Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 32

पुनर्दिने तु संजाते प्रबुद्धः सन्पितामहः । तथा सृष्टिं प्रकुरुते यथापूर्वमभूत्प्रिये

punardine tu saṃjāte prabuddhaḥ sanpitāmahaḥ | tathā sṛṣṭiṃ prakurute yathāpūrvamabhūtpriye

Doch wenn der Tag erneut anbricht, erwacht Pitāmaha (Brahmā) und setzt die Schöpfung wieder in Gang wie zuvor, o Geliebte.

पुनःagain
पुनः:
Kriyāviśeṣaṇa (Adverbial modifier/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootपुनः (अव्यय)
Formअव्यय (क्रियाविशेषण/adverb)
दिनेon the day
दिने:
Adhikaraṇa (Locative/अधिकरण)
TypeNoun
Rootदिन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th case), एकवचन
तुthen/indeed
तु:
Sambandha-bodhaka (Discourse particle/सम्बन्धसूचक)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formअव्यय (निपात/particle)
संजातेwhen (it is) arisen/occurred
संजाते:
Adhikaraṇa (Locative absolute/सप्तमी-सम्बन्ध)
TypeAdjective
Rootसम् + जन् (धातु)
Formक्त (Past passive participle), सप्तमी (7th case), एकवचन, नपुंसकलिङ्ग; 'संजाते (दिने)'
प्रबुद्धःawakened
प्रबुद्धः:
Karta-samānādhikaraṇa (Subject complement/कर्तृसमानााधिकरण)
TypeAdjective
Rootप्र + बुध् (धातु)
Formक्त (Past passive participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st case), एकवचन
सन्being
सन्:
Karta-samānādhikaraṇa (Subject complement/कर्तृसमानााधिकरण)
TypeAdjective
Rootअस् (धातु)
Formशतृ (Present active participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st case), एकवचन
पितामहःPitāmaha (Brahmā/grandsire)
पितामहः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootपितामह (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st case), एकवचन
तथाthus/in that manner
तथा:
Kriyāviśeṣaṇa (Adverbial modifier/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootतथा (अव्यय)
Formअव्यय (क्रियाविशेषण/adverb)
सृष्टिम्creation
सृष्टिम्:
Karman (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootसृष्टि (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd case), एकवचन
प्रकुरुतेundertakes/creates
प्रकुरुते:
Kriyā (Predicate/क्रिया)
TypeVerb
Rootप्र + कृ (धातु)
Formलट् (Present), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन; आत्मनेपद
यथाas
यथा:
Kriyāviśeṣaṇa (Manner/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootयथा (अव्यय)
Formअव्यय (उपमान/प्रकारवाचक; 'as')
पूर्वम्formerly/before
पूर्वम्:
Kriyāviśeṣaṇa (Time/manner/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootपूर्व (प्रातिपदिक)
Formअव्ययीभाव/क्रियाविशेषणरूपेण अव्यय (adverbial accusative)
अभूत्was/became
अभूत्:
Kriyā (Predicate/क्रिया)
TypeVerb
Rootभू (धातु)
Formलुङ् (Aorist/Imperfect), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन; परस्मैपद
प्रियेO dear one
प्रिये:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootप्रिय (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सम्बोधन (Vocative/8th), एकवचन

Unspecified (Prabhāsakṣetramāhātmya narrator)

Tirtha: Prabhāsa-kṣetra

Type: kshetra

Listener: Devasenā (implied by ‘priye/varānane’ address in the passage)

Scene: Brahmā, lotus-seated, opens his eyes at dawn of a new kalpa; subtle cosmic waters recede; the first outlines of worlds and beings reappear in orderly layers.

B
Brahmā
P
Pitāmaha
S
Sṛṣṭi
B
Brahmadina (implied)

FAQs

Cosmic order is cyclical: dissolution is followed by renewal, reflecting dharma’s continuity across ages.

The narrative belongs to Prabhāsa kṣetra’s māhātmya, offering cosmology within the pilgrimage discourse.

None; it describes Brahmā’s role in re-creation.