Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 8

तस्यां कदाचित्पुत्रस्तु शूद्राज्जातो विधेर्वशात् । दुष्टात्माऽतीव निर्मुक्तो नाम्ना दुःसह इत्यतः

tasyāṃ kadācitputrastu śūdrājjāto vidhervaśāt | duṣṭātmā'tīva nirmukto nāmnā duḥsaha ityataḥ

Von ihr wurde einst, durch die Macht des Schicksals, ein Sohn von einem Śūdra geboren. Von böser Gesinnung und völlig zügellos, darum nannte man ihn Duḥsaha („Schwer zu ertragen“).

तस्याम्in her
तस्याम्:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सप्तमी (7th/Locative), एकवचन
कदाचित्once, at some time
कदाचित्:
Kriya-visheshana (Time)
TypeIndeclinable
Rootकदाचित् (अव्यय)
Formअव्यय; कालवाचक क्रियाविशेषण (temporal adverb)
पुत्रःa son
पुत्रः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootपुत्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
तुbut/indeed
तु:
Sambandha/Emphasis (Particle)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formअव्यय; विरोध/विशेषार्थक निपात (particle)
शूद्रात्from a Shudra (man)
शूद्रात्:
Apadana (Source/अपादान)
TypeNoun
Rootशूद्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, पञ्चमी, एकवचन
जातःwas born
जातः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeVerb
Rootजन् (धातु) → जात (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formभूतकृदन्त (past passive participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; कर्तरि अर्थे (born)
विधेःof fate/ordinance
विधेः:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootविधि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी, एकवचन
वशात्due to the power/control (of)
वशात्:
Hetu (Cause/हेतु)
TypeNoun
Rootवश (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, पञ्चमी, एकवचन; हेत्वर्थे (ablative of cause)
दुष्टात्माa wicked-souled one
दुष्टात्मा:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootदुष्ट + आत्मन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
अतीवexceedingly
अतीव:
Kriya-visheshana (Adverbial)
TypeIndeclinable
Rootअतीव (अव्यय)
Formअव्यय; परिमाण/तीव्रतावाचक क्रियाविशेषण (intensifier)
निर्मुक्तःunrestrained, set free
निर्मुक्तः:
Visheshana (Adjectival to पुत्रः/दुष्टात्मा)
TypeAdjective
Rootनिर्-मुच् (धातु) → निर्मुक्त (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formभूतकृदन्त (past passive participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेषण
नाम्नाby name
नाम्ना:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootनामन् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया (3rd/Instrumental), एकवचन; साधन/प्रकारे (by name)
दुःसहःDuḥsaha (Hard-to-bear)
दुःसहः:
Samjna (Name/Apposition)
TypeNoun
Rootदुःसह (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; नाम (proper name)
इतिthus
इति:
Quotation marker
TypeIndeclinable
Rootइति (अव्यय)
Formअव्यय; इत्यादि-उद्धरणसूचक (quotative particle)
अतःtherefore, hence
अतः:
Logical connector
TypeIndeclinable
Rootअतः (अव्यय)
Formअव्यय; हेत्वर्थक/निष्कर्षवाचक (therefore/for this reason)

Unspecified in snippet (narratorial voice within Prabhāsakṣetramāhātmya)

Tirtha: Prabhāsakṣetra (contextual)

Type: kshetra

Listener: Mahādevī (Pārvatī)

Scene: A grim birth scene is implied rather than explicit: the emergence of a troublesome son, with ominous signs; elders react with concern; the child’s fierce demeanor foreshadows hardship.

D
Duḥsaha

FAQs

Purāṇic storytelling frames moral disorder as producing further suffering, while also acknowledging the role of fate (vidhi) in life’s outcomes.

No tīrtha is directly praised in this verse; it introduces a key character whose actions will unfold within the Prabhāsa-kṣetra narrative.

None in this verse.