Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 103

Devanagari script

सामगेषु समुत्पन्नस्तस्मान्मगध उच्यते । ऐंद्रेण हविषा चापि हविः पृक्तं बृहस्पतिः

Transliteration

sāmageṣu samutpannastasmānmagadha ucyate | aiṃdreṇa haviṣā cāpi haviḥ pṛktaṃ bṛhaspatiḥ

Translation

Da er unter den Sāma-Sängern entstand, wird er daher „Magadha“ genannt. Und Bṛhaspati mischte auch die Opfergabe (havis) mit der Indra dargebrachten Darbringung.

Word by Word

• सामगेषु: among the Sāma-chanters
• सामगेषु: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: सामग (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गे, सप्तमी-विभक्तिः, बहुवचनम्

• समुत्पन्नः: arisen, produced
• समुत्पन्नः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: सम्+उत्+पद् (धातु)
• Form: पुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; क्त-प्रत्ययान्त (past passive participle)

• तस्मात्: therefore, from that
• तस्मात्: Hetu (Cause/हेतु)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुं/नपुंसकलिङ्गे, पञ्चमी-विभक्तिः (5th/Ablative), एकवचनम्; सर्वनाम-रूपम्

• मगधः: Magadha (name/title)
• मगधः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: मगध (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्

• उच्यते: is called
• उच्यते: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: वच् (धातु)
• Form: लट्-लकारः (Present), प्रथमपुरुषः, एकवचनम्; कर्मणि-प्रयोगः (passive)

• ऐंद्रेण: with/through Indra’s (rite/oblation)
• ऐंद्रेण: Karana (Instrument/करण)
• Type: Adjective
• Root: ऐन्द्र (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसक/पुंलिङ्गे, तृतीया-विभक्तिः (3rd/Instrumental), एकवचनम्; विशेषणम्

• हविषा: with oblation
• हविषा: Karana (Instrument/करण)
• Type: Noun
• Root: हविस् (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्गे, तृतीया-विभक्तिः, एकवचनम्

• च: and
• च: Sambandha (Conjunction/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: समुच्चयार्थक-अव्यय

• अपि: also
• अपि: Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: अपि (अव्यय)
• Form: निपात (also/even)

• हविः: the oblation
• हविः: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: हविस् (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्गे, प्रथमा/द्वितीया-विभक्तिः (Nom/Acc), एकवचनम्

• पृक्तम्: mixed
• पृक्तम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Adjective
• Root: पृच् (धातु)
• Form: नपुंसकलिङ्गे, प्रथमा/द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्; क्त-प्रत्ययान्त (PPP)

• बृहस्पतिः: Bṛhaspati
• बृहस्पतिः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: बृहस्पति (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्

Speaker

Sūta (Lomaharṣaṇa) to the sages (deduced)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Prabhāsa-kṣetra

Type: kshetra

Visual Art Cues

Scene: Close ritual moment: Sāma-chanters in song; the newly arisen Māgadha is indicated; Bṛhaspati, radiant and sage-like, mixes havis with Indra’s portion, signifying sanctioned integration.

Characters & Entities

• Magadha
• Sāmagas
• Indra
• Bṛhaspati

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Names and roles are sanctified through Vedic context; ritual precision and sacred speech shape dhārmic culture.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

The larger glorification remains Prabhāsa-kṣetra; this verse emphasizes Vedic-ritual sanctity within that sacred narrative environment.

What ritualistic prescription is mentioned?

It references offerings to Indra and the preparation/mixing of havis, indicating yajña procedure (not a direct instruction).