Adhyaya 33

Verse 1

नारद उवाच । ततस्तं गिरिवर्ष्माणं पतितं वसुधोपरि । आलिंगितमिव पृथ्व्या गुणिन्या गुणिनं यथा

নাৰদে ক’লে: তেতিয়া সেই গিৰিদেহী জন ভূমিৰ ওপৰত পতিত হৈ পৰিল; যেন গুণৱতী পৃথিৱীয়ে কোনো গুণী পুৰুষক আলিঙ্গন কৰিছে।

Verse 2

दृष्ट्वा देवा विस्मितास्ते जयं जगुस्तथा मुहुः । केचित्समीपमागंतुं बिभ्यति त्रिदिवौकसः

ইয়াক দেখি দেৱতাসকল বিস্মিত হ’ল আৰু বাৰে বাৰে “জয়!” বুলি গাই উঠিল। তথাপি ত্ৰিদিববাসী কিছুমান নিকটলৈ আহিবলৈ ভয় কৰিলে।

Verse 3

उत्थाय तारको दैत्यः कदा चिन्नो निहंति चेत् । तं तथा पतितं दृष्ट्वा वसुधामण्डले गुहः

“যদি দানৱ তাৰক পুনৰ উঠি দাঁড়ায়, তেন্তে সি আমাক বধ নকৰিবনে?”—এইদৰে বসুধামণ্ডলত সি পতিত হৈ থকা দেখি গুহ (স্কন্দ) তেনে ভাবিলে।

Verse 4

आसीद्दीनमनाः पार्थ शुशोच च महामतिः । स्तवनं चापि देवानां वारयित्वा वचोऽब्रवीत्

হে পাৰ্থ, সেই মহামতি মহাত্মা দীনমন হৈ শোকাকুল হ’ল। দেৱতাসকলৰ স্তৱনো নিবাৰণ কৰি তেওঁ এই বাক্য ক’লে।

Verse 5

शोच्यं पातकिनं मां च संस्तुवध्वं कथं सुराः । पंचानामपि यो भर्ता प्राकृतोऽसौ न कीर्त्यते

“হে সুৰসকল, শোকযোগ্য পাপী মোক তোমালোকে কেনেকৈ স্তৱ কৰিছা? পঞ্চ ইন্দ্ৰিয়ৰো অধিপতি যদি কেৱল সংসাৰী হৈ পৰে, তেন্তে সি কীৰ্তনীয় নহয়।”

Verse 6

स तु रुद्रांशजः प्रोक्तस्तस्य द्रुह्यन्न रुद्रंवत् । स्वायंभुवेन गीतश्च श्लोकः संश्रूयते तथा

“তেওঁ ৰুদ্ৰৰ অংশ্যৰ পৰা জন্মিছে বুলি কোৱা হয়; আৰু যিয়ে তেওঁৰ প্ৰতি দ্ৰোহ কৰে, সি যেন ৰুদ্ৰৰ প্ৰতিয়েই দ্ৰোহ কৰে। এইদৰে স্বায়ম্ভুৱ (মনু) গোৱা শ্লোকো শুনা যায়।”

Verse 7

वीरं हि पुरुषं हत्वा गोसहस्रेण मुच्यते । यथाकथंचित्पुरुषो न हंतव्यस्ततो बुधैः

বীৰ পুৰুষক বধ কৰিলে, হাজাৰ গাই দান-প্ৰায়শ্চিত্তে পাপ মোচন হয়। সেয়ে জ্ঞানীসকলে যিকোনো উপায়ে মানুহক বধ নকৰিব।

Verse 8

पापशीलस्य हनने दोषो यद्यपि नास्ति च । तथापि रुद्रभक्तोऽयं संस्मरन्निति शोचिमि

পাপাচাৰী স্বভাৱৰ লোকক বধ কৰাত যদিও দোষ নাথাকে, তথাপি মই শোক কৰোঁ; কিয়নো স্মৰণ হয়—এইজন ৰুদ্ৰভক্ত আছিল।

Verse 9

तदहं श्रोतुमिच्छामि प्रायाश्चित्तं च किंचन । प्रायश्चित्तैरपैत्येनो यतोपि महदर्जितम्

সেয়ে মই কোনো প্ৰায়শ্চিত্ত শুনিবলৈ ইচ্ছা কৰোঁ—যাৰ দ্বাৰা প্ৰায়শ্চিত্ত-ক্ৰিয়াৰে উপাৰ্জিত মহাপাপো অপসৃত হয়।

Verse 10

इति संशोचतस्तस्य शिवपुत्रस्य धीमतः । वासुदेवो गुरुः पुंसां देवमध्ये वचोऽब्रवीत्

এইদৰে শোকাকুল সেই ধীমান শিৱপুত্ৰৰ প্ৰতি, দেৱসমূহৰ মাজত মানুহৰ গুৰুঃ বাসুদেৱে এই বাক্য ক’লে।

Verse 11

श्रुतिः स्मृतिश्चेतिहासाः पुराणं च शिवात्मज । प्रमाणं चेत्ततो दुष्टवधे दोषो न विद्यते

হে শিৱাত্মজ! যদি শ্রুতি, স্মৃতি, ইতিহাসসমূহ আৰু পুৰাণক প্ৰমাণ বুলি গ্ৰহণ কৰা হয়, তেন্তে দুষ্টবধত কোনো দোষ নাথাকে।

Verse 12

स्वप्राणान्यः परप्राणैः प्रपुष्णात्यघृणः पुमान् । तद्वधस्तस्य हि श्रेयो यद्दोषाद्यात्यधः पुमान्

যিজন নিৰ্দয় পুৰুষে আনৰ প্ৰাণ হৰণ কৰি নিজৰ প্ৰাণ পুহি ৰাখে, তেওঁৰ বধ হোৱাই শ্ৰেয়; কাৰণ তেওঁৰ পাপৰ বাবে তেওঁ অধোগতি লাভ কৰে।

Verse 13

अन्नादे भ्रूणहा मार्ष्टि पत्यौ भार्या पचारिणी । गुरौ शिष्यश्च याज्यश्च स्तेनो राजनि किल्बिषम्

ভ্ৰূণহত্যাকাৰীয়ে অন্নদাতাত, ব্যভিচাৰিণী ভাৰ্যাই স্বামীত, শিষ্যই গুৰুত, যজমানে পুৰোহিতত আৰু চোৰে ৰজাত নিজৰ পাপ অৰ্পণ কৰে।

Verse 14

पापिनं पुरुषं यो हि समर्थो न निहंति च । तस्य तावंति पापानि तदर्धं सोऽप्यवाश्रुते

যিজনে সক্ষম হৈও পাপী পুৰুষক দণ্ড নিদিয়ে, সেই অপৰাধীৰ যিমান পাপ থাকে, তাৰ আধা পাপ তেওঁৰ গাতো লাগে।

Verse 15

पापिनो यदि वध्यंते नैव पालनसंस्थितैः । ततोऽयमक्षमो लोकः कं याति शरणं गुह

হে গুহ, যদি প্ৰজাপালকসকলে পাপীক বিনাশ নকৰে, তেনেহলে এই অসহায় জগতখনে কাৰ শৰণ লব?

Verse 16

कथं यज्ञाश्च वेदाश्च वर्तते विश्वधारकाः । तस्मात्त्वया पुण्यमाप्तं न च पापं कथंचन

বিশ্ব ধাৰণকাৰী যজ্ঞ আৰু বেদসমূহ কেনেকৈ বৰ্তি থাকিব? সেয়েহে আপুনি পুণ্যহে অৰ্জন কৰিছে, কোনো ধৰণৰ পাপ নহয়।

Verse 17

अथ चेद्रुद्रभक्तेषु बहुमानस्तव प्रभो । तत्र ते कीर्तयिष्यामि प्रायश्चित्तं महोत्तमम्

হে প্ৰভু! যদি ৰুদ্ৰভক্তসকলৰ প্ৰতি তোমাৰ মহা সন্মান থাকে, তেন্তে সেই বিষয়ে মই তোমাক অতি উত্তম প্ৰায়শ্চিত্ত ঘোষণা কৰিম।

Verse 18

आजन्मसंभवैः पापैः पुमान्येन विमुच्यते । आकल्पांत च वा येन रुद्रलोके प्रमोदते

যাৰ দ্বাৰা মানুহ জন্মৰ পৰা সঞ্চিত পাপৰ পৰা মুক্ত হয়, আৰু কল্পান্ত পৰ্যন্ত ৰুদ্ৰলোকত আনন্দিত হয়—

Verse 19

कृते पापेऽनुतापो वै यस्य स्कन्द प्रजायते । रुद्राराधनतोऽन्यच्च प्रायश्तित्तं परं न हि

হে স্কন্দ! যিজনে পাপ কৰি সত্য অনুতাপ লাভ কৰে, তাৰ বাবে ৰুদ্ৰাৰাধনাৰ বাহিৰে তাতকৈ উচ্চ প্ৰায়শ্চিত্ত নাই।

Verse 20

न यस्यालमपि ब्रह्मामहिमानं विवर्णितुम् । श्रुतिश्च भीता यं वक्ति किं तस्मात्परमं भवेत्

যাঁৰ মহিমা বৰ্ণনা কৰিবলৈ ব্ৰহ্মাও যথেষ্ট নহয়; যাঁক শ্ৰুতি (বেদ)ও ভয়ভক্তিত সংযত বাক্যে কয়—তেন্তে তাতকৈ পৰম কিবা হ’ব পাৰে নে?

Verse 21

अकांडे यच्च ब्रह्मांडक्षयोद्युक्तं हलाहलम् । कण्ठे दधार श्रीकण्ठः कस्तस्मात्परमो भवेत्

যেতিয়া হঠাৎ সংকটত ব্ৰহ্মাণ্ড ধ্বংস কৰিবলৈ উদ্যত হালাহল বিষ উঠিল, তেতিয়া শ্ৰীকণ্ঠে তাক নিজৰ কণ্ঠত ধাৰণ কৰিলে; তাতকৈ মহান কোন হ’ব পাৰে?

Verse 22

दुःखतांडवदीनोऽभूदण्डसंकीर्णमानसः । मारमारश्च यो देवः कस्तस्मात्परमो भवेत्

যি দুখময় তাণ্ডৱৰ অধিপতি হ’ল, যাঁৰ মন সমগ্ৰ বিশ্বমণ্ডলত ব্যাপ্ত, আৰু যি মাৰ (কাম) বধকাৰী দেৱ—তাঁৰ ওপৰত পৰম দেৱতা কোন হ’ব পাৰে?

Verse 23

वियद्व्यापी सुरसरित्प्रवाहो विप्रुषाकृतिः । बभूव यस्य शिरसि कस्तस्मात्परमो भवेत्

আকাশব্যাপী দেৱনদীৰ প্ৰৱাহো যাঁৰ শিৰত কেৱল এটা বিন্দু হৈ পৰিল; তেনে প্ৰভুৰ ওপৰত পৰম কোন হ’ব পাৰে?

Verse 24

यज्ञादिकाश्च ये धर्मा विना यस्यार्चनं वृथा । दक्षोऽत्र सत्यदृष्टांतः कस्तस्मात्परमो भवेत्

যজ্ঞ আদি সকলো ধৰ্মকৰ্ম যাঁৰ পূজা নোহোৱাকৈ বৃথা হয়; ইয়াত দক্ষই সত্য দৃষ্টান্ত—তাঁৰ ওপৰত পৰম কোন হ’ব পাৰে?

Verse 25

क्षोणी रथो विधिर्यंता शरोऽहं मन्दरो धनुः । रथांगे चापि चंद्रार्कौ युद्धे यस्य च त्रैपुरे

ত্ৰিপুৰৰ সৈতে যুদ্ধত পৃথিৱী আছিল তেওঁৰ ৰথ, ব্ৰহ্মা সাৰথি, মই (বিষ্ণু) হ’লোঁ তেওঁৰ শৰ, মন্দৰ পৰ্বত ধনু, আৰু চন্দ্ৰ-সূৰ্য ৰথচক্ৰ আছিল।

Verse 26

आराधनं तस्य केचिद्योगमार्गेण कुर्वते । दुःखसाध्यं हि तत्तेषां नित्यं शून्यमुपासताम्

কিছুমানে যোগমাৰ্গেৰে তেওঁৰ আৰাধনা কৰে; কিন্তু যিসকলে সদায় শূন্যতাক উপাসনা-ধ্যান কৰে, তেওঁলোকৰ বাবে সেই সাধনা নিশ্চয়েই কষ্টসাধ্য আৰু দুখেৰে ভৰা।

Verse 27

तस्मात्तस्यार्चयेल्लिंगं भुक्तिमुक्ती य इच्छति । सृष्ट्यादौ लिंगरूपी स विवादो मम ब्रह्मणः

সেয়ে যি ভোগ আৰু মুক্তি দুয়ো কামনা কৰে, সি তেঁওৰ লিঙ্গৰ আৰাধনা কৰক। সৃষ্টিৰ আদিতে, মোৰ আৰু ব্ৰহ্মাৰ বিবাদ উঠোঁতে, তেঁও লিঙ্গ-ৰূপে প্ৰকাশ পাইছিল।

Verse 28

अभूद्यस्य परिच्छेदे नालमावां बभूविव । चराचरं जगत्सर्वं यतो लीनं सदात्र च

যেতিয়া আমি তেঁওৰ সীমা বিচাৰিবলৈ গৈছিলোঁ, তেতিয়া আমি সম্পূৰ্ণৰূপে অক্ষম হৈছিলোঁ। তেঁওৰ পৰা আৰু তেঁওৰ ভিতৰতে এই সমগ্ৰ চল-অচল জগত সদায় লীন হৈ থাকে।

Verse 29

तस्माल्लिंगमिति प्रोक्तं देवै रुद्रस्य धीमतः । तोयेन स्नापयेल्लिंगं श्रद्धया शुचिना च यः

সেয়ে দেবতাসকলে জ্ঞানী ৰুদ্ৰৰ এই ৰূপক ‘লিঙ্গ’ বুলি ঘোষণা কৰিলে। যি জনে শ্ৰদ্ধা আৰু শুচিতাৰে পানীৰে লিঙ্গ স্নান কৰায়—

Verse 30

ब्रह्मादितृणपर्यंतं तेनेदं तर्पितं जगत् । पंचामृतेन तल्लिंगं स्नापयेद्यश्च बुद्धिमान्

ব্ৰহ্মাৰ পৰা তৃণলৈকে, তেনে কৰাত এই সমগ্ৰ জগত তৃপ্ত হয়। যি জন বুদ্ধিমান পঞ্চামৃতৰে সেই শিৱ-লিঙ্গ স্নান কৰায়, সি এই বিশ্ব-তৃপ্তিৰ কাৰণ হয়।

Verse 31

तर्पितं तेन विश्वं स्यात्सुधया पितृभिः समम् । पुष्पैरभ्यर्चयेल्लिंगं यथाकालोद्भवैश्चयः

সেই অমৃতময় অৰ্পণে পিতৃসকলৰ সৈতে বিশ্ব তৃপ্ত হয়। আৰু যি জনে ঋতু অনুসাৰে ফুটি উঠা ফুলেৰে লিঙ্গৰ অৰ্চনা কৰে, সি যথোচিত উপাসনা সম্পন্ন কৰে।

Verse 32

तेन संपूजितं विश्वं सकलं नात्र संशयः । नैवेद्यं तत्र यो दद्याल्लिंगस्याग्रे विचक्षणः

সেই কৰ্মে সমগ্ৰ বিশ্ব সম্পূৰ্ণৰূপে পূজিত হয়—ইয়াত একো সন্দেহ নাই। যি বিচক্ষণ ভক্ত লিঙ্গৰ আগত নৈবেদ্য অৰ্পণ কৰে, সি এই সৰ্বব্যাপী সন্মান সম্পন্ন কৰে।

Verse 33

भोजितं तेन विश्वं स्याल्लिंगस्यैवं फलं महत् । किमत्र बहुनोक्तेन स्वल्पं वा यदि व बहु

তেনে যেন সমগ্ৰ বিশ্বকেই ভোজন কৰোৱা হ’ল; লিঙ্গ-পূজাৰ এই মহৎ ফল। ইয়াত অধিক ক’বলৈ কি প্ৰয়োজন—স্বল্প দিয়া হওক বা অধিক।

Verse 34

लिंगस्य क्रियते यच्च तत्सर्वं विश्वप्रीतिदम् । तच्च लिगं स्थापयेद्यः शुचौ देशे सुभक्तितः

লিঙ্গৰ বাবে যি কৰা হয়, সেয়া সকলো বিশ্বক সন্তুষ্ট কৰে। আৰু যি শুচি-পবিত্ৰ স্থানত শুদ্ধ ভক্তিৰে সেই লিঙ্গ স্থাপন কৰে—তাৰ কৰ্ম সৰ্বজনহিতকাৰী।

Verse 35

स सर्वपापनिर्मुक्तो रुद्रलोके प्रमोदते । यन्नित्यं यजतो यज्ञैः फलमाहुर्मनीषिणः

সৰ্বপাপৰ পৰা মুক্ত হৈ সি ৰুদ্ৰলোকত আনন্দ কৰে। মনীষীসকলে কয়—নিত্য যজ্ঞে যজনা কৰোঁতে যি ফল হয়, সি সেই একে ফল লাভ কৰে।

Verse 36

तच्च स्थापयतो लिंगं शिवस्य शुभलक्षणम् । यथाग्निः सर्वदेवानां मुखं स्कन्द प्रकीर्त्यते

আৰু যি লিঙ্গ স্থাপন কৰে—শিৱৰ শুভলক্ষণ-চিহ্ন—হে স্কন্দ, তাৰ বাবে ই তেনেকুৱাই, যেন অগ্নিক সৰ্বদেৱতাৰ ‘মুখ’ বুলি প্ৰখ্যাত কৰা হয়, অৰ্পণ গ্ৰহণৰ পথস্বৰূপ।

Verse 37

तथैव सर्वजगतां मुखं लिंगं न संशयः । प्रारंभान्मुच्यते पापैः सर्वजन्मकृतैरपि

তথৈৱ, নিঃসন্দেহে লিঙ্গই সকলো জগতৰ ‘মুখ’। এই কৰ্মৰ আৰম্ভণিৰ পৰাই মানুহ পাপৰ পৰা মুক্ত হয়—বহু জন্মত সঞ্চিত পাপৰ পৰাও।

Verse 38

अतीतं च तथागामि कुलानां तारयेच्छतम् । मृन्मयं काष्ठनिष्पन्नं पक्वेष्टं शैलमेव च

সেয়া শত কুলক তাৰে—অতীতত যোৱা আৰু আগন্তুক দুয়োটাই। লিঙ্গ মাটি, কাঠেৰে গঢ়া, পক্ক ইটাৰে নিৰ্মিত, বা শিলাৰ হ’লেও—এমন স্থাপনাই উদ্ধাৰকাৰী।

Verse 39

कृतमायतनं दद्यात्क्रमाच्छतगुणं फलम् । कलशं तत्र चारोप्य एकविंशत्कुलैर्युतः

যদি কোনোবাই সম্পূৰ্ণ আয়তন (মন্দিৰ-গৃহ) দান কৰে, তেন্তে ফল ক্ৰমে শতগুণ বৃদ্ধি পায়। আৰু তাত কলশ স্থাপন কৰিলে, একবিংশতি কুলৰ সৈতে যুক্ত হৈ তেওঁলোকেও লাভ পায়।

Verse 40

आकल्पांतं रुद्रलोके मोदते रुद्रवत्सुखी । एवंविधफलं लिंगमतो भूयोऽप्यधो न हि

কল্পান্তলৈকে তেওঁ ৰুদ্ৰলোকত আনন্দ কৰে, ৰুদ্ৰৰ দৰে সুখী হৈ। এইদৰে লিঙ্গৰ ফল; সেয়েহে তেওঁ পুনৰ কেতিয়াও নিম্ন অৱস্থালৈ নপৰে।

Verse 41

तस्मादत्र महासेन लिंगं स्थापितुमर्हसि । यदुक्तमेतदश्लीलं यदि किंचन चात्र चेत्

সেয়েহে, হে মহাসেন, তুমি ইয়াত লিঙ্গ স্থাপন কৰা উচিত। আৰু ইয়াত কোৱা কথাৰ মাজত যদি কিবা কোনোভাৱে অশ্লীল বা অনুচিত যেন লাগে, তেন্তে—

Verse 42

तद्ब्रवीतु महा सेन स्वयं साक्षी महेश्वरः । एवं वदति गोविंदे साधुवादो महानभूत्

মহাসেনেই কওক—মহেশ্বৰ স্বয়ং প্ৰত্যক্ষ সাক্ষী। গোবিন্দে এনেদৰে ক’তেই “সাধু! সাধু!” বুলিয়া মহা ধ্বনি উঠিল।

Verse 43

महादेवो ह्यथालिंग्य स्कन्दं वचनब्रवीत् । यद्भवान्मम भक्तेषु प्रकरोति कृपां पराम्

তেতিয়া মহাদেৱে স্কন্দক আলিঙ্গন কৰি এই বাক্য ক’লে: “যিহেতু তুমি মোৰ ভক্তসকলৰ প্ৰতি পৰম কৃপা প্ৰকাশ কৰা—”

Verse 44

तेनापि परमा प्रीतिर्मम जाता तवोपरि । किं तु यद्भगवानाह वासुदेवो जगद्गुरुः

সেই কাৰ্যৰ দ্বাৰাই তোমাৰ প্ৰতি মোৰ পৰম প্ৰীতি জন্মিল। তথাপি ভগৱান বাসুদেৱ, জগতগুৰু, যি কৈছে—

Verse 45

तत्त्था नान्यथा किंचिदत्र प्रोक्तं हि विष्णुना । यो ह्यहं स हरिर्ज्ञेयो यो हरिः सोऽहमित्युता

সেয়া ঠিক তেনেকুৱাই, অন্যথা নহয়; কিয়নো ইয়াত বিষ্ণুৱে যি কৈছে সেয়া সত্য। “যি মই, সেয়াই হৰি বুলি জানিব; আৰু যি হৰি, সেয়াই মই”—এইদৰে নিশ্চয়।

Verse 46

नावयोरंतरं किंचिद्दीपयोरिव सुव्रत । एनं द्वेष्टि स मां द्वेष्टियोन्वेत्येनं स माऽनुगः

হে সুব্ৰত! আমাৰ মাজত একো অন্তৰ নাই, যেন প্ৰদীপৰ দুটা শিখা। যি তেওঁক দ্বেষ কৰে সি মোক দ্বেষ কৰে; আৰু যি তেওঁক অনুসৰণ কৰে সি মোৰেই অনুগামী।

Verse 47

इति स्कन्द विजानाति स मद्भक्तोन्यथा न हि

এইদৰে স্কন্দে বুজে; সি মোৰ ভক্ত—ইয়াৰ বাহিৰে আন একো নহয়।

Verse 48

स्कन्द उवाच । एवमेवास्मि जानामि त्वां च विष्णुं च शंकर

স্কন্দে ক’লে: “হে শংকৰ! মই তোমাক আৰু বিষ্ণুকো এইদৰেই বুজোঁ।”

Verse 49

यच्च लिंगकृते प्राह हरिर्मां धर्मवत्सलः । खे वाणी तारकवधे एवमेव पुराह माम्

লিঙ্গ সম্বন্ধে ধৰ্মপ্ৰেমী হৰিয়ে মোক যি কৈছিল, তাৰে দৰে তাৰকৰ বধৰ সময়তো আকাশবাণীয়ে আগতে মোক একেই কথা কৈছিল।

Verse 50

लिंगं संस्थापयिष्यामि सर्वपापा पहं ततः । एकं यत्र प्रतिज्ञा मे गृहीतास्य वधाय च

“তাত মই এটা লিঙ্গ স্থাপন কৰিম, যি সকলো পাপ হৰণ কৰে। এটা (লিঙ্গ) সেই ঠাইত থাকিব, য’ত মই তাৰ বধৰ বাবে মোৰ প্ৰতিজ্ঞা গ্ৰহণ কৰিছিলোঁ।”

Verse 51

द्वितीयं यत्र निःसत्त्वसत्यक्तः शक्त्याऽसुरोऽभवत् । तृतीयं यत्र निहतो हत्या पापोपशांतिदम्

“দ্বিতীয় (লিঙ্গ) সেই ঠাইত থাকিব, য’ত সত্য শক্তিৰ পৰা বঞ্চিত অসুৰক শক্তিয়ে পৰাভূত কৰিলে। তৃতীয় (লিঙ্গ) সেই ঠাইত, য’ত সি নিহিত হ’ল—হত্যা আদি পাপ শান্তি দানকাৰী।”

Verse 52

इत्युक्त्वा विश्वकर्माणमाहूय प्राह पावकिः । त्रीणि लिंगानि शुद्धानि शीघ्रं त्वं कर्तुमर्हसि

এইদৰে কৈ পাৱকীয়ে বিশ্বকৰ্মাক মাতি ক’লে: “তুমি শীঘ্ৰে তিনিটা শুদ্ধ লিঙ্গ নিৰ্মাণ কৰা উচিত।”

Verse 53

वचनाद्बाहुलेयस्य निर्ममे देववर्द्धकिः । त्रीणि लिंगानि शुद्धानि न्यवेदयत तानि च

বাহুলেয়ৰ বাক্য অনুসৰি দেৱ-কাৰিগৰে তিনিটা শুদ্ধ লিঙ্গ নিৰ্মাণ কৰি সেয়া নিবেদনো কৰিলে।

Verse 54

ततो ब्रह्मादिभिः सार्धं विष्णुना शंकरेण च । पूर्वं संस्थापयामास पश्चिमायामदूरतः

তাৰ পাছত ব্ৰহ্মা আদি দেৱতাসকলৰ সৈতে, বিষ্ণু আৰু শংকৰৰ সহিত, তেওঁ প্ৰথমে পূব দিশে—সেই স্থানৰ পশ্চিম প্ৰান্তৰ পৰা বেছি দূৰ নহয়—প্ৰতিষ্ঠা কৰিলে।

Verse 55

प्रतिज्ञेश्वरमित्येव लिंगं परमशोभनम् । अष्टम्यां बहुले चात्र चैत्रे स्नात्वा उपोष्य च

সেই পৰম শোভন লিঙ্গৰ নাম ‘প্ৰতিজ্ঞেশ্বৰ’। ইয়াত চৈত্ৰ মাহৰ কৃষ্ণপক্ষৰ অষ্টমীত স্নান কৰি আৰু উপবাস পালন কৰি…

Verse 56

पूजां च जागरं कृत्वा मुच्येत्पारुष्यपापतः । इत्याह स्कंदप्रीत्यर्थं स्वयं तत्र महेश्वरः

…পূজা আৰু ৰাতি জাগৰণ কৰি মানুহ কঠোৰতা-জনিত পাপৰ পৰা মুক্ত হয়। স্কন্দক সন্তুষ্ট কৰিবলৈ তাত স্বয়ং মহেশ্বৰে এইদৰে ক’লে।

Verse 57

ततो द्वितीयं लिंगं तु वह्निकोणाश्रितं तथा । स्थापयामास सरसो यत्र शक्तिर्विनिर्ययौ

তাৰ পাছত তেওঁ দ্বিতীয় লিঙ্গটোও অগ্নিৰ কোণত, অৰ্থাৎ দক্ষিণ-পূৰ্ব দিশত স্থাপন কৰিলে। সৰোবৰৰ কাষত, য’ত শক্তি প্ৰকাশ পাইছিল, সেই স্থানতেই তেওঁ তাক প্ৰতিষ্ঠা কৰিলে।

Verse 58

कपालेश्वरमित्येव लिंगं पापापहं शुभम् । शक्तिं च तामभिष्टूय स्थापयामास तत्र च

সেই শুভ, পাপ-নাশক লিঙ্গটোৰ নাম ‘কপালেশ্বৰ’। সেই শক্তিৰ স্তৱ কৰি তেওঁ তাতেই তেওঁৰ উপস্থিতিও প্ৰতিষ্ঠা কৰিলে।

Verse 59

कपालेश्वरसांनिध्यं देवीं कापालिकेश्वरीम् । तत्र चोत्तरदिग्भागे शक्तिच्छिद्रं प्रचक्षते

কপালেশ্বৰৰ সান্নিধ্যত ‘কাপালিকেশ্বৰী’ নামৰ দেৱী আছেন। সেই স্থানৰ উত্তৰ ভাগত ‘শক্তিচ্ছিদ্ৰ’ বুলি জনা শক্তিৰ ফাঁট/ছিদ্ৰ দেখুৱায়।

Verse 60

पातालगंगा यत्रास्तिं सर्वपापहरा शिवा । तत्र स्नात्वा ददौ स्कंदः कृपयाभिपरिप्लुतः

য’ত পবিত্ৰ পাতাল-গঙ্গা বৈ থাকে—সৰ্বপাপহৰা শিৱা স্বয়ং—তাত স্কন্দে স্নান কৰিলে; আৰু কৰুণাৰে পৰিপূৰ্ণ হৈ পবিত্ৰ দান অৰ্পণ কৰিলে।

Verse 61

तदा तोयं तारकाय सहितः सर्वदैवतैः

তেতিয়া তেওঁ সকলো দেৱতাৰ সৈতে, তাৰকাৰ উদ্দেশ্যে সেই জলৰ তৰ্পণ—পবিত্ৰ অৰ্ঘ্য—অৰ্পণ কৰিলে।

Verse 62

काश्यपेयाय वज्रांगतनयाय महात्मने । रुद्रभक्ताय सतिलमक्षय्योदकमस्त्विति

কাশ্যপেয়ৰ বাবে, বজ্ৰাঙ্গৰ মহাত্মা পুত্ৰৰ বাবে, ৰুদ্ৰভক্তৰ বাবে—তিলসহ এই অক্ষয় জল-অৰ্ঘ্য স্থাপিত হওক, এইদৰে তেওঁ ঘোষণা কৰিলে।

Verse 63

ततो महेश्वरः प्रीतः प्राह स्कंदस्य श्रृण्वतः । चतुर्दश्यां कृष्णपक्षे मधौ चैवात्र यो नरः । स्नात्वोपोष्य समभ्यर्च्य कपालेश्वरमीश्वरीम्

তাৰ পাছত মহেশ্বৰ প্ৰীত হৈ, স্কন্দে শুনি থাকোঁতে ক’লে: ‘মধু মাহৰ কৃষ্ণপক্ষৰ চতুৰ্দশীত যি নৰে ইয়াত স্নান কৰে, উপবাস ৰাখে আৰু কপালেশ্বৰ আৰু দেবীক বিধিমতে পূজা কৰে…’

Verse 64

तेजोवधसमुद्भूतपातकेन स मुच्यते

তেওঁ তেজোবধৰ পৰা উদ্ভূত পাপৰ পৰা—অর্থাৎ আধ্যাত্মিক তেজ নাশ কৰা ঘোৰ অপৰাধৰ পৰা—মুক্ত হয়।

Verse 65

अस्यामेव तिथौ सोमः शिवयोगश्च तैतिलम् । षड्योगः शक्तिच्छिद्रेयो दिनं रुद्रं जपन्निशि । स्नात्वात्र सशरीरो वै रुद्रलोकं व्रजीष्यति

‘এই তিথিতেই, যেতিয়া সোম (চন্দ্ৰ) আৰু শিৱ-যোগ একেলগে হয়—শুভ তিল-ব্ৰত আৰু শক্তিচ্ছিদ্ৰত ষড়্‌যোগ ঘটে—যি নৰে দিনটো ৰুদ্ৰ-জপত আৰু ৰাতিটো পূজাত কটায়, আৰু ইয়াত স্নান কৰে, সি নিশ্চয় দেহসহ ৰুদ্ৰলোকলৈ গমন কৰিব।’

Verse 66

कपालेशस्य सांनिध्ये शक्तिच्छिद्रं हि कीर्त्यते । तस्य तुल्यं परं तीर्थं पृथिव्यां नैव विद्यते

‘কপালেশ্বৰৰ সান্নিধ্যতেই শক্তিচ্ছিদ্ৰ নামৰ তীৰ্থ প্ৰখ্যাত। পৃথিৱীত ইয়াৰ সমান আন কোনো পৰম তীৰ্থ নাই।’

Verse 67

इति श्रुत्वा रुद्रवाक्यं स्कंदः प्रीतोऽभवद्भृशम् । देवाश्च मुदिताः सर्वे साधुसाध्विति ते जगुः

ৰুদ্ৰৰ বাক্য শুনি স্কন্দ অতিশয় আনন্দিত হ’ল; আৰু সকলো দেৱতা হর্ষিত হৈ ক’লে—“সাধু! সাধু!”