Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 72

Devanagari script

सप्त जन्मांतरं यावत्तलस्वामिप्रदर्शनात् । सुवर्णानां सहस्रेण ब्राह्मणे वेदपारगे । दत्तेन यत्फलं देवि तत्कुण्डे स्नानतो लभेत्

Transliteration

sapta janmāṃtaraṃ yāvattalasvāmipradarśanāt | suvarṇānāṃ sahasreṇa brāhmaṇe vedapārage | dattena yatphalaṃ devi tatkuṇḍe snānato labhet

Translation

Bis zu sieben Leben lang erlangt man schon durch den bloßen Anblick Talasvāmis — o Göttin — die Frucht, die aus der Gabe von tausend Goldstücken an einen vedakundigen Brāhmaṇa erwüchse; eben dieses Verdienst gewinnt man durch das Bad im heiligen Kuṇḍa.

Word by Word

• सप्त: seven
• सप्त: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: सप्त (संख्याशब्द-प्रातिपदिक)
• Form: अव्ययवत् संख्याविशेषण; (janmāntaram् इत्यस्य विशेषण)

• जन्मान्तरम्: another birth; subsequent birth
• जन्मान्तरम्: Karma (Extent/परिमाण)
• Type: Noun
• Root: जन्म + अन्तर (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (जन्मनः अन्तरम्)

• यावत्: up to; for as long as
• यावत्: Adhikarana (Limit/अवधि)
• Type: Indeclinable
• Root: यावत् (अव्यय)
• Form: अव्यय; परिमाण/अवधि-वाचक (up to/as long as)

• तलस्वामिप्रदर्शनात्: from the showing/vision of Talasvāmin
• तलस्वामिप्रदर्शनात्: Hetu (Cause/हेतु)
• Type: Noun
• Root: तलस्वामि + प्रदर्शन (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, पञ्चमी-विभक्ति (Ablative), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (तलस्वामिनः प्रदर्शनम्)

• सुवर्णानाम्: of gold (pieces)
• सुवर्णानाम्: Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: सुवर्ण (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (Genitive), बहुवचन

• सहस्रेण: with a thousand; by a thousand
• सहस्रेण: Karana (Measure/करण)
• Type: Noun
• Root: सहस्र (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (Instrumental), एकवचन

• ब्राह्मणे: in/for a brāhmaṇa (recipient)
• ब्राह्मणे: Adhikarana (Recipient locus/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: ब्राह्मण (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (Locative), एकवचन

• वेदपारगे: versed in the Veda
• वेदपारगे: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: वेद + पारग (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (Locative), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (वेदस्य पारगः); विशेषण (ब्राह्मणे)

• दत्तेन: by what is given; by a gift
• दत्तेन: Karana (Means/करण)
• Type: Adjective
• Root: √दा (धातु)
• Form: दत्त (क्त-प्रत्ययान्त कृदन्त, past passive participle), नपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (Instrumental), एकवचन

• यत्: which
• यत्: Sambandha (Relative/सम्बन्ध)
• Type: Adjective
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative), एकवचन; सम्बन्धक (relative)

• फलम्: fruit; result
• फलम्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: फल (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative), एकवचन

• देवि: O Goddess; O lady
• देवि: Sambodhana (Address/सम्बोधन)
• Type: Noun
• Root: देवी (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति (Vocative), एकवचन

• तत्: that
• तत्: Sambandha (Correlative/सम्बन्ध)
• Type: Adjective
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative), एकवचन; संकेतक (correlative)

• कुण्डे: in the pond (kuṇḍa)
• कुण्डे: Adhikarana (Locus/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: कुण्ड (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (Locative), एकवचन

• स्नानतः: by bathing
• स्नानतः: Hetu (Cause/हेतु)
• Type: Indeclinable
• Root: स्नानतः (अव्यय)
• Form: अव्यय; तसिल्-प्रत्ययान्त (ablatival adverb: 'from/through bathing')

• लभेत्: would obtain; should obtain
• लभेत्: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: √लभ् (धातु)
• Form: विधिलिङ् (Optative), आत्मनेपद, प्रथम-पुरुष, एकवचन

Speaker

Īśvara (Śiva)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Talasvāmi-kuṇḍa (within Prabhāsa-kṣetra)

Type: kund

Skanda Dialogue

Listener: Devī (addressed as 'devi')

Visual Art Cues

Scene: A radiant shrine of Talasvāmi beside a lotus-filled kuṇḍa; a devotee bathes while a learned Brāhmaṇa with Vedic manuscripts sits nearby; above, seven concentric halos symbolize seven lifetimes of merit.

Characters & Entities

• Talasvāmi
• Brāhmaṇa
• Veda-pāraga
• Kuṇḍa

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

The tīrtha’s grace can bestow immense merit, equating simple acts like darśana and snāna with vast charitable gifts.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Talasvāmi’s sanctum and its associated sacred kuṇḍa (pond) within Prabhāsakṣetra.

What ritualistic prescription is mentioned?

Darśana of Talasvāmi and bathing (snāna) in the kuṇḍa, with a stated equivalence to a major gold-donation.