Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 8

माघे मासि महादेवि सिते पक्षे जितेन्द्रियः । षष्ठ्यामुपोषितो भूत्वा रात्रौ तस्याग्रतः स्वपेत्

māghe māsi mahādevi site pakṣe jitendriyaḥ | ṣaṣṭhyāmupoṣito bhūtvā rātrau tasyāgrataḥ svapet

O große Göttin, im Monat Māgha, in der hellen Monatshälfte, nachdem man die Sinne bezwungen hat, soll man am sechsten Mondtag fasten und nachts vor Ihm (Bhāskara, der Sonne) schlafen.

माघेin (the month of) Māgha
माघे:
Adhikaraṇa (Location/Time/अधिकरण)
TypeNoun
Rootमाघ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (अधिकरण), एकवचन
मासिin the month
मासि:
Adhikaraṇa (Time/अधिकरण)
TypeNoun
Rootमास (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन
महादेविO great goddess
महादेवि:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootमहादेवी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति, एकवचन
सितेin the bright (white)
सिते:
Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootसित (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन; विशेषण (पक्षे)
पक्षेfortnight
पक्षे:
Adhikaraṇa (Time/अधिकरण)
TypeNoun
Rootपक्ष (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन
जितेन्द्रियःself-controlled (having conquered the senses)
जितेन्द्रियः:
Kartā (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootजित (प्रातिपदिक; जि + क्त) + इन्द्रिय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (इन्द्रियाणि जितानि येन)
षष्ठ्याम्on the sixth (tithi)
षष्ठ्याम्:
Adhikaraṇa (Time/अधिकरण)
TypeNoun
Rootषष्ठी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन; तिथि-नाम (on the sixth lunar day)
उपोषितःhaving fasted
उपोषितः:
Kartā (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootउपवस् (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त (past passive participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; ‘having fasted’
भूत्वाhaving become
भूत्वा:
Kriyāviśeṣaṇa (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeVerb
Rootभू (धातु)
Formक्त्वान्त-अव्यय (absolutive), ‘having become/being’
रात्रौat night
रात्रौ:
Adhikaraṇa (Time/अधिकरण)
TypeNoun
Rootरात्रि (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन
तस्यof him/that
तस्य:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुंसकलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (सम्बन्ध), एकवचन; सर्वनाम
अग्रतःin front (of)
अग्रतः:
Adhikaraṇa (Location/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootअग्रतः (अव्यय)
Formअव्यय; देशवाचक-क्रियाविशेषण (adverb of place)
स्वपेत्should sleep
स्वपेत्:
Kriyā (Predicate verb/क्रिया)
TypeVerb
Rootस्वप् (धातु)
Formविधिलिङ् (optative), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद

Skanda (deduced, giving vrata-instructions in Prabhāsa-kṣetra Māhātmya)

Tirtha: Bhāskara (Warita-staskara) at Prabhāsa

Type: kshetra

Listener: Devī (Mahādevī)

Scene: Māgha night at the seaside shrine: a restrained devotee lies/sleeps on a simple mat before Bhāskara’s sanctum; lamps flicker, priests chant softly; moonlight and sea-breeze mingle with temple glow.

M
Mahādevī
M
Māgha
B
Bhāskara
S
Sūrya

FAQs

Pilgrimage-dharma is strengthened by self-control and disciplined observances offered to the deity with devotion.

Prabhāsa-kṣetra, at the presence of Bhāskara (Sūrya) where the vrata is to be performed.

In Māgha bright fortnight: be self-restrained, fast on Śaṣṭhī, and sleep at night before Bhāskara (temple-stay/night observance).