Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 10

Devanagari script

एवं चिंतयतस्तस्य ग्रहणं रुचितं ततः । वाडवाग्नेः समुद्रस्य सुरपीडाकृते यदा

Transliteration

evaṃ ciṃtayatastasya grahaṇaṃ rucitaṃ tataḥ | vāḍavāgneḥ samudrasya surapīḍākṛte yadā

Translation

So wurde ihm, während er so nachdachte, die Annahme genehm—als der Ozean das Vāḍava-Feuer aufnehmen sollte, um die Bedrängnis der Götter zu lindern.

Word by Word

• एवम्: thus
• एवम्: Kriya (Discourse/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: एवम् (अव्यय)
• Form: अव्यय (प्रकारवाचक/adverb ‘thus’)

• चिन्तयतः: of (him) thinking
• चिन्तयतः: Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: √चिन्त् (धातु) + शतृ (कृदन्त)
• Form: वर्तमानकाले कृदन्त (शतृ), पुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, षष्ठी विभक्ति, एकवचन; ‘तस्य’ इत्यस्य समानाधिकरण-सम्बन्धः—‘while (he) was thinking’

• तस्य: of him
• तस्य: Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, षष्ठी विभक्ति, एकवचन

• ग्रहणम्: the taking/acceptance
• ग्रहणम्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: ग्रहण (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया विभक्ति, एकवचन

• रुचितम्: pleasing/approved
• रुचितम्: Kriya (Predicate/क्रिया)
• Type: Adjective
• Root: रुचित (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया विभक्ति, एकवचन; विशेषणम् (ग्रहणम्)

• ततः: then/thereupon
• ततः: Kriya (Discourse/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: ततः (अव्यय)
• Form: अव्यय (अपादान/क्रमवाचक ‘then/from that’)

• वाडवाग्नेः: of the submarine fire (vāḍava-fire)
• वाडवाग्नेः: Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: वाडव (प्रातिपदिक) + अग्नि (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, षष्ठी विभक्ति, एकवचन; समासः—तत्पुरुषः (वाडवः अग्निः)

• समुद्रस्य: of the ocean
• समुद्रस्य: Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: समुद्र (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, षष्ठी विभक्ति, एकवचन

• सुरपीडाकृते: for causing distress to the gods / for the gods' affliction
• सुरपीडाकृते: Kriya (Purpose/प्रयोजन)
• Type: Indeclinable
• Root: सुर (प्रातिपदिक) + पीडा (प्रातिपदिक) + कृते (कृदन्त/अव्यय-निपात)
• Form: अव्ययप्रयोगः ‘कृते’ (= हेतु/for the sake of); समासः—तत्पुरुषः (सुराणां पीडा—तस्य कृते)

• यदा: when
• यदा: Kriya (Temporal/काल)
• Type: Indeclinable
• Root: यदा (अव्यय)
• Form: अव्यय (कालवाचक/relative adverb ‘when’)

Speaker

Narrator

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Prabhāsa (coastal tīrtha)

Type: kshetra

Visual Art Cues

Scene: The Ocean receives the Vāḍava fire—an underwater blaze or a fiery mouth-like vortex—while devas feel relief; the moment is both terrifying and wondrous, set against the Prabhāsa shore.

Characters & Entities

• Samudra (Ocean)
• Vāḍavāgni (Submarine fire)
• Surāḥ (Gods)

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Even formidable forces can be redirected for protection when aligned with dharma and the welfare of the divine order.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Prabhāsa-kṣetra, where the Vāḍava fire motif enriches the site’s sacred cosmological significance.

What ritualistic prescription is mentioned?

None; it narrates a cosmic remedy rather than a human ritual.