Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 66

कृच्छ्रचांद्रायणैश्चैव क्षपयंति स्वकं वपुः । त्रुटिमात्राशनास्ते तु त्रुटिकाः साधका मताः

kṛcchracāṃdrāyaṇaiścaiva kṣapayaṃti svakaṃ vapuḥ | truṭimātrāśanāste tu truṭikāḥ sādhakā matāḥ

Durch strenge Askesen wie die Gelübde Kṛcchra und Cāndrāyaṇa lassen sie den eigenen Leib auszehren. Jene Übenden, die nur Nahrung in einer winzigen Menge wie einer «truṭi» zu sich nehmen, gelten als «Truṭikā»-Sādhakas.

kṛcchracāṃdrāyaṇaiḥby (means of) kṛcchra and cāndrāyaṇa observances
kṛcchracāṃdrāyaṇaiḥ:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootkṛcchra-cāṃdrāyaṇa (प्रातिपदिक; समास)
Formनपुंसकलिङ्ग (समाहार-द्वन्द्व), तृतीया (3rd), बहुवचन; द्वन्द्व: कृच्छ्रं च चान्द्रायणं च (austerity and cāndrāyaṇa vow)
caand
ca:
Conjunction (समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootca (च)
Formअव्यय; समुच्चयार्थक अव्यय (conjunction)
evaindeed, only
eva:
Emphasis (निपात)
TypeIndeclinable
Rooteva (एव)
Formअव्यय; अवधारणार्थक निपात (restrictive/emphatic particle)
kṣapayantithey waste away / diminish
kṣapayanti:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√kṣap (क्षप्)
Formलट्-लकार (Present), प्रथमपुरुष, बहुवचन; परस्मैपद
svakamtheir own
svakam:
Karma (Object/कर्म)
TypeAdjective
Rootsvaka (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; विशेषण to 'vapuḥ'
vapuḥbody
vapuḥ:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootvapus (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन
truṭimātrāśanāḥeating only a minute measure
truṭimātrāśanāḥ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Roottruṭi-mātrā-aśana (प्रातिपदिक; समास)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन; तत्पुरुष: त्रुटिमात्रम् (a tiny measure) अशनम् (eating) येषां ते; adjectival to 'truṭikāḥ'
tethose
te:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Roottad (तद्)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन
tubut, indeed
tu:
Discourse particle (निपात)
TypeIndeclinable
Roottu (तु)
Formअव्यय; विरोध/विशेषणार्थक निपात
truṭikāḥtruṭikā-s (a class of ascetics)
truṭikāḥ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Roottruṭikā (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन
sādhakāḥpractitioners
sādhakāḥ:
Predicate nominative (समानााधिकरण)
TypeNoun
Rootsādhaka (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन
matāḥare considered
matāḥ:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootmata (कृदन्त/प्रातिपदिक; √man/मन् + क्त)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन; क्त-प्रत्ययान्त कृदन्त used predicatively (passive): 'are considered'

Sūta (deduced, Prabhāsa Khaṇḍa narrative style)

Tirtha: Prabhāsa-kṣetra

Type: kshetra

Listener: sages

Scene: Ascetics in Prabhāsa perform severe vows—counting lunar days for Cāndrāyaṇa, enduring Kṛcchra austerities, taking only a speck-like measure of food; their bodies lean, faces composed, eyes inward.

P
Prabhāsakṣetra
K
Kṛcchra
C
Cāndrāyaṇa
T
Truṭikā-sādhaka

FAQs

True sanctity in a tīrtha is upheld by disciplined restraint—especially mastery over food and bodily comfort—undertaken as dharmic vows.

Prabhāsakṣetra (Prabhāsa), presented as a field where rigorous vow-keepers and sādhakas reside.

Observance of Kṛcchra and Cāndrāyaṇa vows and extreme dietary restriction (truṭimātra-āhāra) as a recognized ascetic discipline.