Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 15

Devanagari script

पार्वत्युवाच । भगवन्विस्तरं ब्रूहि कर्दमालमहोदयम् । उत्पत्तिं च विधानं च क्षेत्रसीमादिकं क्रमात्

Transliteration

pārvatyuvāca | bhagavanvistaraṃ brūhi kardamālamahodayam | utpattiṃ ca vidhānaṃ ca kṣetrasīmādikaṃ kramāt

Translation

Pārvatī sprach: „O Herr, schildere ausführlich die große Herrlichkeit von Kardamālā – ihren Ursprung, ihre Riten und der Reihe nach die Grenzen des heiligen Feldes (Kṣetra) und alles Zugehörige.“

Word by Word

• पार्वती: Pārvatī
• पार्वती: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: पार्वती (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन

• उवाच: said
• उवाच: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: √वच् (धातु)
• Form: लिट्-लकार (Perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन

• भगवन्: O Lord
• भगवन्: Sambodhana (Address/सम्बोधन)
• Type: Noun
• Root: भगवत् (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति, एकवचन

• विस्तरम्: in detail; elaboration
• विस्तरम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: विस्तर (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन

• ब्रूहि: tell; speak
• ब्रूहि: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: √ब्रू (धातु)
• Form: लोट्-लकार (Imperative), मध्यमपुरुष, एकवचन

• कर्दमालमहोदयम्: the greatness/majesty of Kardamāla
• कर्दमालमहोदयम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: कर्दमाल-महोदय (प्रातिपदिक; कर्दमाल + महोदय)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (कर्दमालस्य महोदयः/महात्म्यम्)

• उत्पत्तिम्: origin; arising
• उत्पत्तिम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: उत्पत्ति (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन

• च: and
• च: Sambandha (Conjunction/समुच्चय)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: समुच्चयार्थक-अव्यय

• विधानम्: procedure; ordinance
• विधानम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: विधान (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन

• च: and
• च: Sambandha (Conjunction/समुच्चय)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: समुच्चयार्थक-अव्यय

• क्षेत्रसीमादिकम्: the boundaries of the sacred area and related matters
• क्षेत्रसीमादिकम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: क्षेत्र-सीमा-आदिक (प्रातिपदिक; क्षेत्र + सीमा + आदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; समाहार-द्वन्द्व/तत्पुरुषार्थक-समासः (क्षेत्रस्य सीमा आदयः)

• क्रमात्: in sequence
• क्रमात्: Sambandha (Manner/प्रकार)
• Type: Indeclinable
• Root: क्रम (प्रातिपदिक)
• Form: पञ्चमी-एकवचनरूपेण अव्ययीभूतम् (ablatival adverb): in order/step by step

Speaker

Pārvatī

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Kardamālā

Type: kshetra

Skanda Dialogue

Listener: Īśvara (Śiva)

Visual Art Cues

Scene: Pārvatī, seated beside Īśvara, respectfully asks for the detailed glory of Kardamālā—its origin, rites, and the mapped limits of the sacred field.

Characters & Entities

• Pārvatī
• Śiva (Bhagavān)
• Kardamālā
• Kṣetra-sīmā (sacred boundaries)
• Vidhāna (ritual procedure)

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

True devotion seeks complete understanding—origin, practice, and sacred geography—so pilgrimage is performed with knowledge and reverence.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Kardamālā (a tīrtha/kṣetra within Prabhāsakṣetra) is the focus.

What ritualistic prescription is mentioned?

A request for vidhāna (procedural rules) is made, implying there are specific rites associated with Kardamālā to be explained next.