Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 20

मोक्षार्थं नैष्ठिकैर्वर्णैर्व्रतैश्चैव तु यत्फलम् । तत्फलं समवाप्नोति भल्लुकातीर्थदर्शनात्

mokṣārthaṃ naiṣṭhikairvarṇairvrataiścaiva tu yatphalam | tatphalaṃ samavāpnoti bhallukātīrthadarśanāt

Welcher Lohn auch immer um der Befreiung willen durch standhafte Zucht erlangt wird—durch Pflichten gemäß der Varṇa und durch Gelübde—derselbe Lohn wird allein durch das Darśana von Bhallukā Tīrtha gewonnen.

मोक्षार्थम्for liberation
मोक्षार्थम्:
Prayojana (Purpose/प्रयोजन)
TypeNoun
Rootमोक्ष + अर्थ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन; चतुर्थी-तत्पुरुषः (अर्थः = प्रयोजनम्): 'मोक्षाय अर्थः' → 'for liberation' (अर्थे द्वितीया)
नैष्ठिकैःby steadfast (observances/people)
नैष्ठिकैः:
Visheshana (Adjectival modifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootनैष्ठिक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, बहुवचन; विशेषण
वर्णैःby (prescribed) classes/varṇas; by sacred syllables (context-dependent)
वर्णैः:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootवर्ण (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, बहुवचन
व्रतैःby vows/observances
व्रतैः:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootव्रत (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, बहुवचन
and
:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-अव्यय
एवindeed
एव:
Sambandha (Emphasis/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअवधारण-अव्यय
तुbut
तु:
Sambandha (Discourse particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formविरोध/अन्वय-अव्यय
यत्which; whatever
यत्:
Visheshya (Correlative/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; सम्बन्ध-सर्वनाम (relative pronoun)
फलम्fruit; result
फलम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootफल (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
तत्that
तत्:
Visheshana (Adjectival modifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; सर्वनाम-विशेषण
फलम्fruit; result
फलम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootफल (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
समवाप्नोतिattains; obtains fully
समवाप्नोति:
Kriya (Verb/क्रिया)
TypeVerb
Rootसम् + अव + √आप् (धातु)
Formलट्-लकार (Present), प्रथम-पुरुष, एकवचन; परस्मैपद
भल्लुकातीर्थदर्शनात्from the sight/visit of Bhallukā-tīrtha
भल्लुकातीर्थदर्शनात्:
Hetu (Cause/हेतु)
TypeNoun
Rootभल्लुका + तीर्थ + दर्शन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, पञ्चमी-विभक्ति (Ablative/5th), एकवचन; षष्ठी/सप्तमी-तत्पुरुष-भावः: 'भल्लुकातीर्थस्य दर्शनम्' → 'from seeing Bhallukā-tīrtha'

Śiva

Tirtha: Bhallukā Tīrtha

Type: kshetra

Listener: Pārvatī

Scene: Pilgrims behold Bhallukā Tīrtha with folded hands; an unseen scale balances severe vows on one side and simple darśana on the other, showing equality; subtle mokṣa-light rising upward.

B
Bhallukā Tīrtha
M
Mokṣa

FAQs

A holy place can concentrate spiritual merit: sincere pilgrimage-darśana may grant the same liberating fruit as long disciplines and vows.

Bhallukā Tīrtha, a pilgrimage spot within Prabhāsa Kṣetra.

Darśana (reverent visitation/seeing) of Bhallukā Tīrtha is presented as the key act yielding mokṣa-oriented merit.