
এই অধ্যায়ত সূত মুনিয়ে বহু-দৃশ্যৰ ধৰ্মকথা বৰ্ণনা কৰে। প্ৰথমে এজন ৰজাই গৃহস্থাশ্ৰমত স্থিত ব্রাহ্মণসকলক সন্মানেৰে সমীপ কৰি, তেওঁলোকৰ অনুৰোধমতে দুৰ্গযুক্ত বসতি নিৰ্মাণ কৰে, বাসস্থান, দান-ভোগ আৰু ৰক্ষা-পোষণৰ ব্যৱস্থা কৰি সমাজত স্থিৰতা প্ৰতিষ্ঠা কৰে। তাৰ পিছত কাহিনী আনর্তদেশৰ প্ৰভঞ্জন ৰজাৰ পূৰ্বপ্ৰসঙ্গলৈ ঘূৰে। ৰাজপুত্ৰৰ জন্মকালত জ্যোতিষীসকলে অশুভ গ্ৰহদোষ নিৰ্ণয় কৰি ষোলজন ব্রাহ্মণৰ দ্বাৰা পুনঃপুনঃ শান্তিকৰ্ম কৰাৰ বিধান দিয়ে। কিন্তু কৰ্ম সম্পন্ন হ’লেও ৰোগ, পশুহানি আৰু ৰাজ্যভয় বৃদ্ধি পায়। তেতিয়া অগ্নিদেৱে পুৰুষৰূপে প্ৰকট হৈ কয় যে যজ্ঞত ‘ত্ৰিজাত’ (বিতৰ্কিত/অন্য জন্ম) ব্রাহ্মণৰ উপস্থিতিৰ বাবে কৰ্ম কলুষিত হৈছে। সিধা দোষাৰোপ এৰাই অগ্নিয়ে নিজৰ স্বেদজলৰ পৰা এটা কুণ্ড সৃষ্টি কৰি ষোলজনক তাত স্নান কৰায়; যি অশুদ্ধ, তাৰ দেহত বিস্ফোটকৰ দৰে দাগ-চিহ্ন ওলায়। তাৰ পিছত নিয়ম স্থিৰ হয়—এই অগ্নিকুণ্ড ব্রাহ্মণসকলৰ শুদ্ধি-পৰীক্ষাৰ স্থায়ী তীৰ্থ; অযোগ্য স্নানকাৰী চিহ্নিত হ’ব; আৰু স্নানজনিত দৃশ্যশুদ্ধিৰ দ্বাৰা সামাজিক-যাজ্ঞিক প্ৰামাণ্য নিৰ্ণীত হ’ব। শেষত ৰজা যথাযথ শুদ্ধিৰে তৎক্ষণাৎ আৰোগ্য লাভ কৰে; কাৰ্ত্তিক স্নান আদি কৰিলে পাপক্ষয় আৰু নিৰ্দিষ্ট দোষমোচনৰ ফলশ্ৰুতি ঘোষিত হয়।
Verse 1
सूत उवाच । ततस्ते ब्राह्मणाः सर्वे गतकोपा दधुर्मतिम् । यज्ञकर्मसु गार्हस्थ्ये पुत्रपौत्रसमुद्भवे
সূত ক’লে: তাৰ পাছত সেই সকলো ব্ৰাহ্মণ, ক্ৰোধ নাশ হৈ, যজ্ঞকৰ্ম, গাৰ্হস্থ্য ধৰ্ম আৰু পুত্ৰ-পৌত্ৰৰ বংশবৃদ্ধিৰ দিশে মন স্থাপন কৰিলে।
Verse 2
एतस्मिन्नंतरे राजा स तान्प्राप्तान्द्विजोत्तमान् । श्रुत्वा भक्ति समायुक्तः प्रणामार्थमुपागतः
ইতিমধ্যে ৰজাই সেই উত্তম দ্বিজসকল আহিছে বুলি শুনি, ভক্তিৰে পৰিপূৰ্ণ হৈ তেওঁলোকক প্ৰণাম কৰিবলৈ আগবাঢ়ি আহিল।
Verse 3
श्रुत्वा कोपगतां वार्तामुपशामकृतां तथा । गार्हस्थ्याप्रतिपन्नानां वाक्यैर्भार्यासमुद्भवैः
তেওঁ শুনিলে যে ক্ৰোধ উঠিছিল, আৰু গৃহস্থধৰ্মত নিবিষ্ট লোকসকলৰ পত্নীসকলৰ পৰা উদ্ভৱ হোৱা বাক্যৰ দ্বাৰা সেই ক্ৰোধ শান্তও কৰা হৈছিল।
Verse 4
ततः प्रणम्य तान्सर्वान्साष्टांगं स महीपतिः । ततः कृतांजलिपुटः प्रोवाच विनतः स्थितः
তাৰ পাছত সেই ভূমিপতিয়ে তেওঁলোক সকলোকে সাষ্টাঙ্গ প্ৰণাম কৰিলে। তাৰ পাছত হাত জোৰ কৰি থিয় হৈ, বিনীতভাৱে কথা ক’লে।
Verse 5
युष्मदीयप्रसादेन संप्राप्तं जन्मनः फलम् । मया रोगविनाशेन तस्माद्ब्रूत करोमि किम्
তেওঁ ক’লে, “আপোনালোকৰ প্ৰসাদে মোৰ জন্মৰ ফল লাভ হ’ল; মোৰ ৰোগ নাশ হ’ল। সেয়ে কওক—মই কি কৰোঁ (প্ৰতিদান স্বৰূপে)?”
Verse 6
ब्राह्मणा ऊचुः । भार्यया तव राजेंद्र वयं सर्वत्र वासिनः । नीताः कृतार्थतां दत्त्वा रत्नानि विविधानि च
ব্ৰাহ্মণসকলে ক’লে, “হে ৰাজেন্দ্ৰ! তোমাৰ পত্নীয়ে আমি—যি বিভিন্ন ঠাইত বাস কৰোঁ—বহু প্ৰকাৰ ৰত্ন দান কৰি কৃতাৰ্থ কৰিলে।”
Verse 7
तस्मात्पुरवरं कृत्वा क्षेत्रेऽत्रैव सुशोभने । अस्माकं देहि गार्हस्थ्यं येन सम्यक्प्रजायते
সেয়েহে, এই সুন্দৰ পবিত্ৰ ক্ষেত্ৰতেই এক উৎকৃষ্ট নগৰ স্থাপন কৰি, আমাক গাৰ্হস্থ্য-আশ্ৰম দান কৰক, যাৰ দ্বাৰা আমি সন্ততি সহিতে যথাযথভাৱে সমৃদ্ধ হ’ব পাৰোঁ।
Verse 8
यजामो विविधैर्यज्ञैः सदा संपूर्णदक्षिणैः । इमं लोकं परं चैव साधयामः सदास्थिताः
আমি নানাবিধ যজ্ঞে সদায় পূৰ্ণ দক্ষিণাসহ পূজা কৰিম; এইদৰে অচলভাৱে স্থিত হৈ আমি এই লোক আৰু পৰলোক—দুয়োটাই সিদ্ধ কৰিম।
Verse 9
तच्छ्रुत्वा पार्थिवो हृष्टस्तथेत्युक्त्वा ततः परम् । अनुकूलदिने प्राप्ते शिल्पानाहूय भूरिशः
এই কথা শুনি পাৰ্থিৱ (ৰাজা) আনন্দিত হ’ল আৰু ক’লে, “তথাস্তु।” তাৰ পাছত শুভ দিন আহি পোৱাত তেওঁ বহু শিল্পীক আহ্বান কৰিলে।
Verse 10
पुरं प्रकल्पयामास बहुप्राकारसंकुलम् । प्राकारपरिखायुक्तं गोपुरैः समलंकृतम्
তেওঁ এক নগৰ প্ৰস্তুত কৰালে, যি বহু প্ৰাকাৰেৰে পৰিপূৰ্ণ; প্ৰাকাৰ আৰু পৰিখাসহিত, আৰু গোপুৰেৰে সুসজ্জিত আছিল।
Verse 11
अथाष्टषष्टिविप्राणां तत्र मध्ये नृपोत्तमः । अष्टषष्टिगृहाण्येव चकार सुबृहंति च
তাৰ পাছত সেই স্থানৰ মাজত নৃপোত্তমে অষ্টষষ্টি (৮৬) বিপ্ৰৰ বাবে ঠিক অষ্টষষ্টি গৃহ নিৰ্মাণ কৰালে—অতি বৃহৎ আৰু বিস্তৃত বাসগৃহ।
Verse 12
मत्तवारणजुष्टानि दीर्घिकासहितानि च । गृहोद्यानैः समेतानि यथा राजगृहाणि च
সেই গৃহসমূহ ৰাজগৃহৰ দৰে আছিল; মত্ত হাতীৰ আগমন-গমনে সুশোভিত, দীঘল দীঘল দীঘি-পুখুৰীৰ সৈতে আৰু গৃহোদ্যানৰে সমন্বিত।
Verse 13
तथा कृत्वाऽथ रत्नौघैः पूरयित्वा तथा परैः । ददौ तेभ्यो अष्टषष्टिं च ग्रामाणां तदनंतरम्
এনেদৰে কৰি তেওঁ ৰত্নৰ ঢেৰ আৰু আন মূল্যবান বস্তুৰে তেওঁলোকৰ হাত ভৰাই দিলে; আৰু তৎক্ষণাৎ তেওঁলোকক ছয়ষট্টি গাঁও দান কৰিলে।
Verse 14
ततः सर्वान्समाहूय पुत्रपौत्रांस्तदग्रतः । प्रोवाच तारनादेन श्रूयतां जल्पतो मम
তাৰ পাছত তেওঁ সকলোকে আহ্বান কৰিলে—পুত্ৰ-পৌত্ৰসকলক সন্মুখত থিয় কৰাই—আৰু স্পষ্ট, ধ্বনিত কণ্ঠে ক’লে: “মই যি ক’বলৈ যাওঁ, শুনা।”
Verse 15
एतत्पुरं मया दत्तमेभिर्ग्रामैः समन्वितम् । एतेभ्यो ब्राह्मणेंद्रेभ्यः श्रद्धापूतेन चेतसा
“এই নগৰখন মই এই গাঁওসমূহসহ, শ্ৰদ্ধাৰে পবিত্ৰ হোৱা চিত্তে, এই ব্ৰাহ্মণশ্ৰেষ্ঠসকলক দান কৰিলোঁ।”
Verse 16
तस्माद्रक्षा प्रकर्तव्या यथा न स्यात्क्षतिः क्वचित् । कष्टं वा ब्राह्मणेंद्राणां तथा चैव पराभवम्
“সেয়ে সৰ্বতো ৰক্ষা নিশ্চিত কৰা হওক, যাতে ক’তো ক্ষতি নহয়—সেই ব্ৰাহ্মণশ্ৰেষ্ঠসকলৰ কষ্টো নহয়, অপমানো নহয়।”
Verse 17
अस्मद्वंशसमुद्भूतो यस्त्वेतांस्तोषयिष्यति । अन्यो वा भूपतिर्वृद्धिमग्र्यां नूनं स यास्यति
আমাৰ বংশত জন্ম হোৱা হওক বা আন কোনো ৰজা হওক—যি এই ব্ৰাহ্মণ-প্ৰভুসকলক সন্তুষ্ট কৰি সন্মানসহ সহায় কৰে, সি নিশ্চয়েই সৰ্বোচ্চ সমৃদ্ধি লাভ কৰিব।
Verse 18
यश्चापराधसंयुक्तानेतान्खेदं नयिष्यति । योजयिष्यति वा क्लेशैर्विविधैर्वा पराभवैः । स शत्रुभिः पराभूतो वेष्टितो विविधैर्गदैः
কিন্তু যি কোনোবাই অপৰাধবোধে চালিত হৈ এইসকলক দুখত পেলায়, বা নানাবিধ ক্লেশ আৰু অপমানত নিক্ষেপ কৰে—সি শত্রুৰ হাতত পৰাজিত হ’ব আৰু বহুবিধ ৰোগে আৱৰি ধৰিব।
Verse 19
इह लोके वियोगादीन्प्राप्य क्लेशान्सुदारुणान् । रौरवादिषु रौद्रेषु नरकेषु प्रयास्यति
এই লোকতেই সি বিচ্ছেদ আদি অতি ভয়ংকৰ ক্লেশ ভোগ কৰিব; তাৰ পিছত ৰৌৰৱ আদি ভীষণ নৰকসমূহলৈ গমন কৰিব।
Verse 20
एवमुक्त्वा ततः सर्वं तेषां कृत्यं महीपतिः । स्वयमेवाकरोन्नित्यं दिवारात्रमतंद्रितः
এইদৰে কৈ, তাৰ পিছত ৰজাই তেওঁলোকৰ সকলো কৰ্তব্য নিজেই সম্পন্ন কৰিলে—নিত্য, দিন-ৰাত, অলসতা আৰু অৱহেলা বিনা।
Verse 21
अथ ता ब्राह्मणेंद्राणां भार्याः सर्वाः द्विजोत्तमाः । दमयंत्याः समासाद्य प्रासादं स्नेहवत्सलाः
তাৰ পিছত সেই শ্ৰেষ্ঠ ব্ৰাহ্মণসকলৰ পত্নীসকল—দ্বিজোত্তমৰ সৎ-নাৰীসকল—স্নেহ আৰু প্ৰেমেৰে ভৰপূৰ হৈ দময়ন্তীৰ প্ৰাসাদলৈ আহি উপস্থিত হ’ল।
Verse 22
कुंकुमागरुकर्पूरैः पुष्पैर्गंधैः पृथग्विधैः । तदर्च्चा पूजयामासुः स च राजा दिनेदिने
কুংকুম, আগৰু, কৰ্পূৰ, পুষ্প আৰু নানাবিধ সুগন্ধিৰে তেওঁলোকে সেই পূজনীয় মূৰ্তিৰ অৰ্চনা কৰিলে; আৰু ৰজাও দিনেদিনে তেনেকৈ সন্মানসহ পূজা কৰি থাকিল।
Verse 23
अथ ताः प्रोचुरन्योन्यं तापस्यस्तत्पुरः स्थिताः । तस्यभूपस्य संतोषं जनयंत्यो द्विजोत्तमाः
তাৰ পাছত সেই তপস্বিনী নাৰীসকল, তেওঁৰ সন্মুখতে থিয় হৈ, পৰস্পৰে কথা ক’লে; আধ্যাত্মিক মহত্ত্বত উত্তম দ্বিজসদৃশ সেইসকলে ৰজাৰ হৃদয়ত সন্তোষ জগাই তুলিলে।
Verse 24
यदास्माकं गृहे वृद्धिः कदाचित्संभविष्यति । तदग्रतश्च पश्चाच्च दमयंत्याः प्रपूजनम् । करिष्यामो न संदेहः सर्वकृत्येषु सर्वदा
যেতিয়া কেতিয়াবা আমাৰ ঘৰত সমৃদ্ধি উদয় হ’ব, তেতিয়া তাৰ আগতেও আৰু পাছতো আমি নিশ্চয়েই দময়ন্তীৰ বিশেষ পূজন কৰিম—সকলো কৰ্তব্যত সদায়, কোনো সন্দেহ নাই।
Verse 25
एनां दृष्ट्वा कुमारी या वेदिमध्यं गमिष्यति । सा भविष्यत्यसंदेहः पत्युः प्राणसमा सदा
যি কুমাৰী তাইক দেখা কৰি বেদীৰ মাজলৈ (অনুষ্ঠানৰ বাবে) প্ৰৱেশ কৰিব, সি নিঃসন্দেহে সদায় স্বামীৰ প্ৰাণসমা প্ৰিয় হ’ব।
Verse 26
तस्मात्सर्वप्रयत्नेन कन्यायज्ञ उपस्थिते । दमयंती प्रद्रष्टव्या पूजनीया प्रयत्नतः
সেয়ে, যেতিয়া কন্যাযজ্ঞ সমীপত আহে, তেতিয়া দময়ন্তীক দৰ্শন কৰিবলৈ যাব লাগে আৰু সম্পূৰ্ণ যত্ন-সাৱধানতাৰে তাইক পূজা কৰিব লাগে।
Verse 27
सूत उवाच । एवं तत्र पुरे तेन भूभुजा सुमहात्मना । अष्टषष्टिं च संस्थाप्य गोत्राणां निर्वृतिः कृता
সূতে ক’লে: এইদৰে সেই নগৰত সেই মহাত্মা ভূভুজ ৰজাই অষ্টষষ্টি গোত্ৰ স্থাপন কৰি ব্ৰাহ্মণ কুলসমূহক শান্তি আৰু নিৰ্ভয়তা দান কৰিলে।
Verse 28
तेषामपि च चत्वारि गोत्राण्युर गजाद्भयात् । गतानि तत्र यत्र स्युस्तानि पूर्वोद्भवानि च । चतुःषष्टिः स्थिता तत्र पुरे शेषा द्विजन्मनाम्
তেওঁলোকৰ মাজৰ চাৰি গোত্ৰো নাগ-গজৰ ভয়ত প্ৰস্থান কৰিলে; য’তেই তেওঁলোক থাকিল, সেয়া আছিল পূৰ্বোদ্ভৱ বংশ। বাকী চৌষষ্টি দ্বিজ সেই নগৰতেই স্থিৰ থাকিল।
Verse 29
ऋषय ऊचुः । कीदृङनागभयं तेषां येन ते विगता विभो । परित्यज्य निजं स्थानमेतन्नो विस्तराद्वद
ঋষিসকলে ক’লে: হে বিভো, তেওঁলোকৰ নাগত কিদৰে ভয় হৈছিল যে নিজ স্থান ত্যাগ কৰি গ’ল? এই কথা আমাক বিস্তাৰে কোৱা।
Verse 30
सूत उवाच । आनर्त्ताधिपतिः पूर्वमासीन्नाम्ना प्रभंजनः । धर्मज्ञः सुप्रतापी च परपक्षक्षयावहः
সূতে ক’লে: পূৰ্বে আনর্ত্তৰ এজন অধিপতি আছিল, নাম প্ৰভঞ্জন; তেওঁ ধৰ্মজ্ঞ, অতিশয় প্ৰতাপী আৰু শত্রুপক্ষ বিনাশকাৰী আছিল।
Verse 32
ततस्तेन समाहूय दैवज्ञाञ्छास्त्रपंडितान् । तेषां निवेदितं सर्वं कालं तस्य समुद्भवम्
তাৰ পাছত তেওঁ দেৱজ্ঞ আৰু শাস্ত্ৰপণ্ডিতসকলক আহ্বান কৰি, সেই (শিশুৰ) জন্মকাল আৰু তাৰ উদ্ভৱৰ পৰিস্থিতিসহ সকলো কথা তেওঁলোকক নিবেদন কৰিলে।
Verse 33
दैवज्ञा ऊचुः । एष ते पृथिवीपाल जातः पुत्रः सुगर्हित । काले ऽनिष्टप्रदे रौद्रे गंडांत त्रितयोद्भवे
দৈৱজ্ঞসকলে ক’লে: হে পৃথিৱীপাল ৰাজন, তোমাৰ এই পুত্ৰ অতি নিন্দনীয় যোগত জন্মিছে—অশুভ ফলদায়ক ভয়ংকৰ কালত, গণ্ডান্ত সংধিক্ষণত, ত্ৰিবিধ সংযোগৰ উদ্ভৱত।
Verse 34
कथंचिदपि यद्येष जीवयिष्यति पार्थिव । पितृमातृपुरार्थे च देशानुत्सादयिष्यति
হে পাৰ্থিৱ ৰাজন, কোনো মতে যদি এই শিশুটি জীৱিত থাকে, তেন্তে পিতৃ-মাতৃৰ উদ্দেশ্য আৰু নগৰ-ৰাজ্য লাভৰ লোভে প্ৰেৰিত হৈ ই বহু দেশ উজাৰি পেলাব।
Verse 35
राजोवाच । अस्ति कश्चिदुपायोऽत्र दैवो वा मानुषोऽपि वा । येन संजायते क्षेमं पुत्रस्य विषयस्य च
ৰাজাই ক’লে: ইয়াত কোনো উপায় আছে নে—দৈৱিক হওক বা মানৱীয়—যাৰ দ্বাৰা মোৰ পুত্ৰ আৰু মোৰ ৰাজ্যৰ ক্ষেম-কল্যাণ জন্মে?
Verse 36
ब्राह्मणा ऊचुः । यथा समुत्थितं यंत्रं यंत्रेण प्रतिहन्यते । यथा बाणप्रहाराणां कवचं वारणं भवेत । तथा ग्रहविकाराणां शांतिर्भवति वारणम्
ব্ৰাহ্মণসকলে ক’লে: যেনেকৈ উঠি চলা যন্ত্ৰ অন্য যন্ত্ৰেৰে প্ৰতিহত হয়, আৰু যেনেকৈ বাণৰ আঘাতৰ পৰা কবচ ৰক্ষা হয়, তেনেকৈ গ্ৰহবিকাৰৰ বাবে শান্তিকৰ্মই বাধা-ৰূপ ৰক্ষা হয়।
Verse 37
तस्मान्नित्यमनुद्विग्नः शांतिकं कुरु भूपते । येन सर्वे ग्रहाः सौम्या जायंते च शुभावहाः
সেয়ে হে ভূপতি, সদায় অনুদ্বিগ্ন হৈ শান্তিকৰ্ম কৰা; যাৰ দ্বাৰা সকলো গ্ৰহ সৌম্য হয় আৰু শুভফল আনে।
Verse 38
अनिष्टस्थानसंस्थेषु ग्रहेषु विषमेषु च । ततः स सत्वं गत्वा चमत्कारपुरं नृपः
যেতিয়া গ্ৰহসমূহ অশুভ স্থানত আৰু বিপৰীত অৱস্থাত স্থিত আছিল, তেতিয়া নৃপতিয়ে ধৈৰ্য্য সংগ্ৰহ কৰি চমৎকাৰপুৰ নগৰলৈ গমন কৰিলে।
Verse 39
तत्र विप्रान्समावेश्य सर्वान्प्रोवाच सादरम् । वयं युष्मत्प्रसादेन राज्यं कुर्मः सदैव हि
তাত সকলো বিপ্ৰক একত্ৰ কৰি তেওঁ সাদৰে ক’লে— ‘আপোনালোকৰ প্ৰসাদেৰে আমি সদায় ৰাজ্য শাসন কৰোঁ।’
Verse 40
ये ऽतीता ये भविष्यंति वंशे ऽस्माकं नृपोत्तमाः । भवंतो ऽत्र गतिस्तेषां सस्यानां नीरदो यथा
আমাৰ বংশৰ উত্তম নৃপসকল—যিসকল অতীত আৰু যিসকল ভবিষ্যতে হ’ব—তেওঁলোকৰ এই ঠাইত আপোনালোকেই আশ্ৰয়, যেন শস্যৰ বাবে বৰষুণ-মেঘ আশ্ৰয়স্বৰূপ।
Verse 41
यदत्र मत्सुतो जातो दुष्टस्थानस्थितैर्ग्रहैः । दैवज्ञैः शांतिकं प्रोक्तं तस्यानिष्टस्य शांतिदम्
যিহেতু মোৰ পুত্ৰ দুষ্টস্থানত স্থিত গ্ৰহসমূহৰ সময়ত জন্মিছে, দैৱজ্ঞসকলে শাঁতিক কৰ্ম ক’লে—সেই অশুভৰ উপশমকাৰী।
Verse 42
तस्मात्कुरुत विप्रेंद्रा यथोक्तं शांतिकं मम । न पुत्रश्च राष्ट्रं च विभवश्च विवर्धते
সেয়ে, হে বিপ্ৰেন্দ্ৰসকল, মোৰ বাবে যথাবিধি শাঁতিক কৰ্ম সম্পন্ন কৰক; নহ’লে মোৰ পুত্ৰও, ৰাজ্যও, বিভৱো বৃদ্ধি নাপায়।
Verse 43
ततस्ते ब्राह्मणाः प्रोचुः संमंत्र्याऽथ परस्परम् । क्षेमाय तव भूनाथ करिष्यामोऽत्र शांतिकम्
তেতিয়া সেই ব্ৰাহ্মণসকলে পৰস্পৰে পৰামৰ্শ কৰি ক’লে: ‘হে ভূনাথ, তোমাৰ মঙ্গলৰ বাবে আমি ইয়াত শান্তিকৰ্ম সম্পাদন কৰিম।’
Verse 44
सदेव नियताः संतः शांताः षोडश ते द्विजाः । उपहाराः सदा प्रेष्यास्त्वया भक्त्या महीपते । मासांते चाभिषेकश्च ग्राह्यो रुद्रघटोद्भवः
সেই ষোলোজন দ্বিজ সদায় নিয়মপালক—সৎ আৰু শান্ত। হে মহীপতে, ভক্তিৰে তুমি সদায় তেওঁলোকলৈ উপহাৰ পঠিয়াবা; আৰু প্ৰতিমাহৰ অন্তত ৰুদ্ৰঘটত উদ্ভূত জলেৰে বিধিপূৰ্বক ৰুদ্ৰাভিষেক গ্ৰহণ কৰি সম্পাদন কৰিবা।
Verse 45
एवं प्रकुर्वतस्तुभ्यं पुत्रो वृद्धिं प्रयास्यति । तथा राष्ट्रं च कोशश्च यच्चान्यदपि किंचन
এইদৰে তুমি কৰিলেই তোমাৰ পুত্ৰ নিশ্চয় বৃদ্ধি পাব; তদুপৰি তোমাৰ ৰাজ্য, কোষাগাৰ, আৰু তোমাৰ মঙ্গলৰ সৈতে জড়িত আন সকলো বস্তু সমৃদ্ধ হ’ব।
Verse 46
ततः प्रणम्य तान्हृष्टो गत्वा निजनिवेशनम् । उत्सवं पुत्रजन्मोत्थं चक्रे तैः प्रेरितः सदा
তাৰ পিছত তেওঁ আনন্দিত হৈ তেওঁলোকক প্ৰণাম কৰি নিজৰ নিবাসলৈ গ’ল; আৰু তেওঁলোকৰ প্ৰেৰণা মতে পুত্ৰজন্মৰ পৰা উদ্ভূত উৎসৱ সদায় পালন কৰি থাকিল।
Verse 47
संभारान्प्रेषयामास चमत्कारपुरे ततः । मासांते चाभिषेकश्च ग्राह्यो वै विधिपूर्वकम्
তাৰ পিছত তেওঁ চমৎকাৰপুৰলৈ প্ৰয়োজনীয় সামগ্ৰী পঠিয়ালে; আৰু প্ৰতিমাহৰ অন্তত অভিষেক নিশ্চয় বিধিপূৰ্বক গ্ৰহণ কৰি সম্পাদন কৰিব লাগিছিল।
Verse 48
तेऽपि ब्राह्मणशार्दूलाश्चातुश्चरणसंभवाः । क्रमेण शांतिकं चक्रुर्ब्रह्मचर्यपरायणाः
তেওঁলোকো ব্ৰাহ্মণ-শাৰ্দূল, চতুৰ্বিধ বৈদিক পৰম্পৰাৰ পৰা উদ্ভূত; ব্ৰহ্মচৰ্যত অটল হৈ ক্ৰমে ক্ৰমে শান্তিকৰ বিধি সম্পন্ন কৰিলে।
Verse 49
मासं मासं प्रति सदा शांता दांता जितेंद्रियाः । ततो मासा वसानेऽन्ये चक्रुस्तच्छांतिकं द्विजाः
মাহে মাহে সদায় শান্ত, দমিত আৰু ইন্দ্ৰিয়জয়ী হৈ, সেই ব্ৰাহ্মণসকলে সেই একে শান্তিকৰ বিধি সম্পন্ন কৰিলে; তাৰ পিছত মাহৰ অন্তত অন্য দ্বিজসকলেও সেই একে শান্তি কৰিলে।
Verse 50
सोऽपि राजाऽथ मासांते समागत्य सुभक्तितः । अभिषेकं समादाय पूजयित्वा द्विजोत्तमान्
সেই ৰজাও মাহৰ অন্তত গভীৰ ভক্তিৰে আহিল; অভিষেক-বিধি গ্ৰহণ কৰি, আৰু শ্ৰেষ্ঠ ব্ৰাহ্মণসকলক পূজা কৰি,
Verse 51
वासोभिर्मुकुटैश्चैव गोभूदानेन केवलम् । संतर्प्यान्यांस्तथा विप्रान्स्वस्थानं याति भूमिपः
বস্ত্ৰ আৰু মুকুটেৰে, আৰু কেৱল গোধন-ভূদান দান কৰি, ৰজাই অন্য ব্ৰাহ্মণসকলকো সন্তুষ্ট কৰিলে; তাৰ পিছত সেই ভূমিপতি নিজৰ নিবাসলৈ গ’ল।
Verse 52
एवं प्रवर्तमाने च शांतिके तत्र भूपतेः । जगाम सुमहान्कालः क्षेमारोग्यधनागमैः
এইদৰে সেই ৰজাৰ বাবে তাত শান্তিক অনুষ্ঠান চলি থাকোঁতে, অতি দীঘল সময় পাৰ হ’ল—নিরাপত্তা, আৰোগ্য আৰু ধনৰ নিৰন্তৰ আগমনেৰে সহিত।
Verse 53
कस्यचित्त्वथ कालस्य मासादावपि भूपतेः । प्रारब्धे शांतिके तस्मिन्महाव्याधिरजायत
কিন্তু কোনো এক সময়ত, হে ভূপতে, মাহৰ আৰম্ভণিতেই, ৰজাৰ বাবে সেই শান্তি-অনুষ্ঠান আৰম্ভ হোৱাৰ লগে লগে, এক মহাভয়ংকৰ ব্যাধি উদ্ভৱ হ’ল।
Verse 54
तत्पुत्रस्य विशेषेण तथैवांतःपुरस्य च । राष्ट्रस्य च समग्रस्य वाहनानां तथा क्षयः
বিশেষকৈ তেওঁৰ পুত্ৰৰ ওপৰত, তদ্ৰূপ অন্তঃপুৰৰ নাৰীসকলৰ ওপৰত বিপৰ্যয় নামিল; আৰু সমগ্ৰ ৰাজ্যতো ক্ষয় দেখা দিলে—বিশেষকৈ বাহন আৰু আৰোহ্যসমূহ নষ্ট হ’বলৈ ধৰিলে।
Verse 55
स ततः प्रेषयामास शांत्यर्थं तत्र सत्पुरे । सुसंभारान्विशेषेण दक्षिणाश्च विशेषतः
তেতিয়া তেওঁ শান্তিৰ উদ্দেশ্যে সেই সৎপুৰলৈ পঠিয়ালে—বিশেষকৈ প্ৰচুৰ পূজা-সামগ্ৰী, আৰু বিশেষভাৱে উদাৰ দক্ষিণাসমূহ।
Verse 56
यथायथा द्विजास्तत्र होमं कुर्वंति पावके । तथा सर्वे विशेषेण रोगा वर्धंति सर्वशः
কিন্তু যিমানেই তাত দ্বিজসকলে পবিত্ৰ অগ্নিত হোম কৰিল, সিমানেই সকলো দিশে আৰু সকলো প্ৰকাৰেই ৰোগসমূহ অধিককৈ বৃদ্ধি পাবলৈ ধৰিলে।
Verse 57
म्रियन्ते वाजिनस्तस्य बृहन्तो वारणास्तथा । शत्रवः सर्वकाष्ठासु विग्रहार्थमुपस्थिताः
তেওঁৰ ঘোঁৰাসকল মৰিবলৈ ধৰিলে, আৰু বৃহৎ হাতীসকলও তেনেদৰে। আৰু শত্রুসকল সকলো দিশৰ পৰা, যুদ্ধৰ উদ্দেশ্যে, সংঘৰ্ষৰ বাবে সাজু হৈ উপস্থিত হ’ল।
Verse 58
ततः स व्याकुलीभूतो रोगग्रस्तो महीपतिः । चमत्कारपुरं प्राप्य सर्वान्विप्रानुवाच ह
তাৰ পিছত ব্যাকুল আৰু ৰোগাক্ৰান্ত সেই মহীপতি চমৎকাৰপুৰত উপস্থিত হৈ তাত থকা সকলো ব্ৰাহ্মণক সম্বোধন কৰিলে।
Verse 59
युष्माभिः स्वामिभिः संस्थैरापदोऽभिभवंति माम् । तत्किमेतन्महाभागाः क्षीयन्ते मम संपदः । रोगाश्चैव विवर्धंते शत्रुसंघैः समन्विताः
‘আপোনালোক মোৰ পূজনীয় স্বামীসকল উপস্থিত থাকিলেও বিপদে মোক আচ্ছন্ন কৰিছে। হে মহাভাগসকল, ই কি কাৰণ? মোৰ সম্পদ ক্ষয় হৈছে, ৰোগ বৃদ্ধি পাইছে, আৰু শত্রুৰ দলসহ আহিছে।’
Verse 60
तस्माद्विशेषतो होमः कार्यो रोगप्रशांतये । दानानि च विशिष्टानि प्रदास्यामि द्विजन्मनाम्
‘সেইহেতু ৰোগ-শান্তিৰ বাবে বিশেষ যত্নে হোম কৰাটো উচিত; আৰু মই দ্বিজসকলক উৎকৃষ্ট দান-দক্ষিণা প্ৰদান কৰিম।’
Verse 61
ततस्ते ब्राह्मणाः सर्वे प्रत्यक्षं तस्य भूपतेः । चक्रुः समाहिता भूत्वा शांतिकं तद्धिताय च
তাৰ পিছত সেই সকলো ব্ৰাহ্মণে ৰজাৰ সন্মুখতে মন একাগ্ৰ কৰি, তেওঁৰ মঙ্গলাৰ্থে শান্তিক কৰ্ম সম্পন্ন কৰিলে।
Verse 62
यथायथा प्रयुञ्जीरन्होमांते सुसमा हिताः । तथातथास्य भूपस्य वृद्धिं रोगः प्रगच्छति
কিন্তু যিমানেই তেওঁলোকে হোমৰ অন্তত একাগ্ৰচিত্তে সেই কৰ্ম প্ৰয়োগ কৰি থাকিল, সিমানেই সেই ৰজাৰ ৰোগ অধিক বৃদ্ধি পাবলৈ ধৰিলে।
Verse 63
एतस्मिन्नंतरे क्रुद्धास्ते सर्वे द्विजसत्तमाः । ग्रहानुद्दिश्य सूर्यादीञ्छापाय कृतनिश्चयाः
ইতিমধ্যে সেই সকলো শ্ৰেষ্ঠ দ্বিজ-ব্ৰাহ্মণ ক্ৰুদ্ধ হ’ল; সূৰ্য আদি দেৱগ্ৰহসমূহক লক্ষ্য কৰি তেওঁলোকে শাপ দিবলৈ দৃঢ় সংকল্প কৰিলে।
Verse 65
एवं ते निश्चयं कृत्वा शुचीभूय समाहिताः । यावद्यच्छंति तच्छापं ग्रहेभ्यः क्रोधमूर्छिताः
এইদৰে সংকল্প কৰি, শুচি হৈ আৰু একাগ্ৰচিত্তে স্থিৰ থাকি, ক্ৰোধে মূৰ্ছিত সেই ব্ৰাহ্মণসকলে গ্ৰহসমূহৰ ওপৰত শাপ নিক্ষেপ কৰিবলৈ উদ্যত হ’ল।
Verse 66
तावद्वह्निरुवाचेदं मूर्तो भूत्वा द्विजोत्तमान् । मा प्रयच्छत विप्रेंद्राः शापं कोपात्कथंचन
তেতিয়াই অগ্নিদেৱ মূৰ্তি ধৰি দ্বিজোত্তমসকলক ক’লে: “হে বিপ্ৰেন্দ্ৰসকল, ক্ৰোধবশত কেতিয়াও শাপ নিদিবা।”
Verse 67
ग्रहेभ्यो दोषमुक्तेभ्यः श्रूयतां वचनं मम । मासिमासि प्रकुर्वंति होमं ते षोडश द्विजाः
“দোষমুক্ত সেই গ্ৰহসমূহৰ বিষয়ে মোৰ বাক্য শুনা। মাহে মাহে সেই ষোলজন দ্বিজে হোম সম্পাদন কৰে।”
Verse 68
तेषां मध्यस्थितश्चैकस्त्रिजातो ब्राह्मणाधमः । तेन तद्दूषितं द्रव्यं समग्रं होमसंभवम्
“তেওঁলোকৰ মাজত এজন আছে—মধ্যস্থানে থকা ত্ৰিজাত, ব্ৰাহ্মণসকলৰ ভিতৰত অধম। তাৰ কাৰণে হোমৰ বাবে উৎপন্ন সমগ্ৰ দ্ৰব্য অপবিত্ৰ হৈ পৰিছে।”
Verse 69
ब्राह्मणा ऊचुः । पूजिता अपि सद्भक्त्या विधानेन तथा ग्रहाः । पीडयंति पुरं राज्ञः सपुत्रपशुबांधवम्
ব্ৰাহ্মণসকলে ক’লে: “সদ্ভক্তি আৰু বিধি-মতে গ্ৰহসমূহ পূজিত হ’লেও, তথাপি সিহঁতে ৰজাৰ নগৰক—তাঁৰ পুত্ৰ, পশু আৰু আত্মীয়-বান্ধৱসহ—ক্লেশ দিছে।”
Verse 70
तस्मादेनं परित्यज्य होमं कुरुत मा चिरम् । येन प्रीतिं परां यांति ग्रहाः सर्वेऽर्कपूर्वकाः
“সেয়ে এই মানুহজনক ত্যাগ কৰি বিলম্ব নকৰিবা; শীঘ্ৰে হোম কৰাঁ—যাৰ দ্বাৰা সূৰ্য্যৰ পৰা আৰম্ভ কৰি সকলো গ্ৰহ পৰম তৃপ্তি লাভ কৰিব।”
Verse 71
आरोग्यश्च भवेद्राजा गतशत्रुः सुतान्वितः । सततं सुखमभ्येति मच्छांतिकप्रभावतः
“ৰজা আৰোগ্য লাভ কৰিব, শত্রুহীন হ’ব, পুত্ৰসমেত হ’ব; আৰু মোৰ নিমিত্তে কৰা শান্তিক-ক্ৰিয়াৰ প্ৰভাৱত তেওঁ সদায় সুখ লাভ কৰিব।”
Verse 72
एवमुक्त्वा स भगवान्वह्निश्चादर्शनं गतः । तेऽपि विप्रा विषण्णास्या लज्जया परया वृताः
এইদৰে কৈ ভগৱান অগ্নি দৰ্শনৰ পৰা অন্তৰ্হিত হ’ল। সেই ব্ৰাহ্মণসকলেও মুখ নত কৰি, গভীৰ লজ্জাত আচ্ছন্ন হৈ পৰিল।
Verse 73
ततस्तं पावकं भूयः स्तुवंतस्तत्र च स्थिताः । प्रोचुर्वैश्वानरं ब्रूहि त्रिजातो योऽत्र च द्विजः
তাৰ পাছত তেওঁলোকে তাতেই থাকি পুনৰ সেই পাৱকক স্তৱ কৰি ক’লে: “হে বৈশ্বানৰ! কোৱা, ইয়াত থকা এই ‘ত্ৰিজাত’ জন কোন, যিয়ে নিজকে দ্বিজ বুলি দাবী কৰে?”
Verse 74
येन तं संपरित्यज्य कुर्मः कर्म प्रशांतये । निःशेषमेव दोषाणां भूपस्यास्य महात्मनः
যাতে তাক পৰিত্যাগ কৰি আমি শান্তিৰ বাবে কৰ্ম-বিধি সম্পাদন কৰোঁ, আৰু এই মহাত্মা ৰজাৰ ওপৰত থকা সকলো দোষ সম্পূৰ্ণৰূপে বিনাশ হয়।
Verse 75
वह्निरुवाच । नाहं दोषं द्विजेद्राणां जानन्नपि कथंचन । ब्रवीमि ब्राह्मणा वन्द्या मम सर्वे धरातले
অগ্নিয়ে ক’লে: দ্বিজশ্ৰেষ্ঠসকলৰ কোনো দোষ জানিলেও মই কেতিয়াও ক’ব নোৱাৰোঁ; পৃথিৱীত থকা সকলো ব্ৰাহ্মণ মোৰ বাবে বন্দনীয়।
Verse 76
ब्राह्मणा ऊचुः । यदि तं ब्राह्मणं वह्ने नास्माकं कीर्तयिष्यसि । तत्ते शापं प्रदास्यामस्तस्माच्छीघ्रं वदस्व नः
ব্ৰাহ্মণসকলে ক’লে: হে অগ্নি! যদি তুমি সেই ব্ৰাহ্মণজনৰ কথা আমাক নকোৱা, তেন্তে আমি তোমাক শাপ দিম; সেয়ে সোনকালে কোৱা।
Verse 77
सूत उवाच । तेषां तद्वचनं श्रुत्वा वह्निर्भयसमन्वितः । चिरं विचिंतयामास कुर्वेऽतः किं शुभावहम्
সূতে ক’লে: তেওঁলোকৰ বাক্য শুনি অগ্নি ভয়াক্ৰান্ত হ’ল আৰু বহুকাল চিন্তা কৰিলে—“ইয়াত কোন কৰ্মে সৰ্বাধিক শুভ ফল আনিব?”
Verse 78
ब्राह्मणं दूषयिष्यामि यदि तावच्च पातकम् । भविष्यति न संदेहः शापश्चापि तदुद्भवः
“যদি মই কোনো ব্ৰাহ্মণক নিন্দা কৰোঁ, তেন্তে তাতেই নিশ্চিতভাৱে পাপ জন্মিব—সন্দেহ নাই—আৰু তাৰ পৰা শাপো উদ্ভৱ হ’ব।”
Verse 79
कीर्तयिष्यामि वा नैव विद्यमानं द्विजोत्तमम् । शपिष्यति न संदेहः क्रुद्धा आशीविषोपमाः
কিন্তু যদি মই উপস্থিত সেই শ্ৰেষ্ঠ ব্ৰাহ্মণক চিনাক্ত নকৰোঁ, তেন্তে নিঃসন্দেহে—ক্ৰোধিত, বিষধৰ সাপৰ দৰে সেই ব্ৰাহ্মণসকলে মোক শাপ দিব।
Verse 80
एवं चिंतयतस्तस्य गात्रे स्वेदोऽभवन्महान् । येन तत्पूरितं कुण्डं होमार्थं यत्प्रकल्पितम्
এইদৰে চিন্তা কৰোঁতে তাৰ দেহত প্ৰচুৰ ঘাম উঠিল; সেই ঘামে হোমৰ উদ্দেশ্যে সাজি থোৱা কুণ্ডটো পৰিপূৰ্ণ হৈ উঠিল।
Verse 81
ततः प्रोवाच तान्विप्रान्कृतांजलिपुटः स्थितः । वेपमानो भयत्रस्तःकुण्डान्निष्क्रम्य पावकः
তাৰ পাছত পাৱক (অগ্নি) কুণ্ডৰ পৰা ওলাই আহি, কৃতাঞ্জলি হৈ থিয় দি, ভয়ে কঁপিবলৈ কঁপিবলৈ সেই ব্ৰাহ্মণসকলক সম্বোধন কৰিলে।
Verse 83
अत्र स्वेद जले विप्रा ये स्थिताः षोडश द्विजाः । ते स्नानमद्य कुर्वंतु प्रविशुद्ध्यर्थमात्मनः
হে ব্ৰাহ্মণসকল, ইয়াত থকা ষোলোজন দ্বিজে আজি এই ঘামৰ জলে স্নান কৰক, যাতে আত্মাৰ সম্পূৰ্ণ শুদ্ধি হয়।
Verse 84
एतेषां मध्यगो यश्च त्रिजातः स भविष्यति । तस्य विस्फोटकैर्युक्तं स्नातस्यांगं भविष्यति
আৰু তেওঁলোকৰ মাজত যি মধ্যভাগত থিয় হ’ব, সি ত্ৰিজাত (তিনিবাৰ জন্মলাভ কৰা) হ’ব; স্নানৰ পাছত তাৰ দেহত ফোঁহা-ফোঁহা বিস্ফোট উঠিব।
Verse 85
ततस्ते ब्राह्मणाः सर्वे क्रमात्तत्र निमज्जनम् । चक्रुः शुद्धिं गताश्चापि मुक्त्वैकं ब्राह्मणं तदा
তেতিয়া সেই সকলো ব্ৰাহ্মণে ক্ৰমে ক্ৰমে তাত তীৰ্থজলত নিমজ্জন কৰিলে। তেওঁলোকে শুদ্ধি লাভ কৰিলে—কিন্তু সেই সময়ত এজন ব্ৰাহ্মণক এৰি।
Verse 86
हाहाकारस्ततो जज्ञे महांस्तत्र जनोद्भवः । दृष्ट्वा विस्फोटकैर्युक्तमकस्मात्तं द्विजोत्तमम्
তেতিয়া তাত উপস্থিত জনসাধাৰণৰ মাজত এক মহা হাহাকাৰ উঠিল। কিয়নো তেওঁলোকে হঠাতে সেই শ্ৰেষ্ঠ দ্বিজক বিস্ফোটক ফোঁহাৰে পীড়িত দেখিলে।
Verse 87
सोऽपि लज्जान्वितो विप्रः कृत्वाऽधो वदनं ततः । निष्क्रांतोऽथ सभामध्यात्स्थानाद्विप्रसमुद्भवात्
সেই ব্ৰাহ্মণো লজ্জায় আচ্ছন্ন হৈ মুখ নত কৰিলে। তাৰপিছত তেওঁ ব্ৰাহ্মণসমাজৰ সভামধ্যৰ পৰা, সেই ব্ৰাহ্মণ-আসনৰ স্থান ত্যাগ কৰি বাহিৰলৈ ওলাই গ’ল।
Verse 88
वह्निरुवाच । एतद्वः साधितं कृत्यं मया पूर्वं द्विजोत्तमाः । तस्माद्यास्ये निजं स्थानं भवद्भिः पारमापितः
অগ্নিয়ে ক’লে: “হে দ্বিজোত্তমসকল, এই কৰ্তব্য কাৰ্য মই আগতেই তোমালোকৰ বাবে সিদ্ধ কৰি দিছোঁ। সেয়ে এতিয়া মই মোৰ নিজ ধামলৈ যাম, তোমালোকৰ দ্বাৰাই ই সম্পূৰ্ণ কৰোৱা হ’ল।”
Verse 89
न वृथा दर्शनं मे स्यादपि स्वप्रे द्विजोत्तमाः । तस्मात्सम्प्रार्थ्यतां किंचिदभीष्टं हृदि संस्थितम्
“মোৰ দৰ্শন বৃথা নহওক—যদিও সেয়া কেৱল স্বপ্নতেই হওক, হে দ্বিজোত্তমসকল। সেয়ে হৃদয়ত স্থিত কোনো ইষ্ট বৰ প্ৰাৰ্থনা কৰা।”
Verse 90
ब्राह्मणा ऊचुः । एतत्तव जलं वह्ने स्वेदजं सर्वदैव तु । स्थिरं भवतु चात्रैव विशुद्ध्यर्थं द्विजन्मनाम्
ব্ৰাহ্মণসকলে ক’লে: “হে অগ্নিদেৱ! তোমাৰ এই জল—তোমাৰ স্বেদজাত—ইয়াত চিৰকাল স্থিৰ হৈ থাকক, দ্বিজসকলৰ শুদ্ধিৰ নিমিত্তে।”
Verse 91
अन्यजातो नरो योऽत्र प्रकरोति निमज्जनम् । तस्य चिह्नं त्वया कार्यं विस्फोटकसमुद्भवम्
“যি কোনো অন্যজাতিৰ মানুহ ইয়াত নিমজ্জন কৰে, তাৰ ওপৰত তুমি এটা চিহ্ন সৃষ্টি কৰা—বিস্ফোটক ফোঁহাৰ উদ্ভৱ।”
Verse 92
नाहं स्वजिह्वया दोषं ब्राह्मणस्य समुद्भवम् । कथञ्चित्कीर्तयिष्यामि तस्माच्छृण्वन्तु भो द्विजाः
“মই মোৰ নিজ জিভাৰে ব্ৰাহ্মণত উদ্ভৱ হোৱা দোষ কেতিয়াও প্ৰকাশ নকৰোঁ; তথাপি কোনো উপায়ে উল্লেখ কৰিম—সেয়ে শুনা, হে দ্বিজসকল!”
Verse 93
अद्यप्रभृति सर्वेषां ब्राह्मणानां समुद्भवम् । शुद्धिरत्र प्रकर्तव्या पितृमातृसमुद्द्भवा
“আজি পৰা সকলো ব্ৰাহ্মণৰ বাবে ইয়াত শুদ্ধি কৰাটো উচিত—পিতৃ-মাতৃৰ পৰা উদ্ভৱ হোৱা (বংশ-জন্ম) সম্পৰ্কীয় শুদ্ধি।”
Verse 94
चमत्कारपुरोत्थो यः कश्चिद्विप्रः प्रकीर्तितः । सोऽत्र स्नातो विशुद्धश्च विज्ञेयः कुलपुत्रकः
“‘চমৎকাৰপুৰ’ৰ পৰা জন্ম হোৱা বুলি যি কোনো বিপ্ৰ কীৰ্তিত, সি ইয়াত স্নান কৰিলে শুদ্ধ হয় আৰু তাক সু-কুলৰ পুত্ৰ বুলি জানিব লাগে।”
Verse 95
तस्मै कन्या प्रदातव्या स श्राद्धार्हो भविष्यति धर्मकृत्येषु सर्वेषु योजनीयः स एव हि
তেওঁক কন্যা দান কৰি বিবাহ দিব লাগে; তেওঁ শ্ৰাদ্ধ গ্ৰহণৰ যোগ্য হ’ব, আৰু ধৰ্মকৃত্যৰ সকলো কাৰ্যত নিযুক্ত হ’বলৈ যোগ্য একমাত্ৰ তেওঁৱেই।
Verse 96
अष्टषष्टिषु गोत्रेषु मिलितेषु यथाक्रमम् । तत्प्रत्यक्षं विशुद्धो यः स शुद्धः पंक्तिपावनः
অষ্টষষ্টি গোত্ৰ যেতিয়া ক্ৰম অনুসাৰে একত্ৰ হয়, তেতিয়া যিজন প্ৰত্যক্ষ লক্ষণে বিশুদ্ধ বুলি ধৰা পৰে, সেয়াই সত্য শুদ্ধ—সমগ্ৰ ভোজন-পংক্তি পবিত্ৰকাৰী।
Verse 97
अपवादाश्च ये केचिद्ब्रह्महत्यादिकाः स्थिताः । अन्येऽपि दुर्जनैः प्रोक्ता धर्मसन्देहकारकाः
আৰু যি কোনো অপবাদ থাকে—ব্ৰাহ্মণহত্যা আদি দোষৰ অভিযোগ—আৰু দুষ্ট লোকৰ মুখে কোৱা আন আন অভিযোগ যিবোৰে ধৰ্ম সম্বন্ধে সন্দেহ জন্মায়—
Verse 98
ते सर्वेऽत्र विशुद्धाः स्युर्विज्ञेयाः कुलपुत्रकाः । अपवादास्तथा चान्ये नाशं यास्यंति चाखिलाः
সেই সকলোকে ইয়াত সম্পূৰ্ণ বিশুদ্ধ বুলি জানিব লাগে—উচ্চ কুলৰ যোগ্য পুত্ৰ; আৰু তেনে অপবাদ তথা আন নিন্দাবাক্যসমূহ সম্পূৰ্ণৰূপে বিনষ্ট হ’ব।
Verse 99
यावन्नात्र कृतं स्नानं प्रत्यक्षं च द्विजन्मनाम् । सर्वेषां तावदेवाऽत्र न स विप्रो भवेत्स्फुटम्
যেতিয়ালৈকে ইয়াত দ্বিজসকলৰ দ্বাৰা প্ৰত্যক্ষভাৱে স্নান কৰা নহয়, তেতিয়ালৈকে এই বিষয়ে সকলোৰে বাবে এইটোৱেই—সেয়া স্পষ্টৰূপে সম্পূৰ্ণ ব্ৰাহ্মণ নহয়।
Verse 100
सूत उवाच । एवं ते समयं कृत्वा चमत्कारपुरोद्भवाः । ब्राह्मणाः शांतिकं चक्रुर्हितार्थं तस्य भूपतेः
সূতে ক’লে: এইদৰে সময়-চুক্তি কৰি, আশ্চৰ্য নগৰৰ পৰা উদ্ভূত ব্ৰাহ্মণসকলে সেই ৰজাৰ মঙ্গলাৰ্থে শান্তিকৰ্ম সম্পন্ন কৰিলে।
Verse 101
तस्मिन्कुण्डे ततः स्नानं कृतं सर्वैर्महात्मभिः । भयत्रस्तैर्विशुद्ध्यर्थं शेषैरपि महात्मभिः
তাৰ পাছত সেই কুণ্ডত সকলো মহাত্মাই স্নান কৰিলে; আৰু ভয়ত কঁপা বাকী মহাত্মাসকলেও শুদ্ধিৰ অৰ্থে তাতেই স্নান কৰিলে।
Verse 102
ततो नीरोगतां प्राप्तः स भूपस्तत्क्षणाद्विजाः । यस्तत्र कुरुते स्नानमद्यापि द्विजसत्तमाः
তেতিয়া, হে দ্বিজসকল, সেই ৰজা তৎক্ষণাৎ নিৰোগতা লাভ কৰিলে। আজিও, হে দ্বিজশ্ৰেষ্ঠসকল, যি তাত স্নান কৰে—
Verse 103
कार्तिक्यां परदारोत्थैः स विमुच्येत पातकैः । एषां युगत्रये शुद्धिरासीत्तत्र द्विजन्मनाम्
কাৰ্ত্তিক মাহত সি পৰস্ত্ৰী-সম্বন্ধৰ পৰা উদ্ভৱ পাপৰ পৰা মুক্ত হয়। তিনিও যুগত তাত দ্বিজসকলৰ শুদ্ধি আছিল।
Verse 104
कुलशीलविहीनानामन्येषामपि पाप्मनाम् । मत्वा कलियुगं घोरं परदारसुरंजितम् । तत्र शुद्धिस्ततः सर्वैः कृता विप्रैश्च वाचिका
কুল-মৰ্যাদা আৰু সদাচাৰহীন, আৰু আন পাপীসকলকো দেখি, পৰস্ত্ৰী-ৰাক্ষসেৰে পূৰ্ণ ভয়ংকৰ কলিযুগ বুলি বিবেচনা কৰি, তাত সকলোৱে শুদ্ধিৰ বিধান স্থাপন কৰিলে; আৰু ব্ৰাহ্মণসকলে বাক্যদ্বাৰা ঘোষিত শুদ্ধিও নিৰ্ধাৰণ কৰিলে।
Verse 106
अद्यापि कुरुते तत्र यः स्नानं द्विजसत्तमाः । त्रिजातो दह्यते तत्र वह्निना स न संशयः
আজিো, হে দ্বিজশ্ৰেষ্ঠসকল, যি তাত স্নান কৰে; ত্ৰিজাত (ত্ৰিবিধ পৱিত্ৰ অধিকাৰধাৰী) জন তাত শুদ্ধিকৰণৰ অগ্নিৰে দগ্ধ হৈ নিৰ্মল হয়—ইয়াত কোনো সন্দেহ নাই।
Verse 113
इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां षष्ठे नागरखण्डे हाटकेवरक्षेत्रमाहात्म्ये दमयन्त्युपाख्याने त्रिजातकविशुद्धयेऽग्निकुंडमाहात्म्यवर्णनंनाम त्रयोदशोत्तरशततमोऽध्यायः
এইদৰে পৱিত্ৰ শ্ৰী স্কান্দ মহাপুৰাণত—একাশীতিসাহস্ৰ্য সংহিতাৰ অন্তৰ্গত, ষষ্ঠ গ্ৰন্থ নাগৰখণ্ডত—হাটকেশ্বৰ ক্ষেত্ৰৰ তীৰ্থ-মাহাত্ম্যত, দময়ন্তী উপাখ্যানত, ‘ত্ৰিজাতৰ বিশুদ্ধিৰ বাবে অগ্নিকুণ্ড-মাহাত্ম্য বৰ্ণনা’ নামৰ একশ তেৰতম অধ্যায় সমাপ্ত হ’ল।