Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 16

यद्यहं मनसा वापि कामये नापरं पतिम् । एतेन सत्यवाक्येन यातु जारः स्वयं क्षयम्

yadyahaṃ manasā vāpi kāmaye nāparaṃ patim | etena satyavākyena yātu jāraḥ svayaṃ kṣayam

Wenn ich selbst in meinem Geist keinen anderen Gatten begehre als meinen eigenen—durch dieses Wahrwort möge der ehebrecherische Liebhaber sogleich seinem eigenen Untergang entgegengehen.

यदिif
यदि:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootयदि (अव्यय)
Formशर्तार्थक-अव्यय
अहम्I
अहम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formउत्तमपुरुष-सर्वनाम, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
मनसाwith (my) mind
मनसा:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootमनस् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (Instrumental/3rd), एकवचन
वाor
वा:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootवा (अव्यय)
Formविकल्पार्थक-निपात
अपिeven
अपि:
Sambandha (Emphasis/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formसमुच्चय/अपि-कार (particle: 'even/also')
कामयेI desire
कामये:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootकम्/काम् (धातु)
Formलट्-लकार (Present), उत्तमपुरुष, एकवचन, आत्मनेपद; desiderative sense 'I desire'
not
:
Sambandha (Negation/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formनिषेधार्थक-निपात (negation)
अपरम्another
अपरम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootअपर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषण (qualifying 'patim')
पतिम्husband
पतिम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootपति (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन
एतेनby this
एतेन:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootएतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, एकवचन
सत्यवाक्येनby this true statement
सत्यवाक्येन:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootसत्य (प्रातिपदिक) + वाक्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, एकवचन; कर्मधारय (सत्यं च तत् वाक्यं)
यातुlet (him) go
यातु:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootया (धातु)
Formलोट्-लकार (Imperative), प्रथमपुरुष, एकवचन, परस्मैपद
जारःparamour/adulterer
जारः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootजार (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
स्वयम्by himself
स्वयम्:
Sambandha (Adverbial/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootस्वयम् (अव्यय)
Formस्वतन्त्रार्थक-अव्यय (adverb: 'of himself')
क्षयम्destruction/end
क्षयम्:
Gati-Karma (Goal/Object of motion/गति-कर्म)
TypeNoun
Rootक्षय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन

The woman (devī—female figure in the narrative, speaking a truth-utterance/curse)

Tirtha: Prabhāsa-kṣetra

Type: kshetra

Scene: She declares mental exclusivity to her husband, invoking truth to destroy the ‘jāra’; the scene is charged yet calm, suggesting the stillness of inner purity behind fierce words.

S
Satya-vākya

FAQs

Purity is framed not only as external conduct but also as inner intention; the mind’s fidelity is treated as dharmically significant.

Prabhāsa-kṣetra, where moral power and karmic consequence are narrated within a sacred landscape.

None directly; the verse centers on satya-vākya as a dharmic act rather than a formal ritual.