Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 5

देव्युवाच । पूर्वेषामुक्तदेवानां माहात्म्यं कथितं त्वया । प्रभासे बालरूपीति यत्प्रोक्तं तत्कथं वचः

devyuvāca | pūrveṣāmuktadevānāṃ māhātmyaṃ kathitaṃ tvayā | prabhāse bālarūpīti yatproktaṃ tatkathaṃ vacaḥ

Die Göttin sprach: Du hast die Größe der zuvor genannten Gottheiten geschildert. Doch in Prabhāsa sagtest du, Pitāmaha sei „in der Gestalt eines Kindes“ — wie ist diese Aussage zu verstehen?

देवीthe Goddess
देवी:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootदेवी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st case), एकवचन
उवाचsaid
उवाच:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट् (Perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन
पूर्वेषाम्of the former/earlier
पूर्वेषाम्:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeAdjective
Rootपूर्व (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th case), बहुवचन; विशेषण (of ‘devānām’)
उक्तदेवानाम्of those whose gods were mentioned / of the mentioned gods
उक्तदेवानाम्:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootउक्त (कृदन्त; √वच्) + देव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th case), बहुवचन; समासः—तत्पुरुष (उक्ताः देवाः येषाम्/उक्तदेवाः)
माहात्म्यम्the greatness, glory
माहात्म्यम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootमाहात्म्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd case), एकवचन
कथितम्told, narrated
कथितम्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootकथ् (धातु)
Formभूतकर्मणि कृदन्त (क्त), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; कर्मणि प्रयोगे ‘माहात्म्यम्’ इत्यस्य विशेषणम्
त्वयाby you
त्वया:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुं/स्त्री (सर्वनाम), तृतीया (3rd case), एकवचन
प्रभासेin Prabhāsa
प्रभासे:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootप्रभास (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी (7th case), एकवचन
बालरूपीhaving the form of a child
बालरूपी:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootबाल (प्रातिपदिक) + रूपिन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st case), एकवचन; समासः—कर्मधारय (बालः रूपं यस्य/बालरूपी)
इतिthus
इति:
Sambandha (Quotation marker)
TypeIndeclinable
Rootइति (अव्यय)
Formउद्धरण/निदर्शनार्थक अव्यय (quotative particle)
यत्which (that)
यत्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; सम्बन्धसूचक (relative)
प्रोक्तम्said, stated
प्रोक्तम्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formभूतकर्मणि कृदन्त (क्त), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; ‘यत्’ इत्यस्य विशेषणम्
तत्that
तत्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन
कथम्how?
कथम्:
Prashna (Interrogative)
TypeIndeclinable
Rootकथम् (अव्यय)
Formप्रश्नार्थक अव्यय (interrogative adverb)
वचःstatement, word
वचः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootवचस् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1st case), एकवचन

Devī (Pārvatī)

Tirtha: Prabhāsa-kṣetra (Bāla-Pitāmaha tradition)

Type: kshetra

Listener: Devī (explicit: ‘Devī uvāca’)

Scene: Devī, seated in attentive posture, asks a sage/narrator about the paradox of Brahmā appearing as a child at Prabhāsa; behind them, a faint vision of the child-form Pitāmaha near the coastal shrine complex.

D
Devī
P
Prabhāsa
P
Pitāmaha (Brahmā)

FAQs

Sacred places preserve unique divine manifestations; inquiry (praśna) is honored as the doorway to understanding māhātmya.

Prabhāsa, where Pitāmaha (Brahmā) is said to appear in a child-form.

None; this verse is a theological question prompting a detailed explanation.