Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 11

कृत्वा विषादं बहुशः प्रभासं क्षेत्रमागतः । तत्रैव ब्रह्मकुण्डं तु समासाद्य प्रयत्नतः

kṛtvā viṣādaṃ bahuśaḥ prabhāsaṃ kṣetramāgataḥ | tatraiva brahmakuṇḍaṃ tu samāsādya prayatnataḥ

Nachdem er immer wieder in Niedergeschlagenheit versunken war, gelangte er zum heiligen Kṣetra von Prabhāsa. Dort selbst erreichte er mit Anstrengung den Brahmakuṇḍa.

कृत्वाhaving made
कृत्वा:
Purvakala (Prior action/पूर्वकाल)
TypeVerb
Rootकृ (धातु)
Formक्त्वा-प्रत्ययान्त अव्ययकृदन्त (gerund); ‘having done/made’
विषादम्despondency, sorrow
विषादम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootविषाद (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2), एकवचन
बहुशःmany times
बहुशः:
Kriya-visheshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootबहुशः (अव्यय)
Formप्रकार/आवृत्तिवाचक-अव्यय (adverb: many times)
प्रभासम्Prabhāsa
प्रभासम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootप्रभास (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2), एकवचन
क्षेत्रम्the sacred place
क्षेत्रम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootक्षेत्र (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2), एकवचन; ‘प्रभासम्’ इत्यस्य विशेष्यवत् (apposition)
आगतःcame
आगतः:
Kriya (Predicate/क्रिया)
TypeVerb
Rootआ+गम् (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त कृदन्त (past active participle); पुंलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन; ‘having come’
तत्रthere
तत्र:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootतत्र (अव्यय)
Formदेशवाचक-अव्यय
एवindeed, just
एव:
Nipata (Particle/निपात)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअवधारण-अव्यय (emphatic particle)
ब्रह्मकुण्डम्the Brahma-pool (Brahmakuṇḍa)
ब्रह्मकुण्डम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootब्रह्मन् (प्रातिपदिक) + कुण्ड (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2), एकवचन; समासः—षष्ठी-तत्पुरुषः (ब्रह्मणः कुण्डम्)
तुbut, then
तु:
Nipata (Particle/निपात)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formविरोध/अन्वय-अव्यय (contrastive/continuative particle)
सम्completely
सम्:
Upasarga (Preverb/उपसर्ग)
TypeIndeclinable
Rootसम् (उपसर्ग/अव्यय)
Formउपसर्गः; ‘आसाद्य’ इत्यनेन सह
आसाद्यhaving reached
आसाद्य:
Purvakala (Prior action/पूर्वकाल)
TypeVerb
Rootआ+सद् (धातु)
Formल्यप्-प्रत्ययान्त अव्ययकृदन्त (gerund); उपसर्गः—सम्+आ; ‘having reached/approached’
प्रयत्नतःwith effort
प्रयत्नतः:
Kriya-visheshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootप्रयत्नतः (अव्यय)
Formतसिल्-प्रत्ययान्त क्रियाविशेषणम् (adverb: with effort)

Narrator (within the Brahmā–Nārada account)

Tirtha: Brahmakuṇḍa (within Prabhāsa-kṣetra)

Type: kund

Scene: A weary pilgrim, repeatedly struck by sorrow, arrives at the luminous coastal Prabhāsa-kṣetra and, with deliberate effort, reaches the serene Brahmakuṇḍa—its waters calm, ringed by sacred trees and small shrines.

N
Nārada
P
Prabhāsa-kṣetra
B
Brahmakuṇḍa

FAQs

Remorse should be converted into decisive pilgrimage and disciplined approach to a tīrtha for inner cleansing.

Prabhāsa-kṣetra, particularly Brahmakuṇḍa, a named sacred water-site within it.

Approaching the tīrtha (Brahmakuṇḍa) as the setting for subsequent worship and purification.