HomeRamayanaBala KandaSarga 76Shloka 17
Previous Verse
Next Verse

Shloka 17

बालकाण्डे षट्सप्ततितमः सर्गः

Rāma Subdues Paraśurāma; the Vaiṣṇava Arrow Is Discharged

अक्षय्यं मधुहन्तारं जानामि त्वां सुरेश्वरम्।धनुषोऽस्य परामर्शात् स्वस्ति तेऽस्तु परंतप।।।।

akṣayyaṃ madhuhantāraṃ jānāmi tvāṃ sureśvaram | dhanuṣo ’sya parāmarśāt svasti te ’stu paraṃtapa ||

এই ধনু স্পর্শ করায় আমি তোমাকে অক্ষয় মধুহন্তা—দেবেশ্বর বিষ্ণু—রূপে জানি। হে পরন্তপ, তোমার মঙ্গল হোক।

अक्षय्यम्imperishable
अक्षय्यम्:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Roota-kṣayya (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन (qualifying त्वाम्)
मधुहन्तारम्slayer of Madhu
मधुहन्तारम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootmadhu-hantṛ (प्रातिपदिक)
Formषष्ठी-तत्पुरुष: मधोः हन्ता; पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन (apposition to त्वाम्)
जानामिI know
जानामि:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootjñā (ज्ञा धातु)
Formलट्-लकार, परस्मैपद, उत्तमपुरुष, एकवचन
त्वाम्you
त्वाम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootyusmad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
सुरेश्वरम्lord of the gods
सुरेश्वरम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootsura-īśvara (प्रातिपदिक)
Formषष्ठी-तत्पुरुष: सुराणाम् ईश्वरः; पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन (apposition to त्वाम्)
धनुषःof the bow
धनुषः:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootdhanus (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति, एकवचन
अस्यof this
अस्य:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootidam (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, पुं/नपुंसक, षष्ठी-विभक्ति, एकवचन
परामर्शात्from the drawing/handling
परामर्शात्:
Apadana (अपादान)
TypeNoun
Rootparāmarśa (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, पञ्चमी-विभक्ति (Ablative/अपादान), एकवचन
स्वस्तिwell-being/safety
स्वस्ति:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootsvasti (अव्यय/प्रातिपदिक)
Formमङ्गलार्थक-अव्यय (benedictive particle)
तेto you
ते:
Sampradana (सम्प्रदान)
TypeNoun
Rootyusmad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, चतुर्थी-विभक्ति (Dative), एकवचन
अस्तुmay it be
अस्तु:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootas (अस् धातु)
Formलोट्-लकार (Imperative/benedictive use), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन
परंतपO scorcher of foes
परंतप:
Sambodhana (सम्बोधन)
TypeNoun
Rootparaṃ-tapa (प्रातिपदिक)
Formउपपद-तत्पुरुष: परान् तपति इति; पुंलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति, एकवचन

By the fact that you have stretched this bow, I have come to know that you are Visnu, Lord of the gods, slayer of Madhu, O Imperishable one! O Tormentor of enemies! Fare well.

R
Rāma
V
Viṣṇu
M
Madhu (as mythic reference)
P
Paraśurāma
T
the divine bow

FAQs

Satya as recognition of reality: Paraśurāma abandons rivalry when truth is evident, offering blessing rather than continuing conflict.

After Rāma’s display with the bow, Paraśurāma identifies him with Viṣṇu and formally withdraws, wishing him well.

Truthfulness and humility: the readiness to concede and honor a higher principle when confronted with unmistakable evidence.