Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 10

पंचामृतेन संस्नाप्य देवं शुकप्रतिष्ठितम् । सुगन्धपुष्पैः संपूज्य शौक्रीं पीडां स नाप्नुयात्

paṃcāmṛtena saṃsnāpya devaṃ śukapratiṣṭhitam | sugandhapuṣpaiḥ saṃpūjya śaukrīṃ pīḍāṃ sa nāpnuyāt

Wer die von Śuka eingesetzte Gottheit mit pañcāmṛta badet und sie mit duftenden Blumen verehrt, erleidet nicht das mit Śukra verbundene Leiden.

पञ्चामृतेनwith pañcāmṛta (five nectars)
पञ्चामृतेन:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootपञ्च-अमृत (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया (3rd/करण), एकवचन; समासः: पञ्च + अमृत (पञ्चविध-अमृतम्)
संस्नाप्यhaving bathed (him)
संस्नाप्य:
Purvakala (Prior action/पूर्वकाल)
TypeVerb
Root√स्ना (धातु) उपसर्गः सम्-; संस्नाप्य (ल्यप्)
Formक्त्वान्त/ल्यपन्त अव्ययकृदन्त (absolutive/gerund): 'having bathed'
देवम्the deity
देवम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootदेव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/कर्म), एकवचन
शुकŚuka (parrot/Śuka)
शुक:
Sambandha (Relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootशुक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, समासपूर्वपद (in compound)
प्रतिष्ठितम्installed by Śuka
प्रतिष्ठितम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootप्रतिष्ठित (कृदन्त; √स्था (धातु) उपसर्गः प्रति- + क्त)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; देवम् विशेषयति; समासः: शुक-प्रतिष्ठितम् (शुकेन प्रतिष्ठितम्)
सुगन्धfragrant
सुगन्ध:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootसुगन्ध (प्रातिपदिक)
Formसमासपूर्वपद (in compound)
पुष्पैःwith flowers
पुष्पैः:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootपुष्प (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया (3rd/करण), बहुवचन; समासः: सुगन्ध-पुष्पैः (fragrant flowers)
संपूज्यhaving worshipped
संपूज्य:
Purvakala (Prior action/पूर्वकाल)
TypeVerb
Root√पूज् (धातु) उपसर्गः सम्-; संपूज्य (ल्यप्)
Formक्त्वान्त/ल्यपन्त अव्ययकृदन्त (absolutive): 'having worshipped'
शौक्रीम्(arising) from semen/Śukra
शौक्रीम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootशौक्री (प्रातिपदिक; शुक्र-सम्बन्धिनी)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; पीडाम् विशेषयति
पीडाम्affliction; pain
पीडाम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootपीडा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd/कर्म), एकवचन
सःhe
सः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/कर्ता), एकवचन
not
:
Pratiṣedha (Negation/निषेध)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formनिषेध-अव्यय
आप्नुयात्may obtain; may suffer
आप्नुयात्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√आप् (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative), प्रथमपुरुष (3rd), एकवचन; परस्मैपद

Īśvara (Śiva) (deduced from section flow)

Tirtha: Śukra-pratiṣṭhita (Śuka-pratiṣṭhita) Deva/Liṅga at Prabhāsa

Type: temple

Scene: Priests and devotees pour pañcāmṛta over the Śukra-established liṅga; streams of white and golden liquids flow, followed by a shower of fragrant blossoms; the devotee is shown relieved from a dark ‘pīḍā’ cloud.

Ś
Śuka
Ś
Śukra (Venus)
Ś
Śukreśvara (implied)

FAQs

Devotional worship at a sacred liṅga is taught as a dharmic remedy that harmonizes planetary afflictions through Śiva’s sanctifying presence.

Prabhāsakṣetra, focusing on the deity/liṅga associated with Śukreśvara and the establishment by Śuka.

Pañcāmṛta snāna/abhiṣeka of the deity and worship with fragrant flowers (sugandha-puṣpa).