Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 52

Devanagari script

प्रायो नैष्कृतिकाः पापा जिह्वोपस्थपरायणा । एवं देव्या हताः सर्वे बलातिबलसंयुताः

Transliteration

prāyo naiṣkṛtikāḥ pāpā jihvopasthaparāyaṇā | evaṃ devyā hatāḥ sarve balātibalasaṃyutāḥ

Translation

Zumeist waren sie sündig und verräterisch, den Begierden der Zunge und der Lust ergeben. So wurden sie alle von der Göttin erschlagen, obgleich sie mit der gewaltigen Kraft Balātibalas ausgestattet waren.

Word by Word

• प्रायः: mostly
• प्रायः: Sambandha/Modifier (सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: प्रायः (अव्यय/प्रातिपदिक)
• Form: प्रायः इति अव्यय (adverb: mostly/for the most part)

• नैष्कृतिकाः: criminal/evil-doers
• नैष्कृतिकाः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: नैष्कृतिक (प्रातिपदिक)
• Form: पुल्लिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; ‘निष्कृति/दुष्कर्म’ प्रवृत्ताः इत्यर्थे (wicked)

• पापाः: sinful
• पापाः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: पाप (प्रातिपदिक)
• Form: पुल्लिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; विशेषण

• जिह्वा: tongue
• जिह्वा: Sambandha (compound member/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: जिह्वा (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; समासपूर्वपद

• उपस्थ: genitals
• उपस्थ: Sambandha (compound member/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: उपस्थ (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; समासपूर्वपद (जननेन्द्रिय)

• परायणाः: devoted/absorbed in
• परायणाः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: परायण (प्रातिपदिक)
• Form: पुल्लिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; विशेषण; ‘परं अयनं/आश्रयः’ अर्थे (devoted to)

• एवम्: thus
• एवम्: Sambandha/Modifier (सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: एवम् (अव्यय)
• Form: प्रकारवाचक अव्यय (adverb: thus)

• देव्या: by the Goddess
• देव्या: Karana (Instrument/Agent in passive/करण)
• Type: Noun
• Root: देवी (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, तृतीया, एकवचन; करण

• हताः: killed/slain
• हताः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: हन् (धातु) + क्त (कृदन्त)
• Form: क्त-प्रत्ययान्त कृदन्त (past participle); पुल्लिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; कर्मणि प्रयोगे कर्तृसंबन्धि

• सर्वे: all
• सर्वे: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: सर्व (प्रातिपदिक)
• Form: पुल्लिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; ‘सर्व’ सर्वनामसदृश

• बलातिबलसंयुताः: endowed with strength and great strength
• बलातिबलसंयुताः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: बल (प्रातिपदिक) + अतिबल (प्रातिपदिक) + संयुत (कृदन्त)
• Form: द्वन्द्व-समास (बलं च अतिबलं च) + ‘संयुत’ (सम्-युज् धातु + क्त); पुल्लिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; विशेषण

Speaker

Narrator (Purāṇic narration within Prabhāsakṣetramāhātmya; speaker not explicit in the snippet)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Prabhāsa

Type: kshetra

Visual Art Cues

Scene: Wicked, deceitful ascetic-figures driven by appetite and lust are struck down by the Goddess; their famed strength (Balātibala) proves futile before divine wrath.

Characters & Entities

• Devī
• Balātibala

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Unchecked appetite and lust lead to downfall; divine justice overcomes even extraordinary power when it is allied with adharma.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Prabhāsa-kṣetra, where the Goddess’ pāpa-destroying victory is celebrated.

What ritualistic prescription is mentioned?

None explicitly; the implied discipline is restraint of senses as a dharmic ideal.