Adhyaya 34

Verse 1

स्कंद उवाच । पुनर्ददर्श तन्वंगी चित्रपट्यां घटोद्भव । स्वर्गद्वारात्पुरोभागे श्रीमतीं मणिकर्णिकाम्

স্কন্দ উৱাচ: পুনৰ সেই সুকোমল-অঙ্গী পবিত্ৰ ধাম চিত্ৰাপটীত ঘটোদ্ভৱ অগস্ত্যক পুনৰ দৰ্শন কৰিলে; আৰু স্বৰ্গদ্বাৰৰ আগভাগত শ্ৰীমতী মণিকৰ্ণিকাক দেখিলে।

Verse 2

संसारसर्पदष्टानां जंतूनां यत्र शंकरः । अपसव्येन हस्तेन ब्रूते ब्रह्मस्पृशञ्छ्रुतिम्

তাত সংসাৰ-সৰ্পে দংশিত জীৱসমূহৰ বাবে শংকৰ, বাওঁফালে ঘূৰোৱা হাতে ব্ৰহ্মতত্ত্ব স্পৰ্শ কৰি, মুক্তিদায়িনী শ্ৰুতি উচ্চাৰণ কৰে।

Verse 3

न कापिलेन योगेन न सांख्येन न च व्रतैः । या गतिः प्राप्यते पुंभिस्तां दद्यान्मोक्षभूरियम्

কাপিলৰ যোগেৰে নহয়, সাঙ্খ্যৰে নহয়, নতুবা ব্ৰতসমূহেৰে নহয়—এই মোক্ষভূমিয়ে মানুহক সেই পৰম গতি দান কৰে, যি অন্যথা অতি কষ্টে লাভ হয়।

Verse 4

वैकुंठे विष्णुभवने विष्णुभक्तिपरायणाः । जपेयुः सततं मुक्त्यै श्रीमतीं मणिकर्णिकाम्

বৈকুণ্ঠত, বিষ্ণুৰ ধামত, বিষ্ণুভক্তিত সম্পূৰ্ণ পৰায়ণ যিসকল, তেওঁলোকে মুক্তিৰ বাবে সদায় শ্ৰীমতী মণিকৰ্ণিকাৰ নাম জপ কৰে।

Verse 5

हुत्वाग्निहोत्रमपि च यावज्जीवं द्विजोत्तमाः । अंते श्रयंते मुक्त्यै यां सेयं श्रीमणिकर्णिका

দ্বিজোত্তমসকলেও, জীৱনভৰ অগ্নিহোত্ৰ সম্পন্ন কৰি, অন্তত মুক্তিৰ বাবে যাৰ শৰণ লয়—সেইয়েই এই শ্ৰী মণিকৰ্ণিকা।

Verse 6

वेदान्पठित्वा विधिवद्ब्रह्मयज्ञरता भुवि । यां श्रयंति द्विजा मुक्त्यै सेयं श्रीमणिकर्णिका

বিধিমতে বেদ পাঠ কৰি আৰু পৃথিৱীত ব্ৰহ্ম-যজ্ঞ (পবিত্ৰ অধ্যয়ন-জপ)ত ৰত হৈ, দ্বিজসকলে মুক্তিৰ বাবে যাৰ শৰণ লয়—সেইয়াই এই শ্ৰী মণিকৰ্ণিকা।

Verse 7

इष्ट्वा क्रतूनपि नृपा बहून्पर्याप्तदक्षिणान् । श्रयंते श्रेयसे धन्याः प्रांतेऽधिमणिकर्णिकम्

বহু ক্ৰতু সম্পন্ন কৰি আৰু পৰ্যাপ্ত দক্ষিণা দান কৰি, নৃপসকলেও—জীৱনৰ অন্তত—সৰ্বোচ্চ শ্ৰেয়ৰ বাবে ধন্য হৈ মণিকৰ্ণিকাত আশ্ৰয় লয়।

Verse 8

सीमंतिन्योपि सततं पतिव्रतपरायणाः । मुक्त्यै पतिमनुव्रज्य श्रयंति मणिकर्णिकाम्

পতিব্ৰতা ধৰ্মত সদায় নিবিষ্ট সতীসকলেও, মুক্তিৰ বাবে স্বামীৰ অনুগামী হৈ, মণিকৰ্ণিকাত আশ্ৰয় লয়।

Verse 9

वैश्या अपि च सेवंते न्यायोपार्जितसंपदः । धनानि साधुसात्कृत्वा प्रांते श्रीमणिकर्णिकाम्

বৈশ্যসকলেও, যিসকলৰ সম্পদ ন্যায়পথে উপাৰ্জিত, সৎলোকৰ হাতত ধন দান কৰি, জীৱনৰ অন্তত শ্ৰী মণিকৰ্ণিকাত আশ্ৰয় লয়।

Verse 10

त्यक्त्वा पुत्रकलत्रादि सच्छूद्रा न्यायमार्गगाः । निर्वाणप्राप्तये चैनां भजेयुर्मणिकर्णिकाम्

ধৰ্মমাৰ্গে চলা সৎ শূদ্ৰসকলেও, পুত্ৰ-কলত্ৰ আদি মোহ ত্যাগ কৰি, নিৰ্বাণপ্ৰাপ্তিৰ বাবে মণিকৰ্ণিকাক ভজনা-সেৱা কৰা উচিত।

Verse 11

यावज्जीवं चरंतोपि ब्रह्मचर्य जितेंद्रियाः । निःश्रेयसे श्रयंत्येनां श्रीमतीं मणिकार्णकाम्

যিসকলে আজীৱন ব্ৰহ্মচৰ্য পালন কৰি ইন্দ্ৰিয়সমূহ জয় কৰে, তেওঁলোকেও পৰম নিঃশ্ৰেয়স লাভৰ বাবে এই শ্ৰীমতী মণিকৰ্ণিকাত আশ্ৰয় লয়।

Verse 12

अतिथीनपि संतर्प्य पंचयज्ञरता अपि । गृहस्थाश्रमिणो नेमां त्यजेयुर्मणिकर्णिकाम्

অতিথিসকলকো তৃপ্ত কৰি পঞ্চযজ্ঞত ৰত থকা গৃহস্থাশ্ৰমীসকলেও মণিকৰ্ণিকাক কেতিয়াও ত্যাগ নকৰিব।

Verse 13

वानप्रस्थाश्रमयुजो ज्ञात्वा निर्वाणसाधनम् । सन्नियम्येंद्रियग्रामं मणिकर्णीमुपासते

বানপ্ৰস্থাশ্ৰমত থকা লোকসকলে তেওঁক নিৰ্বাণৰ সাধন বুলি জানি, ইন্দ্ৰিয়সমূহক দৃঢ়ভাৱে সংযম কৰি মণিকৰ্ণীক উপাসনা কৰে।

Verse 14

अनन्यसाधनां मुक्तिं ज्ञात्वा शास्त्रैरनेकधा । मुमुक्षुभिस्त्वेकदंडैः सेव्यते मणिकर्णिका

শাস্ত্ৰসমূহে নানা প্ৰকাৰে কোৱা মতে, মুক্তি তেওঁৰ দ্বাৰাই অনন্য সাধন ৰূপে লাভ হয় বুলি জানি, মুমুক্ষু একদণ্ডধাৰীসকলে মণিকৰ্ণিকাক সেৱা কৰে।

Verse 15

दंडयित्वा मनोवाचं कायं नित्यं त्रिदंडिनः । नैःश्रेयसीं श्रियं प्राप्तुं श्रयंते मणिकर्णिकाम्

ত্রিদণ্ডধাৰী সন্ন্যাসীসকলে মন, বাক্য আৰু দেহক নিত্য শাসন কৰি, পৰম নিঃশ্ৰেয়সৰ শ্ৰী লাভ কৰিবলৈ মণিকৰ্ণিকাত আশ্ৰয় লয়।

Verse 16

चांद्रायणव्रतैः कृच्छ्रैर्भर्तुः शुश्रूषणैरपि । निनाय क्षणवत्कालमायुःशेषस्य सानघा

কঠোৰ চাঁদ্ৰায়ণ-ব্ৰত আৰু তপস্যা, লগতে স্বামীৰ শুশ্ৰূষা-ভক্তিৰ দ্বাৰাও, সেই নিৰ্দোষা নাৰীয়ে অৱশিষ্ট আয়ুকালক ক্ষণমাত্ৰ যেন কৰি পাৰ কৰিলে।

Verse 17

शिखी मुंडी जटी वापि कौपीनी वा दिगंबरः । मुमुक्षुः को न सेवेत मुक्तिदां मणिकर्णिकाम्

শিখা ৰাখক, মুণ্ডিত হওক, জটা ধাৰণ কৰক, কেৱল কৌপীন পিন্ধক বা দিগম্বৰ হওক—মুক্তিৰ সাধক কোনে মণিকৰ্ণিকাক, মোক্ষদায়িনী তীৰ্থক, আশ্ৰয় নলয়?

Verse 18

उवाच च प्रसन्नास्य आशीर्भिरभिनद्य च । उत्तिष्ठतं प्रकुरुतं महानेपथ्यमद्य वै

তাৰ প্ৰসন্ন মুখে আশীৰ্বাদেৰে তেওঁলোকক অভিনন্দন কৰি ক’লে—“উঠা, আৰু আজিয়েই মহা আয়োজন সম্পন্ন কৰা।”

Verse 19

संत्युपायाः सहस्रं तु मुक्तये न तथा मुने । हेलयैषा यथा दद्यान्निर्वाणं मणिकर्णिका

হে মুনি, মুক্তিৰ বাবে সহস্ৰ উপায় আছে বুলিও, ইয়াৰ দৰে নহয়; মণিকৰ্ণিকাই ত সহজে-হেলায়েই নিৰ্বাণ দান কৰে।

Verse 20

अनशनव्रतभृते त्रिकालाभ्यवहारिणे । प्रांते दद्यात्समां मुक्तिमुभाभ्यां मणिकर्णिका

যি অনশন-ব্ৰত ধাৰে আৰু যি ত্ৰিকাল ভোজন কৰে—দুয়োকে জীৱনৰ অন্তত মণিকৰ্ণিকাই সমান মুক্তি দান কৰে।

Verse 21

यथोक्तमाचरेदेको निष्ठा पाशुपतंव्रतम् । निरंतरं स्मरेदेको हृद्येनां मणिकर्णिकाम्

যথাবিধি কোৱা মতে, কোনো এজন দৃঢ় নিষ্ঠাৰে পাশুপত ব্ৰত আচৰণ কৰিব পাৰে; আৰু আন এজন হৃদয়ত মণিকৰ্ণিকাক অবিৰত স্মৰণ কৰি থাকিব পাৰে।

Verse 22

दृष्टात्र वपुषः पाते द्वयोश्च सदृशी गतिः । तस्मात्सर्वविहायाशु सेव्यैषा मणिकर्णिका

ইয়াত দেখা যায় যে দেহ পতিত হ’লে দুয়োৰে গতি একে ধৰণৰ হয়। সেয়ে সকলো ত্যাগ কৰি শীঘ্ৰে মণিকৰ্ণিকাক আশ্ৰয় লৈ সেৱা কৰা উচিত।

Verse 23

स्वर्गद्वारे विशेयुर्ये विगाह्य मणिकर्णिकाम् । तेषां विधूतपापानां कापि स्वर्गो न दूरतः

যিসকলে মণিকৰ্ণিকাত স্নান কৰি—পাপ ধুই পেলাই—স্বৰ্গদ্বাৰত প্ৰৱেশ কৰে, তেওঁলোকৰ বাবে কোনো স্বৰ্গলোক দূৰ নহয়।

Verse 24

स्वर्गद्वाः स्वर्गभूरेषा मोक्षभूर्मणिकर्णिका । स्वर्गापवर्गावत्रैव नोपरिष्टान्न चाप्यधः

মণিকৰ্ণিকা স্বৰ্গদ্বাৰ, স্বৰ্গভূমি, আৰু মোক্ষভূমি। স্বৰ্গ আৰু অপৱৰ্গ ইয়াতেই—ন ওপৰত ক’তো, ন তলত আন ঠাইত।

Verse 25

दत्त्वा दानान्यनेकानि विगाह्य मणिकर्णिकाम् । स्वर्गद्वारं प्रविष्टा ये न ते निरयगामिनः

বহু দান দি মণিকৰ্ণিকাত স্নান কৰি যিসকলে স্বৰ্গদ্বাৰত প্ৰৱেশ কৰে, তেওঁলোক নৰকগামী নহয়।

Verse 26

स्वर्गापवर्गयोरर्थः कोविदैश्च निरूपितः । स्वर्गः सुखं समुद्दिष्टमपवर्गो महासुखम्

কোভিদসকলে স্বৰ্গ আৰু অপৱৰ্গৰ অৰ্থ স্পষ্টকৈ নিৰূপণ কৰিছে: স্বৰ্গ বুলিলে কেৱল সুখ, আৰু অপৱৰ্গ (মোক্ষ) বুলিলে পৰম মহাসুখ।

Verse 27

मणिकर्ण्युपविष्टस्य यत्सुखं जायते सतः । सिंहासनोपविष्टस्य तत्सुखं क्व शतक्रतोः

মণিকৰ্ণিকাত উপবিষ্ট সদাচাৰীজনৰ অন্তৰত যি আনন্দ জাগে—সিংহাসনত উপবিষ্ট শতক্ৰতু (ইন্দ্ৰ)ৰ তেনে আনন্দ ক’ত?

Verse 28

महासुखं यदुद्दिष्टं समाधौ विस्मृतात्मनाम् । श्रीमत्यां मणिकर्ण्यां तत्सहजेनैव जायते

সমাধিত আত্মবিস্মৃতসকলৰ যি ‘মহাসুখ’ বুলি কোৱা হয়, সেই মহাসুখ শ্ৰীমতী মণিকৰ্ণিকাত স্বাভাৱিকভাৱে নিজে নিজেই জাগে।

Verse 29

स्वर्गद्वारात्पुरोभागे देवनद्याश्च पश्चिमे । सौभाग्यभाग्यैकनिधिः काचिदेका महास्थली

স্বৰ্গদ্বাৰৰ সন্মুখত আৰু দেৱনদীৰ পশ্চিমে একেখন মহাস্থলী আছে—সৌভাগ্য আৰু ভাগ্যৰ একমাত্ৰ অতুল নিধি।

Verse 30

यावंतो भास्वतः स्पर्शाद्भासंते सैकताः कणाः । तावंतो द्रुहिणा जग्मुर्नैत्येषा मणिकर्णिका

ভাস্বত সূৰ্যৰ স্পৰ্শত যিমান বালুকণ উজ্জ্বল হয়, তিমানবাৰ দ্ৰুহিণা (ব্ৰহ্মা) ইয়ালৈ আহিল; তথাপি এই মণিকৰ্ণিকা কেতিয়াও ‘নৈতি’—সাধাৰণ বা ক্ষয়প্ৰাপ্ত—নহয়।

Verse 31

संति तीर्थानि तावंति परितो मणिकर्णिकाम् । यावद्भिस्तिलमात्रापि न भूमिर्विरलीकृता

মণিকৰ্ণিকাৰ চাৰিওফালে ইমান তীৰ্থ আছে যে তিলৰ দানামাত্ৰ ঠাইও তীৰ্থবিহীন হৈ মাটি পাতল নহয়।

Verse 32

यदन्वये कोपि मुक्तः संप्राप्य मणिकर्णिकाम् । तद्वंश्यास्तत्प्रभावेण मान्याः स्वर्गौकसामपि

যদি কোনো বংশত মণিকৰ্ণিকালৈ গৈ এজনেও মুক্তি লাভ কৰে, তেন্তে সেই প্ৰভাৱত তেওঁৰ বংশধৰসকল স্বৰ্গবাসীৰ মাজতো মান্য হয়।

Verse 33

तर्पिताः पितरो येन संप्राप्य मणिकर्णिकाम् । सप्तसप्त तथा सप्त पूर्वजास्तेन तारिताः

যি মণিকৰ্ণিকালৈ গৈ পিতৃসকলক তৰ্পণ কৰে, তেওঁৰ পূৰ্বজসকল উদ্ধাৰ পায়—সাত আৰু সাত, আৰু পুনৰ সাত পুৰুষ।

Verse 34

आमध्याद्देवसरित आ हरिश्चंद्रमडपात् । आ गंगा केशवादा च स्वर्द्वारान्मणिकर्णिका

মণিকৰ্ণিকা দেৱ-সৰিতৰ মধ্যভাগৰ পৰা হৰিশ্চন্দ্ৰ-মণ্ডপলৈ বিস্তৃত; আৰু গঙ্গা-কেশৱৰ পৰা স্বৰ্গদ্বাৰলৈও বিস্তাৰিত।

Verse 35

एतद्रजःकणतुलां त्रिलोक्यपि न गच्छति । एतत्प्राप्त्यै प्रयतते त्रिलोकस्थोऽखिलो भवी

এই স্থানৰ ধূলিৰ এটা কণাৰ তুলনাও ত্ৰিলোক কৰিব নোৱাৰে; সেয়ে ত্ৰিলোকত থকা সকলো জীৱে ইয়াক লাভ কৰিবলৈ প্ৰয়াস কৰে।

Verse 36

कलावती चित्रपटीं पश्यंतीत्थं मुहुर्मुहुः । ज्ञानवापीं ददर्शाथ श्रीविश्वेश्वरदक्षिणे

কালাৱতীয়ে সেই আশ্চৰ্য চিত্ৰপটখন বাৰে বাৰে চাই থাকিল; তাৰ পাছত শ্ৰী বিশ্বেশ্বৰ দেৱালয়ৰ দক্ষিণফালে অৱস্থিত পবিত্ৰ তীৰ্থ জ্ঞানৱাপীৰ দৰ্শন কৰিলে।

Verse 37

यदंबुसततं रक्षेद्दुर्वृत्ताद्दंडनायकः । संभ्रमो विभ्रमश्चासौ दत्त्वा भ्रातिं गरीयसीम्

সেই জলক সদায় দুষ্টলোকৰ পৰা ৰক্ষকৰ অধিনায়কে ৰক্ষা কৰে; আৰু সঁভ্ৰমে বিভ্ৰমসহ তাক অতি উচ্চ কান্তি আৰু গৌৰৱ দান কৰিলে।

Verse 38

योष्टमूर्तिर्महादेवः पुराणे परिपठ्यते । तस्यैषांबुमयी मूर्तिर्ज्ञानदा ज्ञानवापिका

পুৰাণত মহাদেৱক স্ত্ৰী-ৰূপধাৰী বুলি কীৰ্তিত কৰা হৈছে; আৰু এই জ্ঞানৱাপিকা তেওঁৰেই জলময় মূৰ্তি, যি জ্ঞান দান কৰে।

Verse 39

नेत्रयोरतिथीकृत्य ज्ञानवापी कलावती । कदंबकुसुमाकारां बभार क्षणतस्तनुम्

জ্ঞানৱাপীয়ে যেন তাইৰ চকুক অতিথি কৰি সন্মান দিলে; তেনেকৈয়ে কালাৱতীয়ে ক্ষণমাত্ৰতে কদম্ব ফুলৰ দৰে দেহ ধাৰণ কৰিলে।

Verse 40

अंगानि वेपथुं प्रापुः स्विन्ना भालस्थली भृशम् । हर्षवाष्पांबुकलिले जाते तस्या विलोचने

তাইৰ অঙ্গ-প্ৰত্যঙ্গ কঁপিবলৈ ধৰিলে, কপালভাগ অতিশয় ঘামে ভিজি উঠিল; আৰু আনন্দাশ্ৰুৰ জলে মিশি চকু দুটা ধোঁৱাটে হৈ পৰিল।

Verse 41

तस्तंभ गात्रलतिका मुखवैवर्ण्यमाप च । स्वरोथ गद्गदो जातो व्यभ्रंशत्तत्करात्पटी

তেতিয়াই তাইৰ কোমল অঙ্গ-লতা স্তম্ভিত হ’ল; মুখৰ বৰ্ণ ফিকে পৰিল। কণ্ঠস্বৰ গদগদ হৈ ৰুদ্ধ হ’ল, আৰু হাতৰ পৰা পটি (বস্ত্ৰ) সৰি পৰিল।

Verse 42

साक्षणं स्वं विसस्मार काहं क्वाहं न वेत्ति च । सौषुप्तायां दशायां च परमात्मेव निश्चला

সেই ক্ষণতে তাই নিজকে পাহৰি গ’ল; ‘মই কোন? মই ক’ত?’ একো নাজানিলে। গভীৰ নিদ্ৰাৰ দৰে অৱস্থাত, পৰমাত্মাত লীন আত্মাৰ দৰে নিশ্চল হৈ থিয় হৈ ৰ’ল।

Verse 43

अथ तत्परिचारिण्यस्त्वरमाणा इतस्ततः । किं किं किमेतदेतत्किं पृच्छंति स्म परस्परम्

তাৰ পাছত তাইৰ পৰিচাৰিকাসকল তড়িঘড়ি কৰি ইফালে-সিফালে দৌৰাদৌৰি কৰিলে। সিহঁতে পৰস্পৰে বাৰে বাৰে সুধিলে, “কি এই? কি হ’ল? এইটো কি?”

Verse 44

तदवस्थां समालोक्य तां ताश्चतुरचेतसः । विज्ञाय सात्त्विकैर्भावैरिदमूचूः परस्परम्

তাইৰ সেই অৱস্থা দেখি, সেই চতুৰবুদ্ধি নাৰীসকলে বুজিলে যে ই সত্ত্বিক ভাৱৰ পৰা উদ্ভৱ। তেতিয়া সিহঁতে পৰস্পৰে এইদৰে ক’লে।

Verse 45

भवांतरे प्रेमपात्रमेतयैक्षितु किंचन । चिरात्तेन च संगत्य सुखमूर्च्छामवाप ह

পূৰ্বজন্মত এই পবিত্ৰ দৰ্শন তাইৰ প্ৰেমৰ পাত্ৰ আছিল। এতিয়া বহুদিনৰ পাছত পুনৰ সঙ্গত হোৱাত, তাই আনন্দময় মূৰ্ছাত লীন হ’ল।

Verse 46

अथनेत्थं कथमियमकांडात्पर्यमूमुहत् । प्रेक्षमाणा रहश्चित्रपटीमति पटीयसीम्

তেতিয়া সিহঁতে বিস্ময়ে ক’লে—“ইয়াৰ এই মোহ-মূৰ্ছা হঠাতে কেনেকৈ নামিল?”—আৰু গোপনে সাৱধানে চাই থাকিল, চিত্ৰিত পটৰ দৰে সূক্ষ্ম-চিত্ত, অতি বিচক্ষণ সেই মহিলাক।

Verse 47

तन्मोहस्य निदानं ताःसम्यगेव विचार्य च । उपचेरुर्महाशांतैरुपचारैरनाकुलम्

তাৰ মোহৰ কাৰণ সিহঁতে যথাযথভাৱে বিচাৰ কৰি, কোনো ব্যাকুলতা নোহোৱাকৈ, মহাশান্তিদায়ক উপচাৰ আৰু সেবাৰে তাক সাৱধানে পৰিচৰ্যা কৰিলে।

Verse 48

काचित्तां वीजयांचक्रे कदलीतालवृंतकैः । बिसिनीवलयैरन्या धन्यां तां पर्यभूषयत्

এগৰাকীয়ে কদলী আৰু তালৰ ডাঁটিৰে তাক পাখা মাৰিলে; আন এগৰাকীয়ে পদ্ম-তন্তুৰ কঁকণ পিন্ধাই সেই ধন্য নাৰীক অলংকৃত কৰিলে।

Verse 49

अमंदैश्चंदनरसैरभ्यषिंचदमुं परा । अशोकपल्लवैरस्याः काचिच्छोकमनीनशत्

আন এগৰাকীয়ে প্ৰচুৰ চন্দনৰস ছটিয়াই দিলে; আৰু কোনো এগৰাকীয়ে অশোকৰ কুঁহিপাতৰ গুচ্ছেৰে তাইৰ শোক দূৰ কৰিবলৈ চেষ্টা কৰিলে।

Verse 50

धारामंडपधारांबुसीकरैस्तत्तनूलताम् । इष्टार्थविरहग्लानां सिंचयामास काचन

এগৰাকীয়ে ধাৰা-মণ্ডপত বোৱা পানীৰ সূক্ষ্ম ছিটাৰে তাইৰ লতা-সদৃশ কোমল দেহ সাৱধানে সিঞ্চন কৰিলে, প্ৰিয় ইষ্টাৰ্থৰ বিৰহে ক্লান্ত হোৱা তাইক শীতলতা দিবলৈ।

Verse 51

जलार्द्रवाससा काचिदेतस्यास्तनुमावृणोत् । कर्पूरक्षोदजालेपैरन्यास्तामन्वलेपयन्

এগৰাকীয়ে পানীত ভিজা বস্ত্ৰেৰে তাইৰ দেহ আৱৰি দিলে; আনসকলে কৰ্পূৰ-চূৰ্ণেৰে প্ৰস্তুত লেপ তাইৰ গাত ভক্তিভাৱে মলিলে।

Verse 52

पद्मिनीदलशय्या च काचित्यरचयन्मृदुम् । काचित्कुलिशनेपथ्यं दूरीकृत्य तदंगतः

এগৰাকীয়ে পদ্মপাতৰ নৰম শয্যা সাজিলে; আনগৰাকীয়ে তাইৰ অঙ্গৰ পৰা কঠোৰ, অনমনীয় অলংকাৰ-সাজ সৰাই একাষে থৈ দিলে।

Verse 53

मुक्ताकलापं रचयांचक्रे वक्षोजमंडले । काचिच्छशिमुखी तां तु चंद्रकांतशिलातले

এগৰাকীয়ে তাইৰ বক্ষ-মণ্ডলত মুক্তাৰ গুচ্ছ সাজিলে; আৰু চন্দ্ৰমুখী এগৰাকীয়ে তাইক চন্দ্ৰকান্ত শিলাৰ পাটত শুৱাই দিলে।

Verse 54

स्वापयामास तन्वंगीं स्रवच्छीतांबुशीतले । दृष्ट्वोपचार्यमाणां तामित्थं बुद्धिशरीरिणी

সেইগৰাকীয়ে সুকোমল অঙ্গধাৰিণীক স্ৰৱমান শীতল জলেৰে অধিক শীতল হোৱা সেই পৃষ্ঠত শুৱাই দিলে। এইদৰে সেবা চলা দেখি, বিবেকসম্পন্না জ্ঞানিনী তেনেদৰে কথা ক’লে।

Verse 55

अतितापपरीतांगी ताः सखीः प्रत्यभाषत । एतस्यास्तापशांत्यर्थं जानेहं परमौषधम्

অতিতাপে আচ্ছন্ন হৈ তাই সখীসকলক ক’লে— “এই দাহজনিত দুখ শান্ত কৰিবলৈ, ইয়াত মই পৰম ঔষধ জানো।”

Verse 56

उपचारानिमान्सवार्न्दूरी कुरुत मा चिरम् । अपतापां करोम्येनां सद्यः पश्यत कौतुकम्

এই সকলো পৰিচৰ্যা আৰু উপচাৰ তৎক্ষণাৎ আঁতৰাই দিয়া—বিলম্ব নকৰিবা। মই একে মুহূৰ্ততে তাইক দাহজনিত দুখৰ পৰা মুক্ত কৰিম; এই আশ্চৰ্য কৌতুক চোৱা।

Verse 57

दृष्ट्वा चित्रपटीमेषा सद्यो विह्वलतामगात् । अत्रैव काचिदेतस्याः प्रेमभूरस्ति निश्चितम्

চিত্ৰপটীখন দেখি তাই তৎক্ষণাৎ ব্যাকুল হৈ পৰিল। নিশ্চয় এই ঠাইতেই তাইৰ বাবে প্ৰেমৰ কোনো ভূমি—নিয়তিৰ বন্ধন—আছে।

Verse 58

अतश्चित्रपटीस्पर्शात्परितापं विहास्यति । वाक्याद्बुद्धिशरीरिण्यास्ततस्तत्परिचारिकाः

সেয়েহে সেই চিত্ৰপটীৰ স্পৰ্শত তাই দাহজনিত পৰিতাপ ত্যাগ কৰিব। তাৰ পাছত বুদ্ধিমতী দেহধাৰী মহিলাৰ বাক্য অনুসৰি তাইৰ পৰিচাৰিকাসকলে তেনেদৰে কাৰ্য কৰিলে।

Verse 59

निधाय तत्पुरः प्रोचुः पटीं पश्य कलावति । तवानंदकरी यत्र काचिदस्तीष्टदेवता

সেয়া তাইৰ সন্মুখত থৈ ক’লে: “কলাৱতী, এই চিত্ৰপটীখন চোৱা। ইয়াত তোমাৰ ইষ্টদেৱতাৰ কোনো প্ৰিয় ৰূপ আছে, যি তোমাৰ আনন্দৰ কাৰণ।”

Verse 60

सापीष्टदेवतानाम्ना तत्पटीदर्शनेन च । सुधासेकमिव प्राप्य मूर्छां हित्वोत्थिता द्रुतम्

আৰু তাই—নিজ ইষ্টদেৱতাৰ নাম শুনি আৰু সেই চিত্ৰপটীখন দেখি—যেন অমৃতধাৰাৰে সিঞ্চিত হ’ল; মূৰ্ছা ত্যাগ কৰি তৎক্ষণাৎ উঠি বহিল।

Verse 61

अवग्रहपरिम्लाना वर्षासारैरिवौषधीः । पुनरालोकयांचक्रे ज्ञानदां ज्ञानवापिकाम्

খৰাংৰ পিছত প্ৰথম বৰষুণে ঔষধি গছ-গছনি যেন পুনৰ সজীৱ কৰে, তেনেকৈ তাই জ্ঞান দান কৰা ‘জ্ঞানৱাপী’ কূপলৈ পুনৰ দৃষ্টি নিক্ষেপ কৰিলে।

Verse 62

स्पृष्ट्वा कलावती तां तु वापीं चित्रगतामपि । लेभे भवांतरज्ञानं यथासीत्पूर्वर्जन्मनि

কালাৱতীয়ে সেই কূপখন স্পৰ্শ কৰিলে—যদিও সেয়া কেৱল চিত্ৰত উপস্থিত আছিল—তেতিয়া তাই পূৰ্বজন্মত যিদৰে আছিল তেনেদৰে অন্য অস্তিত্বৰ জ্ঞান লাভ কৰিলে।

Verse 63

पुनर्विचारयांचक्रे वापी माहात्म्यमुत्तमम् । अहो चित्रगतापीयं संस्पृष्टा ज्ञानवापिका

পুনৰ তাই সেই কূপৰ উত্তম মাহাত্ম্য চিন্তা কৰিলে: “আহা! চিত্ৰত থাকিলেও, এই জ্ঞানৱাপী স্পৰ্শ হ’লে নিজৰ শক্তি দান কৰে।”

Verse 64

ज्ञानं मे जनयामास भवांतर समुद्भवम् । अथ तासां पुरो हृष्टा कथयामास सुंदरी

“ইয়াৰ দ্বাৰা মোৰ ভিতৰত অন্য জন্মৰ পৰা উদ্ভৱ হোৱা জ্ঞান জাগ্ৰত হ’ল।” তাৰ পিছত আনন্দিত হৈ, সেই সুন্দৰী নাৰীয়ে সখীসকলৰ সন্মুখত সেই কথা ক’বলৈ ধৰিলে।

Verse 65

निजं प्राग्भव वृत्तांतं ज्ञानवापीप्रभावजम् । कलावत्युवाच । एतस्माज्जन्मनः पूर्वमहं ब्राह्मणकन्यका

কালাৱতীয়ে জ্ঞানৱাপীৰ প্ৰভাৱত উদ্ভৱ হোৱা নিজৰ পূৰ্বভৱৰ বৃত্তান্ত ক’লে: “এই জন্মৰ আগতে মই এজনী ব্ৰাহ্মণ কন্যা আছিলোঁ।”

Verse 66

उपविश्वेश्वरं काश्यां ज्ञानवाप्यां रमे मुदा । जनको मे हरिस्वामी जनयित्री प्रियंवदा

কাশীত উপবিশ্বেশ্বৰ আৰু পবিত্ৰ জ্ঞানৱাপীত মই আনন্দেৰে উল্লসিত হৈছিলোঁ। মোৰ পিতা আছিল হৰিস্বামী, আৰু জননী আছিল প্ৰিয়ংবদা।

Verse 67

आख्या मम सुशीलेति मां च विद्याधरोऽहरत् । मध्येमार्गं निशीथेथ तदोप मलयाचलम्

মোৰ নাম আছিল ‘সুশীলা’; আৰু এজন বিদ্যাধৰে মোক হৰণ কৰি লৈ গ’ল। তাৰ পাছত যাত্ৰাৰ মাজপথত, নিশীথ ৰাতিত, সি মলয়াচল পৰ্বতত উপস্থিত হ’ল।

Verse 68

रक्षसा सहतो वीरो राक्षसं स जघानह । रक्षोपि मुक्तं शापात्तु दिव्यवपुरवाप ह

এজন বীৰ, ৰাক্ষসৰ আক্ৰমণত পীড়িত হৈ, সেই ৰাক্ষসক বধ কৰিলে। আৰু সেই দানৱেই শাপমুক্ত হৈ দিৱ্য দেহ-ৰূপ লাভ কৰিলে।

Verse 69

अवाप जन्मगंधर्वस्त्वसौ मलयकेतुतः । कर्णाटनृपतेः कन्या बभूवाहं कलावती

সেইজন মলয়কেতু নামৰ গন্ধৰ্ব ৰূপে জন্ম লাভ কৰিলে। আৰু মই কৰ্ণাট নৃপতিৰ কন্যা কলাৱতী হৈ জন্মিলোঁ।

Verse 70

इति ज्ञानं ममोद्भूतं ज्ञानवापीक्षणात्क्षणात् । इति तस्या वचः श्रुत्वा सापि बुद्धिशरीरिणी

‘এইদৰে জ্ঞানৱাপীৰ দৰ্শন-মাত্ৰতেই, ক্ষণেকতে মোৰ ভিতৰত জ্ঞান উদ্ভৱ হ’ল।’ তাইৰ বাক্য শুনি, সেয়াও শুদ্ধ বুদ্ধিৰ দেহধাৰী হৈ (প্ৰতিক্ৰিয়া কৰিলে)।

Verse 71

ताश्च तत्परिचारिण्यः प्रहृष्टास्यास्तदाऽभवन् । प्रोचुस्तां प्रणिपत्याथ पुण्यशीलां कलावतीम्

তেতিয়া তাইৰ পৰিচাৰিকাসকল অতি আনন্দিত হ’ল। প্ৰণিপাত কৰি, পুণ্যশীল আচৰণেৰে বিভূষিতা কলাৱতীক তেওঁলোকে বিনীত বাক্যে সম্বোধন কৰিলে।

Verse 72

अहो कथं हि सा लभ्या यत्प्रभावोयमीदृशः । धिग्जन्म तेषां मर्त्येऽस्मिन्यैर्नैक्षि ज्ञानवापिका

হায়! যাৰ প্ৰভাৱ ইমান আশ্চৰ্য, সেই (পবিত্ৰ কূপ) কেনেকৈ লাভ কৰিব পাৰি? ধিক সেই মর্ত্যলোকীয় লোকসকলৰ জন্ম, যিসকলে জ্ঞানৱাপীৰ দৰ্শনো নকৰিলে।

Verse 73

कलावति नमस्तुभ्यं कुरुनोपि समीहितम् । जनिं सफलयास्माकं नय नः प्रार्थ्य भूपतिम्

হে কলাৱতী, তোমাক নমস্কাৰ; আমাৰ কামনাও পূৰ্ণ কৰা। ৰজাক প্ৰাৰ্থনা কৰি আমাক (সেই ঠাইলৈ) লৈ গৈ আমাৰ জন্ম সাৰ্থক কৰা।

Verse 74

अयं च नियमोस्माकमद्यारभ्य कलावति । निर्वेक्ष्यामो महाभोगान्दृष्ट्वा तां ज्ञानवापिकाम्

হে কলাৱতী, আজিৰ পৰা এইয়েই আমাৰ নিয়ম-ব্ৰত। সেই জ্ঞানৱাপীৰ দৰ্শন কৰি আমি মহাভোগসমূহ তুচ্ছ জ্ঞান কৰি ত্যাগ কৰিম।

Verse 75

अवश्यं ज्ञानवापी सा नाम्ना भवितुमर्हति । चित्रं चित्रगतापीह या तव ज्ञानदायिनी

নিশ্চয়েই তাই ‘জ্ঞানৱাপী’ নামে অভিহিত হ’বলৈ যোগ্য। আশ্চৰ্য বটে—ইয়াত কেৱল কূপ হ’লেও, সেয়াই তোমাক জ্ঞান দান কৰে।

Verse 76

ओंकृत्य तासां वाक्यं सा स्वाकारं परिगोप्य च । प्रियाणि कृत्वा भूभर्तुः प्रस्तावज्ञा व्यजिज्ञपत्

শুভ “ওঁ” উচ্চাৰি তেওঁলোকৰ বাক্যত সন্মতি জনাই, নিজৰ অভিপ্ৰায় গোপন ৰাখিলে; সময়-বোঝা সেই নাৰী প্ৰথমে ভূভৰ্তাক সন্তুষ্ট কৰা কাৰ্য কৰি, তাৰ পাছত পৃথিৱীৰ নাথৰ আগত নিজৰ নিবেদন জনালে।

Verse 77

कलावत्युवाच । जीवितेश न मे त्वत्तः किंचित्प्रियतरं क्वचित् । त्वामासाद्य पतिं राजन्प्राप्ताः सर्वे मनोरथाः

কলাৱতীয়ে ক’লে: “হে মোৰ জীৱনৰ নাথ, তোমাৰ পৰা অধিক প্ৰিয় মোৰ বাবে ক’তো একো নাই। হে ৰাজন, তোমাক স্বামী ৰূপে লাভ কৰি মোৰ সকলো মনোৰথ পূৰ্ণ হৈছে।”

Verse 78

एको मनोरथः प्रार्थ्यो ममास्त्यत्रार्यपुत्रक । विचारपथमापन्नस्तवापि स महाहितः

“তথাপি, হে আৰ্যপুত্ৰ, ইয়াত মোৰ এটা মনোৰথ প্ৰাৰ্থনীয় ৰৈ গৈছে। সেয়া তোমাৰো চিন্তাৰ পথত ইতিমধ্যে প্ৰৱেশ কৰিছে আৰু অতি হিতকাৰী।”

Verse 79

मम तु त्वदधीनायाः सुदुष्प्रापतरो महान् । तव स्वाधीनवृत्तेस्तु सिद्धप्रायो मनोरथः

“মোৰ বাবে—যি তোমাৰ অধীন—এই মহান লক্ষ্য অতি দুৰ্লভ। কিন্তু তোমাৰ বাবে, যাৰ কৰ্ম নিজ-ইচ্ছাধীন আৰু মুক্ত, সেই মনোৰথ প্ৰায় সিদ্ধই।”

Verse 80

प्राणेश किं बहूक्तेन यदि प्राणैः प्रयोजनम् । तदाभिलषितं देहि प्राणा यास्यंत्यथान्यथा

“হে প্ৰাণেশ, বহু কথা কিয় লাগে? যদি মোৰ জীৱন তোমাৰ বাবে মূল্যবান, তেন্তে মোৰ অভিলষিত দান কৰা; নচেৎ মোৰ প্ৰাণ অন্যথা প্ৰস্থান কৰিব।”

Verse 81

प्राणेभ्योपि गरीयस्यास्तस्या वाक्यं निशम्य सः । उवाच वचनं राजा तस्याः स्वस्यापि च प्रियम्

তাইৰ বাক্য শুনি—যি তেওঁৰ প্ৰাণতকৈও অধিক প্ৰিয় আছিল—ৰাজাই তেনে উত্তৰ ক’লে, যি তাইৰো আৰু নিজৰো মনত প্ৰিয় হ’ল।

Verse 82

राजोवाच । नाहं प्रिये तवादेयमिह पश्यामि भामिनि । प्राणा अपि मम क्रीतास्त्वया शीलकलागुणैः

ৰাজাই ক’লে: “প্ৰিয়ে, সুন্দৰী, ইয়াত তোমাৰ পৰা লুকুৱাবলগীয়া একো মই নেদেখোঁ। তোমাৰ শীল, কলা আৰু গুণে মোৰ প্ৰাণো যেন কিনি লৈছে।”

Verse 83

अविलंबितमाचक्ष्व कृतं विद्धि कलावति । भवद्विधानां साध्वीनामन्येऽप्राप्यं न किंचन

“কলাৱতী, বিলম্ব নকৰিবা; যি ক’বলগীয়া সোনকালে কোৱা। তাক ইতিমধ্যে সম্পন্ন বুলিয়েই জানিবা। তোমাৰ দৰে সাধ্বী নাৰীৰ বাবে আনৰ বাবে যি অপ্রাপ্য, সেয়া একো অপ্রাপ্য নহয়।”

Verse 84

कः प्रार्थ्यः प्रार्थनीयं किं को वा प्रार्थयिता प्रिये । न पृथग्जनवत्किंचिद्वर्तनं नौ कलावति

“প্ৰিয়ে, কাক মিনতি কৰিব লাগে, কি বস্তু প্ৰাৰ্থনা কৰিব লাগে, আৰু প্ৰাৰ্থনাকাৰী কোন? কলাৱতী, আমাৰ মাজত সাধাৰণ পৃথক লোকৰ দৰে কোনো ব্যৱহাৰ নাই।”

Verse 85

देशः कोशो बलं दुर्गं यदन्यदपि भामिनि । तत्त्वदीयं न मे किंचित्स्वाम्यमात्रमिहास्ति मे

“দেশ, কোষ, সেনা, দুৰ্গ—আৰু যি আন একো আছে, হে তেজস্বিনী—সেয়া সকলো তোমাৰেই। ইয়াত প্ৰকৃততে মোৰ একো নাই; মোৰ ওচৰত কেৱল ‘স্বামিত্ব’ৰ নামমাত্ৰহে আছে।”

Verse 86

तच्च स्वाम्यं ममान्यत्र त्वदृते जीवितेश्वरि । राज्यं त्यजेयं त्वद्वाक्यात्तृणीकृत्यापि मानिनि

হে জীৱিতেশ্বৰী, তোমাক বাদ দি মোৰ আন ক’তাও কোনো স্বামিত্ব বা অধিকাৰ নাই। হে মানিনী, তোমাৰ বাক্যত মই ৰাজ্যো ত্যাগ কৰিম, তাক তৃণসম জ্ঞান কৰি।

Verse 87

माल्पकेतोर्महीजानेरिति वाक्यं निशम्य सा । प्राह गंभीरया वाचा वचश्चारु कलावती

মহীজান ৰজা মাল্পকেতুৰ এই বাক্য শুনি, বাক্যত মনোহৰ কলাৱতীয়ে গম্ভীৰ আৰু স্থিৰ কণ্ঠে উত্তৰ দিলে।

Verse 88

कलावत्युवाच । नाथ प्रजासृजापूर्वं सृष्टा नानाविधाः प्रजाः । प्रजाहिताय संसृष्टं पुरुषार्थचतुष्टयम्

কলাৱতী ক’লে: হে নাথ, প্ৰজাসৃষ্টি কৰিবলৈ সৃষ্টিৰ আদিতে নানা বিধ প্ৰজা সৃষ্টি কৰা হৈছিল। আৰু প্ৰজাৰ হিতৰ বাবে পুৰুষাৰ্থ-চতুষ্টয় স্থাপন কৰা হ’ল—ধৰ্ম, অৰ্থ, কাম আৰু মোক্ষ।

Verse 89

तद्विहीनाजनिरपि जल बुद्बुदवन्मुधा । तस्मादेकोपि संसाध्यः परत्रेह च शर्मणे

সেই পুৰুষাৰ্থ নথকা জন্মো মুধা—জলৰ বুদবুদৰ দৰে ক্ষণভঙ্গুৰ। সেয়ে ইহলোক আৰু পৰলোক দুয়োতে শান্তিৰ বাবে অন্ততঃ একোটা লক্ষ্যো দৃঢ়ভাৱে সাধনীয়।

Verse 90

यत्रानुकूल्यं दंपत्योस्त्रिवर्गस्तत्र वर्धते । यदुच्यते पुराविद्भिरिति तत्तथ्यमीक्षितम्

য’ত দম্পতীৰ পৰস্পৰ অনুকূলতা থাকে, তাত ত্ৰিবৰ্গ—ধৰ্ম, অৰ্থ, কাম—বৃদ্ধি পায়। প্ৰাচীন পণ্ডিতসকলে যি কৈ গৈছে, সেয়াই সত্য বুলি দেখা গৈছে।

Verse 91

मद्विधाना तु दासीनां शतं तेऽस्तीह मंदिरे । तथापि नितरां प्रेम स्वामिनो मयि दृश्यते

হে প্ৰিয়ে, তোমাৰ মন্দিৰত মোৰ দৰে এশজনী দাসী আছে; তথাপি স্বামীৰ অতি গভীৰ প্ৰেম বিশেষকৈ মোৰ প্ৰতিই দেখা যায়।

Verse 92

तव दास्यपि भोगाढ्या किमुतांकस्थलीचरी । तत्राप्यनन्यसंपत्तिस्तत्र स्वाधीनभर्तृता

তোমাৰ দাসীসকলেও ভোগ-বিলাসে সমৃদ্ধ; তেন্তে যি তোমাৰ কোলাত বিচৰণ কৰে, তাৰ কথা কিমান অধিক! তথাপি তাতো এক অনন্য ধন আছে—প্ৰেমবশে অধীন আৰু একনিষ্ঠ স্বামী।

Verse 93

विपश्चित्संचयेदर्थानिष्टापूर्ताय कर्मणे । तपोर्थमायुर्निर्विघ्नं दारांश्चापत्यलब्धये

বুদ্ধিমান জনে যজ্ঞ আৰু ইষ্ট-পূর্ত (ধৰ্মদান, লোকহিত) কৰ্মৰ বাবে ধন সঞ্চয় কৰিব; তপস্যাৰ নিমিত্তে নিৰ্বিঘ্ন আয়ু কামনা কৰিব; আৰু সন্তানলাভৰ বাবে পত্নী গ্ৰহণ কৰিব।

Verse 94

तवैतत्सर्वमस्तीह विश्वेशानुग्रहात्प्रिय । पूरणीयोऽभिलाषो मे यदि तद्वचम्यहं शृणु

হে প্ৰিয়, বিশ্বেশ্বৰ (বিশ্বনাথ)ৰ অনুগ্ৰহে এই সকলো ইয়াতেই তোমাৰ আছে। তথাপি মোৰ এটা অভিলাষ পূৰণীয় আছে; যদি তুমি সন্মত হওঁ, তেন্তে মোৰ কথা শুনা।

Verse 95

तूर्णं प्रहिणु मां नाथ विश्वनाथपुरीं प्रति । प्राणाः प्रयाता प्रागेव वपुः शेषास्मि केवलम्

হে নাথ, মোক শীঘ্ৰে বিশ্বনাথপুৰী (কাশী)লৈ পঠাই দিয়া। যেন মোৰ প্ৰাণ আগতেই গুচি গৈছে; কেৱল এই দেহটোৱেই বাকী আছে।

Verse 96

माल्यकेतुः कलावत्या इत्याकर्ण्य वचः स्फुटम् । क्षणं विचार्य स्वहृदि राजा प्रोवाच तां प्रियाम्

কলাৱতীৰ স্পষ্ট বাক্য শুনি মাল্যকেতু ৰজাই ক্ষণেক হৃদয়ত বিচাৰ কৰি তাৰ প্ৰিয়াক ক’লে।

Verse 97

प्रिये कलावति यदि तव गंतव्यमेव हि । राज्यलक्ष्म्यानया किं मे चलया त्वद्विहीनया

“প্ৰিয়ে কলাৱতী—যদি তই নিশ্চয়েই যাব লাগিব, তেন্তে তোৰ বিহনে এই চঞ্চল ৰাজ্যলক্ষ্মী মোৰ কি কামৰ?”

Verse 98

न राज्यं राज्यमित्याहू राज्यश्रीः प्रेयसी ध्रुवम् । सप्तांगमपि तद्राज्यं तया हीनं तृणायते

“লোকে কয়, ৰাজ্যই সত্য ‘ৰাজ্য’ নহয়; ৰাজ্যশ্ৰী নিশ্চয়েই প্ৰেয়সী। সাত অঙ্গসম্পন্ন ৰাজ্যও তাই বিহনে তৃণসম হয়।”

Verse 99

निःसपत्नं कृतं राज्यं भुक्त्वा भोगान्निरंतरम् । हृषीकार्थाः कृतार्थाश्च विधृता आधृतिः प्रिये

“প্ৰিয়ে, মই ৰাজ্যখন প্ৰতিদ্বন্দ্বীহীন কৰি তুলিলোঁ, অবিৰত ভোগ উপভোগ কৰিলোঁ; ইন্দ্ৰিয়সমূহ তৃপ্ত হ’ল আৰু সন্তোষ স্থিৰ থাকিল।”

Verse 100

अपत्यान्यपि जातानि किं कर्तव्यमिहास्ति मे । अवश्यमेव गंतव्याऽवाभ्यां वाराणसी पुरी

“সন্তানসকলও জন্মিল; ইয়াত মোৰ আৰু কি কৰ্তব্য বাকী? নিশ্চয়েই আমি দুয়ো বাৰাণসী নগৰীলৈ যাব লাগিব।”

Verse 110

अथ प्रातः समुत्थाय कृत्वा शौचाचमक्रियाम् । राज्ञ्या विनिर्दिष्टपथा ज्ञानवापीं नृपो ययौ

তাৰ পাছত পুৱাতে উঠি শৌচ-আচমন আদি শুদ্ধিক্ৰিয়া সম্পন্ন কৰি, ৰাণীয়ে নিৰ্দেশ কৰা পথ অনুসৰি নৃপতি জ্ঞানৱাপীলৈ গ’ল।

Verse 120

तावद्विमानमापन्नं सक्वणत्किंकिणीगणम् । पश्यतां सर्वलोकानां चन्द्रमौलिरथोरथात्

ঠিক তেতিয়াই, সকলো লোকৰ চকুৰ আগতে, কিঙ্কিণীৰ ঝংকাৰ তুলা দেৱবিমান উপস্থিত হ’ল; আৰু চন্দ্ৰমৌলি শিৱ ৰথৰ পৰা প্ৰকাশিত হ’ল।

Verse 127

पठित्वा पाठयित्वा वा श्रुत्वा वा श्रद्धयान्वितः । ज्ञानवाप्याः शुभाख्यानं शिवलोके महीयते

যি জনে শ্ৰদ্ধাভাৱে জ্ঞানৱাপীৰ এই শুভ আখ্যানে পঢ়ে, আনক পঢ়ুৱায়, বা কেৱল শুনে, সি শিৱলোকে সন্মানিত হয়।