Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 5

ईश्वर उवाच । आसीत्त्रेतायुगे पूर्वं राजा स्वायंभुवेंतरे । श्वेतकेतुरिति ख्यातो राजर्षिः सुमहातपाः

īśvara uvāca | āsīttretāyuge pūrvaṃ rājā svāyaṃbhuveṃtare | śvetaketuriti khyāto rājarṣiḥ sumahātapāḥ

Īśvara sprach: „Einst, im Tretā-Yuga—während der Svāyambhuva-Manvantara—lebte ein König, berühmt als Śvetaketu, ein königlicher Ṛṣi von überaus großer Askese.“

ईश्वरःĪśvara (Lord)
ईश्वरः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootईश्वर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन
उवाचsaid
उवाच:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट् (Perfect), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन
आसीत्there was
आसीत्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootअस् (धातु)
Formलङ् (Imperfect), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन
त्रेतायुगेin the Tretā age
त्रेतायुगे:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootत्रेतायुग (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th/Locative), एकवचन; समासः—त्रेतायाः युगम् (षष्ठी-तत्पुरुष)
पूर्वम्formerly, earlier
पूर्वम्:
Kriya-visheshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootपूर्व (प्रातिपदिक)
Formअव्यय (कालवाचक क्रियाविशेषण/adverb of time)
राजाa king
राजा:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootराजन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन
स्वायंभुवेof Svāyambhuva (Manu)
स्वायंभुवे:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeAdjective
Rootस्वायंभुव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी (7th/Locative), एकवचन; विशेषण (to ‘अन्तरे’)
अन्तरेin the Manvantara (period)
अन्तरे:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootअन्तर (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th/Locative), एकवचन
श्वेतकेतुःŚvetaketu
श्वेतकेतुः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootश्वेतकेतु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; समासः—श्वेतः केतुः (कर्मधारय)
इतिthus, as
इति:
Sambandha (Quotation marker/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootइति (अव्यय)
Formअव्यय (उद्धरण/quotative particle)
ख्यातःrenowned, known
ख्यातः:
Karta-samānādhikaraṇa (Predicate adjective/समानााधिकरण)
TypeAdjective
Rootख्या (धातु) + त (कृत् प्रत्यय)
Formभूतकृदन्त (क्त/PPP), पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; विशेषण (to ‘राजा/श्वेतकेतुः’)
राजर्षिःroyal sage
राजर्षिः:
Karta-samānādhikaraṇa (Apposition/समानााधिकरण)
TypeNoun
Rootराजर्षि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; समासः—राज्ञः ऋषिः (षष्ठी-तत्पुरुष)
सुमहातपाःof very great austerity
सुमहातपाः:
Karta-samānādhikaraṇa (Predicate adjective/समानााधिकरण)
TypeAdjective
Rootसुमहातपस् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; समासः—सु + महातपाः (उपपद/कर्मधारय-प्राय)

Īśvara (Śiva)

Tirtha: Prabhāsa-kṣetra (context for Śvetaketu’s liṅga)

Type: kshetra

Listener: Devī

Scene: Īśvara narrates: a Tretā-yuga king Śvetaketu, radiant yet austere, appears in a timeless tableau—royal insignia subdued by ascetic marks, indicating rājarṣi status.

Ī
Īśvara (Śiva)
Ś
Śvetaketu
T
Tretā Yuga
S
Svāyambhuva Manvantara

FAQs

Purāṇic dharma honors rulers who become rājarṣis—joining governance with tapas—showing that spiritual greatness can arise within worldly duty.

The narrative is being set up for Prabhāsakṣetra, where Śvetaketu’s devotion will be anchored.

None directly; the verse introduces the exemplary devotee whose tapas becomes the basis for the site’s sanctity.