Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 9

अनावृष्टिहते देशे सस्ये च प्रलयं गते । एकं यो भोजयेद्विप्रं कोटिर्भवति भोजिता

anāvṛṣṭihate deśe sasye ca pralayaṃ gate | ekaṃ yo bhojayedvipraṃ koṭirbhavati bhojitā

In einem von Dürre heimgesuchten Land, wenn die Ernte zugrunde gegangen ist, wird dem, der auch nur einen einzigen Brāhmaṇa speist, das Verdienst zuteil wie dem Speisen eines Koṭi (zehn Millionen).

अनावृष्टिहतेstruck by drought
अनावृष्टिहते:
Adhikarana (Location qualifier/अधिकरण-विशेषण)
TypeAdjective
Rootअनावृष्टिहत (कृदन्त-प्रातिपदिक; अन् + आवृष्टि + √हन् (धातु) + क्त)
Formभूतकृदन्त (क्त), पुंलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन; समासः—तत्पुरुष (अनावृष्ट्या हतः); विशेषणम् (देशे)
देशेin the region
देशे:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootदेश (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन
सस्येin the crops
सस्ये:
Adhikarana (Domain/अधिकरण)
TypeNoun
Rootसस्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन
and
:
Connector (समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-अव्यय (conjunction)
प्रलयम्destruction
प्रलयम्:
Karman (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootप्रलय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
गतेwhen (it) has gone (to ruin)
गते:
Adhikarana (Temporal/locative absolute/अधिकरण)
TypeAdjective
Rootगत (कृदन्त-प्रातिपदिक; √गम् (धातु) + क्त)
Formभूतकृदन्त (क्त), पुं/नपुंसक, सप्तमी, एकवचन; विशेषणम् (सस्ये) / सति-सप्तमी भावः
एकम्one
एकम्:
Karman (Object qualifier/कर्मविशेषण)
TypeAdjective
Rootएक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; विशेषणम् (विप्रम्)
यःwho
यः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; सम्बन्ध-प्रत्यय (relative pronoun)
भोजयेत्should feed
भोजयेत्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootभुज् (धातु)
Formविधिलिङ् (optative), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद; णिच् (causative) भावः—भोजयति (to cause to eat/feed)
विप्रम्a brahmin
विप्रम्:
Karman (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootविप्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
कोटिःa crore (ten million)
कोटिः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootकोटि (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
भवतिbecomes
भवति:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootभू (धातु)
Formलट् (present), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
भोजिताthe feeder (one who feeds)
भोजिता:
Karta (Subject complement/कर्ता-सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootभोजितृ (प्रातिपदिक; √भुज् + तृच्/तृ)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; कर्तृवाचक-नाम (agent noun)

Ṛṣis (sages) (as quoted within Śiva’s narration)

Tirtha: Prabhāsa-kṣetra

Type: kshetra

Scene: A parched landscape with cracked earth and withered fields; a humble donor offers a single meal to a brāhmaṇa/ascetic under a sparse tree, while the sea-breeze of Prabhāsa and distant Somnātha silhouette suggest the sacred coast.

V
Vipra (brāhmaṇa)
A
Anāvṛṣṭi (drought)
A
Anna-dāna

FAQs

Charity performed under hardship carries multiplied merit; giving when resources are scarce is especially dharmic.

The teaching appears within the Prabhāsa-kṣetra Māhātmya narrative that culminates in the Akṣamāleśvara/Ugraseneśvara shrine account.

Feeding (bhojana/anna-dāna), specifically feeding a vipra, with stated multiplied spiritual merit during drought.