Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 12

स पुनर्देहमास्थाय जीवन्स्म प्रत्यदृश्यत । ततो वातापिरपि तं छागं कृत्वा सुसंस्कृतम् । ब्राह्मणं भोजयित्वा तु पुनरेव समाह्वयत्

sa punardehamāsthāya jīvansma pratyadṛśyata | tato vātāpirapi taṃ chāgaṃ kṛtvā susaṃskṛtam | brāhmaṇaṃ bhojayitvā tu punareva samāhvayat

Er nahm wieder einen Körper an und wurde erneut lebendig gesehen. Dann wurde auch Vātāpi, der zu einer gut zubereiteten Ziege geworden war, nachdem er den Brahmanen gespeist hatte, wieder zurückgerufen.

he
:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
पुनःagain
पुनः:
Kriya-viseshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootपुनः (अव्यय)
Formपुनरावृत्ति-बोधक-अव्यय (adverb)
देहम्a body
देहम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootदेह (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
आस्थायhaving assumed
आस्थाय:
Kriya-viseshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeVerb
Rootआ-√स्था (धातु)
Formक्त्वान्त-अव्ययकृदन्त; ‘having assumed/taken’
जीवन्living; alive
जीवन्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeVerb
Root√जीव् (धातु)
Formशतृ-प्रत्ययान्त वर्तमान-कृदन्त (present participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; ‘while living’
स्मindeed (particle)
स्म:
Sambandha (Particle/निपात)
TypeIndeclinable
Rootस्म (अव्यय)
Formस्म-निपातः (past/recitative particle)
प्रत्यदृश्यतappeared
प्रत्यदृश्यत:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootप्रति-√दृश् (धातु)
Formलङ्-लकार, प्रथम-पुरुष, एकवचन; आत्मनेपदम्; ‘appeared/was seen’
ततःthen
ततः:
Apadana/Sequence (Source/Then)
TypeIndeclinable
Rootततः (अव्यय)
Formक्रम/अपादानार्थक-अव्यय
वातापिःVātāpi
वातापिः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootवातापि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
अपिalso
अपि:
Sambandha (Particle/निपात)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formसमुच्चय/अपि-निपात (also/even)
तम्him
तम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
छागम्a goat
छागम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootछाग (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
कृत्वाhaving made (him into)
कृत्वा:
Kriya-viseshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeVerb
Root√कृ (धातु)
Formक्त्वान्त-अव्ययकृदन्त; ‘having made’
सुसंस्कृतम्well-prepared
सुसंस्कृतम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeAdjective
Rootसु-सम्-√कृ (धातु) → सुसंस्कृत (प्रातिपदिक/कृदन्त)
Formक्त-प्रत्ययान्त कृदन्त (PPP), नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; ‘well-prepared/seasoned’ (छागम् विशेषयति)
ब्राह्मणम्a Brahmin
ब्राह्मणम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootब्राह्मण (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
भोजयित्वाhaving fed
भोजयित्वा:
Kriya-viseshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeVerb
Root√भुज् (धातु) [णिच्]
Formक्त्वान्त-अव्ययकृदन्त (causative gerund); ‘having fed’
तुthen; indeed
तु:
Sambandha (Particle/निपात)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formविरोध/विशेष-निपात (but/indeed)
पुनःagain
पुनः:
Kriya-viseshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootपुनः (अव्यय)
Formपुनरावृत्ति-बोधक-अव्यय
एवjust
एव:
Sambandha (Emphasis/अवधारण)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअवधारण-निपात
समाह्वयत्called (him)
समाह्वयत्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootसम्-आ-√ह्वे/√ह्वा (धातु)
Formलङ्-लकार, प्रथम-पुरुष, एकवचन; परस्मैपदम्; ‘called/invoked’

Narrator (within the Prabhāsa-kṣetra Māhātmya frame)

Tirtha: प्रभासक्षेत्र

Type: kshetra

Listener: देवी (उमा/पार्वती) — ‘देवि’ सम्बोधनानुसार

Scene: Ilvala’s deception: Vātāpi assumes the form of a well-cooked goat offered as food; a brāhmaṇa is fed, while the asura’s trick is set in motion—ominous calm before violence.

V
Vātāpi
B
Brāhmaṇa
I
Ilvala (implied summoner)

FAQs

The verse depicts repeated deception against the righteous, underscoring why discernment and divine protection are essential in Kali-like conduct.

The surrounding chapter belongs to Prabhāsa-kṣetra Māhātmya, situating the episode within Prabhāsa’s sacred landscape.

Bhojana (feeding) is mentioned, but as a narrative element; the dharmic ideal is implied—hospitality must be free of हिंसा (violence) and deceit.