Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 23

योऽसौ सोमेश्वरो नाम्ना पश्चिमो भैरवः स्मृतः । कालाग्निरुद्रनाथेति पर्यायैर्नामभिः श्रुतः

yo'sau someśvaro nāmnā paścimo bhairavaḥ smṛtaḥ | kālāgnirudranātheti paryāyairnāmabhiḥ śrutaḥ

Der, der unter dem Namen Someśvara bekannt ist, wird als der westliche Bhairava in Erinnerung gehalten; und man vernimmt ihn auch unter gleichbedeutenden Namen: „Kālāgnirudra“ und „Rudranātha“.

यःwho
यः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative), एकवचन; सम्बन्ध-सूचक सर्वनाम
असौthat (one)
असौ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootअसद्/अदस् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; निर्देशार्थ सर्वनाम
सोमेश्वरःSoma-īśvara (Lord of Soma)
सोमेश्वरः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootसोम + ईश्वर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (सोमस्य ईश्वरः)
नाम्नाby the name
नाम्ना:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootनामन् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (Instrumental), एकवचन
पश्चिमःwestern
पश्चिमः:
Visheshana (Adjectival/विशेषण)
TypeAdjective
Rootपश्चिम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; विशेषण (भैरवः)
भैरवःBhairava
भैरवः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootभैरव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
स्मृतःis called/remembered as
स्मृतः:
Kriya (Predicate/क्रिया)
TypeVerb
Rootस्मृ (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formभूतकर्मणि कृदन्त (past passive participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; कर्मणि-प्रयोगे ‘कथ्यते/उच्यते’ अर्थः
कालाग्निरुद्रनाथKālāgnirudranātha (Lord of Kālāgnirudra)
कालाग्निरुद्रनाथ:
Samjna (Apposition/संज्ञा)
TypeNoun
Rootकाल + अग्नि + रुद्र + नाथ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रातिपदिक-रूप; बहुपद-तत्पुरुष-समासः (कालाग्निरुद्रस्य नाथः)
इतिthus
इति:
Sambandha (Marker/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootइति (अव्यय)
Formउद्धरण/समाप्ति-सूचक अव्यय (quotative particle)
पर्यायैःby synonyms/alternate terms
पर्यायैः:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootपर्याय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, बहुवचन
नामभिःby names
नामभिः:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootनामन् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, बहुवचन
श्रुतःis heard/known as
श्रुतः:
Kriya (Predicate/क्रिया)
TypeVerb
Rootश्रु (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formभूतकर्मणि कृदन्त (past passive participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; ‘श्रूयते/प्रसिद्धः’ अर्थः

Śiva (Someśvara/Kālāgnirudra) to Devī (Deveśī)

Tirtha: Someśvara (Paścima Bhairava)

Type: kshetra

Scene: A composite iconography: the serene liṅga in the sanctum, while behind it a subtle vision of Bhairava facing west, with flames of Kālāgni and Rudra’s trident, signifying multiple names in one presence.

S
Someśvara
B
Bhairava
K
Kālāgnirudra
R
Rudranātha
P
Prabhāsa

FAQs

Knowing Śiva’s names and forms reveals his protective Bhairava aspect active in the sacred landscape.

Prabhāsa kṣetra, where Someśvara is identified with the Western Bhairava.

No explicit rite; the verse provides nāma-smaraṇa and theological identification supporting devotion.