: स्व + इच्छा (प्रातिपदिक)
• Form: तत्पुरुष (स्वस्य इच्छा), स्त्रीलिङ्ग, तृतीया, एकवचन

• लक्ष्मीः: Lakshmi
• लक्ष्मीः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: लक्ष्मी (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

• वरमालाम्: the bridal garland
• वरमालाम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: वर + माला (प्रातिपदिक)
• Form: तत्पुरुष (वरस्य माला), स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन

• प्रयच्छतु: let (her) give/bestow
• प्रयच्छतु: Kriyā (Predicate/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: प्र-यम् (धातु)
• Form: लोट् (Imperative), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन

Speaker

Viṣṇu (Hari)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Vastrāpatha-kṣetra

Type: kshetra

Visual Art Cues

Scene: A circular arrangement of seated suitors/attendants forms; Lakṣmī stands with the garland, surveying the circle freely to choose; Viṣṇu presides as guarantor of order.

Characters & Entities

• Viṣṇu
• Lakṣmī

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Dharma protects freedom and order: rightful choice is made without coercion, within a disciplined assembly.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Vastrāpathakṣetra (Prabhāsa Khaṇḍa), where the narrative models dhārmic conduct as part of the site’s Māhātmya.

What ritualistic prescription is mentioned?

A ceremonial protocol akin to svayaṃvara: seated assembly, orderly arrangement, and the bride’s free choice via varamālā.