Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 52

रथंतरस्य कल्पस्य वृत्तान्तमधिकृत्य च । सावर्णिना नारदाय कृष्णमाहात्म्यसंयुतम् । प्रोक्तं ब्रह्मवराहस्य चरितं वर्ण्यतेऽत्र च

rathaṃtarasya kalpasya vṛttāntamadhikṛtya ca | sāvarṇinā nāradāya kṛṣṇamāhātmyasaṃyutam | proktaṃ brahmavarāhasya caritaṃ varṇyate'tra ca

Und indem er den Bericht vom Rathaṃtara-Kalpa zum Gegenstand nahm, lehrte Sāvarṇi den Nārada, verbunden mit der Verherrlichung Kṛṣṇas; und auch die Taten Brahma-Varāhas werden hier geschildert.

रथंतरस्यof (the) Rathantara
रथंतरस्य:
Sambandha (Genitive relation)
TypeNoun
Rootरथंतर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी, एकवचन (genitive singular)
कल्पस्यof the kalpa
कल्पस्य:
Sambandha (Genitive relation)
TypeNoun
Rootकल्प (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी, एकवचन
वृत्तान्तम्the account/narrative
वृत्तान्तम्:
Karma (Object)
TypeNoun
Rootवृत्तान्त (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन (accusative singular)
अधिकृत्यhaving taken up
अधिकृत्य:
Kriya (पूर्वक्रिया/विषय-निर्देश)
TypeVerb
Rootअधि+कृ (धातु)
Formक्त्वान्त (absolutive), विषयीकृत्य (having taken as topic)
and
:
Sambandha (Connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक-निपात (conjunction)
सावर्णिनाby Sāvarṇi
सावर्णिना:
Karta (Agent in passive/statement of speaker)
TypeNoun
Rootसावर्णि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया, एकवचन (instrumental singular)
नारदायto Nārada
नारदाय:
Sampradana (Recipient)
TypeNoun
Rootनारद (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, चतुर्थी, एकवचन (dative singular)
कृष्णमाहात्म्यसंयुतम्connected with the glory of Kṛṣṇa
कृष्णमाहात्म्यसंयुतम्:
Karma (Object-Qualifier)
TypeAdjective
Rootकृष्ण (प्रातिपदिक) + माहात्म्य (प्रातिपदिक) + संयुत (सम्+युज्, कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; विशेषण (of प्रोक्तं/चरितं); समासः: कृष्णस्य माहात्म्येन संयुतम् (instrumental/genitive-tatpurusha sense)
प्रोक्तम्was spoken/declared
प्रोक्तम्:
Kriya (Predicate-participle)
TypeVerb
Rootप्र+वच् (धातु)
Formक्त (past passive participle), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; कर्मणि-भाव (spoken/declared)
ब्रह्मवराहस्यof Brahma-Varāha
ब्रह्मवराहस्य:
Sambandha (Genitive relation)
TypeNoun
Rootब्रह्म (प्रातिपदिक) + वराह (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी, एकवचन; कर्मधारयः—ब्रह्म-वराहः (Brahmā as Boar / the Brahma-Boar)
चरितम्the deed/story
चरितम्:
Karta (Subject)
TypeNoun
Rootचरित (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन (nominative singular)
वर्ण्यतेis described
वर्ण्यते:
Kriya (Predicate)
TypeVerb
Rootवर्ण् (धातु)
Formलट् (present), आत्मनेपद, प्रथमपुरुष, एकवचन; कर्मणि प्रयोग (passive)
अत्रhere
अत्र:
Adhikarana (Context)
TypeIndeclinable
Rootअत्र (अव्यय)
Formदेशवाचक-अव्यय (here)
also/and
:
Sambandha (Connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक-निपात (conjunction)

Sūta (Lomaharṣaṇa) (deduced)

Tirtha: Prabhāsa-kṣetra

Type: kshetra

Listener: Nārada

Scene: Sāvarṇi (as Manu/ṛṣi figure) instructs Nārada holding a vīṇā; behind them appear vignettes: Kṛṣṇa’s glory and Varāha lifting the earth, arranged like panels of a cosmic chronicle.

R
Rathaṃtara
K
Kalpa
S
Sāvarṇi
N
Nārada
K
Kṛṣṇa
B
Brahma-Varāha

FAQs

Purāṇic narratives connect cosmic cycles (kalpas) with devotion, presenting Kṛṣṇa and Varāha as sources of dharma and protection.

The verse sits within Prabhāsakṣetra-māhātmya, where sacred narration itself is treated as part of the site’s glory.

No direct ritual is prescribed; the verse frames the subject matter—kalpa history and divine māhātmya—being recounted.