Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 9

सर्प्पे वह्नि विषैर्वा ये नाशं नीताः पितामहाः । अपुत्रा वा सपुत्रा वा सपिण्डीकरणं विना

sarppe vahni viṣairvā ye nāśaṃ nītāḥ pitāmahāḥ | aputrā vā saputrā vā sapiṇḍīkaraṇaṃ vinā

„Ob die Großväter durch eine Schlange, durch Feuer oder durch Gift zugrunde gingen; ob sie ohne Söhne starben oder selbst mit Söhnen, doch ohne den Ritus des Sapiṇḍīkaraṇa — mögen sie durch die hier vollzogenen Handlungen Nutzen empfangen.“

सर्पेby/with a snake; in (case of) a snake
सर्पे:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootसर्प (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी (7th), एकवचन
वह्निin fire
वह्नि:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootवह्नि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी (7th), एकवचन (वह्नौ/वह्नि—वैदिक/काव्यप्रयोग)
विषैःby poisons
विषैः:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootविष (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया (3rd), बहुवचन
वाor
वा:
Vikalpa (Alternative/विकल्प)
TypeIndeclinable
Rootवा (अव्यय)
Formअव्यय; विकल्पार्थक (disjunctive particle)
येwho
ये:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन; सम्बन्धसूचक (relative pronoun)
नाशम्destruction; death
नाशम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootनाश (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन
नीताःled to; brought to
नीताः:
Kriya-samānādhikaraṇa (Predicative/समानााधिकरण)
TypeAdjective
Rootनी (धातु) → नीत (कृदन्त)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन; क्त-प्रत्ययान्त: 'led/brought' (to)
पितामहाःgrandfathers; ancestors
पितामहाः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootपितामह (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन
अपुत्राःsonless
अपुत्राः:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootअ-पुत्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन; नञ्-समास/उपसर्गयुक्त: 'without sons'
वाor
वा:
Vikalpa (Alternative/विकल्प)
TypeIndeclinable
Rootवा (अव्यय)
Formअव्यय; विकल्पार्थक (disjunctive particle)
सपुत्राःhaving sons
सपुत्राः:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootस-पुत्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन; 'with sons'
वाor
वा:
Vikalpa (Alternative/विकल्प)
TypeIndeclinable
Rootवा (अव्यय)
Formअव्यय; विकल्पार्थक (disjunctive particle)
सपिण्डीकरणम्the rite of sapiṇḍīkaraṇa
सपिण्डीकरणम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootसपिण्डीकरण (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; श्राद्धकर्मविशेष (technical ritual term)
विनाwithout
विना:
Nishedha (Exclusion/निषेध)
TypeIndeclinable
Rootविना (अव्यय)
Formअव्यय; उपपद-योगे तृतीया/द्वितीया-सम्बन्धार्थक; 'without'

Unspecified (contextual prayer within Prabhāsa-kṣetra-māhātmya narration)

Tirtha: Prabhāsa-kṣetra

Type: kshetra

Listener: Unspecified within the excerpt

Scene: A ritual platform by the waters of Prabhāsa: offerings are made for ancestors who died by snakebite, fire, or poison; symbolic serpent, flame, and poison vessel appear as subdued motifs while ancestors receive piṇḍas and become peaceful.

P
Pitāmahāḥ
S
Sapiṇḍīkaraṇa
S
Sarpa
V
Vahni
V
Viṣa

FAQs

Tīrtha-based pitṛ rites can extend grace even to ancestors who suffered untimely or ritually incomplete deaths.

Prabhāsa-kṣetra as a place where pitṛ-related deficiencies can be remedied.

Sapiṇḍīkaraṇa is referenced as a key ancestral rite; the passage frames Prabhāsa rites as compensating for its absence.