Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 39

अग्नितीर्थे गते चित्रे स्ना नार्थं लवणाम्भसि । स तत्र प्रविशन्नेव नीतस्तु यमकिंकरैः

agnitīrthe gate citre snā nārthaṃ lavaṇāmbhasi | sa tatra praviśanneva nītastu yamakiṃkaraiḥ

Als Citra zum Agnitīrtha ging, um im salzigen Meerwasser zu baden, wurde er in dem Augenblick, da er eintrat, von Yamas Dienern ergriffen und fortgeführt.

अग्नितीर्थेat Agni-tīrtha
अग्नितीर्थे:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootअग्नितीर्थ (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (अग्नेः तीर्थम्)
गतेwhen (he) had gone
गते:
Adhikarana (Locative absolute/अधिकरण)
TypeVerb
Rootगम् (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formक्त-प्रत्ययान्त कृदन्त ‘गत’, पुंलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन; सति-सप्तमी (when (he) had gone)
चित्रे(in the case of) Chitra
चित्रे:
Adhikarana (Locative absolute/अधिकरण)
TypeNoun
Rootचित्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन; सति-सप्तमी (in/when Chitra)
स्नानार्थम्for bathing
स्नानार्थम्:
Prayojana (Purpose/प्रयोजन)
TypeNoun
Rootस्नान + अर्थ (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; चतुर्थी-तत्पुरुषः (स्नानाय अर्थः) = प्रयोजनम्
लवणाम्भसिin salty water (sea)
लवणाम्भसि:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootलवण + अम्भस् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन; कर्मधारयः (लवणम् अम्भः)
सःhe
सः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन (masc., nominative singular)
तत्रthere
तत्र:
Kriya-visheshaṇa (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootतत्र (अव्यय)
Formअव्यय; देशवाचक (adverb of place: there)
प्रविशन्entering
प्रविशन्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeVerb
Rootप्र (उपसर्ग) + विश् (धातु) + शतृ (कृदन्त)
Formशतृ-प्रत्ययान्त वर्तमानकृदन्त, पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन (entering)
एवjust; indeed
एव:
Sambandha (Emphasis/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअव्यय; अवधारणार्थक (particle: just/indeed)
नीतःwas taken/led
नीतः:
Kriya (Predicate/क्रिया)
TypeVerb
Rootनी (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formक्त-प्रत्ययान्त भूतकर्मणि कृदन्त ‘नीत’, पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; कर्मणि प्रयोगे (was led)
तुindeed
तु:
Sambandha (Discourse particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formअव्यय; विशेषार्थक निपात (particle: however/indeed)
यमकिंकरैःby Yama’s servants
यमकिंकरैः:
Karana (Agent-instrument in passive/करण)
TypeNoun
Rootयम + किंकर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया, बहुवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (यमस्य किंकराः)

Unspecified in excerpt (within Prabhāsakṣetra Māhātmya narration; traditionally Sūta narrating to sages)

Tirtha: Agnitīrtha

Type: ghat

Listener: Devī/Umā

Scene: Citra steps into the sea at Agnitīrtha for bathing; at the instant of immersion, stern Yamakiṅkaras appear and seize him, creating a dramatic contrast between sacred water and fearsome emissaries.

A
Agnitīrtha
C
Citra
Y
Yama
Y
Yamakiṅkara (Yamadūta)

FAQs

Even sacred acts like tīrtha-bathing do not negate moral accountability; dharma and karma remain decisive.

Agnitīrtha in Prabhāsakṣetra, associated with sea-bathing in the sacred coastal region.

Snāna (holy bathing) in the salty sea-water at Agnitīrtha.