Adhyaya 35

Verse 1

नारद उवाच । भगवन्देवदेवेश सृष्टिसंहारकारक । गुणातीतो गुणैर्युक्तो मुक्तीनां साधनं परम्

নাৰদে ক’লে: হে ভগৱান, হে দেৱদেৱেশ, সৃষ্টিসংহাৰৰ কৰ্তা! তুমি গুণাতীত হৈও গুণৰ দ্বাৰাই প্ৰকাশিত; তুমি মুক্তিৰ পৰম সাধন।

Verse 2

संस्थाप्य वेदभवनं विधिवद्द्विज सत्तमान् । किं चक्रे रघुनाथस्तु भूयोऽयोध्यां गतस्तदा

বিধিমতে বেদভৱন স্থাপন কৰি আৰু শ্ৰেষ্ঠ দ্বিজসকলক যথাযথভাৱে স্থিতি দিয়া পাছত, ৰঘুনাথে পুনৰ অযোধ্যালৈ গ’লে তেতিয়া তেওঁ তাৰ পিছত কি কৰিলে?

Verse 3

स्वस्थाने ब्राह्मणास्तत्र कानि कर्माणि चक्रिरे । ब्रह्मोवाच । इष्टापूर्तरताः शांताः प्रतिग्रहपराङ्मुखाः

ব্ৰহ্মাই ক’লে: তাত সেই ব্ৰাহ্মণসকলে নিজৰ নিজৰ স্থানত স্থিৰ হৈ যথোচিত কৰ্ম সম্পাদন কৰিলে—শান্ত স্বভাৱ, ইষ্ট-পূৰ্ত (যজ্ঞ আৰু লোকহিতকাৰী কাৰ্য)ত ৰত, আৰু প্ৰতিগ্ৰহ (উপহাৰ গ্ৰহণ)ৰ পৰা বিমুখ।

Verse 4

राज्यं चक्रुर्वनस्यास्य पुरोधा द्विजसत्तमः । उवाच रामपुरतस्तीर्थमाहात्म्यमुत्तमम्

সেই বনাঞ্চলৰ বাবে পুৰোহিতৰূপে সেৱা কৰা সেই শ্ৰেষ্ঠ দ্বিজে তাত ৰাজ্য সদৃশ সুসংগঠিত ব্যৱস্থা স্থাপন কৰিলে; আৰু ৰামপুৰৰ পৰা সেই পবিত্ৰ তীৰ্থৰ উত্তম মাহাত্ম্য ঘোষণা কৰিলে।

Verse 5

प्रयागस्य च माहात्म्यं त्रिवेणीफलमुत्तमम् । प्रयागतीर्थमहिमा शुक्लतीर्थस्य चैव हि

তেওঁ প্ৰয়াগৰ মাহাত্ম্য আৰু ত্ৰিৱেণীৰ অতুল ফল বৰ্ণনা কৰিলে; নিশ্চয়েই তেওঁ প্ৰয়াগ-তীৰ্থৰ মহিমা আৰু শুক্ল-তীৰ্থৰ গৌৰৱো ক’লে।

Verse 6

सिद्धक्षेत्रस्य काश्याश्च गंगाया महिमा तथा । वसिष्ठः कथया मास तीर्थान्यन्यानि नारद

তেওঁ সিদ্ধক্ষেত্ৰ, কাশী আৰু গঙ্গাৰো মহিমা ক’লে। হে নাৰদ! বসিষ্ঠে এক মাহ ধৰি আন আন তীৰ্থসমূহৰ কথাও বৰ্ণনা কৰিলে।

Verse 7

धर्मारण्यसुवर्णाया हरिक्षेत्रस्य तस्य च । स्नानदानादिकं सर्वं वाराणस्या यवाधिकम्

সুৱৰ্ণসম ধৰ্মাৰণ্য আৰু সেই হৰিক্ষেত্ৰত স্নান-দান আদি সকলো কৰ্মৰ পুণ্য বাৰাণসীৰ তুলনাতো অধিক হয়—যদিও কেৱল এটা যৱ (যৱধান) পৰিমাণেই হয়।

Verse 8

एतच्छ्रुत्वा रामदेवः स चमत्कृतमानसः । धर्मारण्ये पुनर्यात्रां कर्त्तुकामः समभ्यगात्

এই কথা শুনি ৰামদেৱ বিস্ময়ে মন মুগ্ধ হ’ল; ধৰ্মাৰণ্যলৈ পুনৰ এক নতুন তীৰ্থযাত্ৰা কৰিবলৈ ইচ্ছা কৰি তেওঁ পুনৰ আগবাঢ়িল।

Verse 9

सीतया सह धर्मज्ञो गुरुसैन्यपुरःसरः । लक्ष्मणेन सह भ्रात्रा भरतेन सहायवान्

ধৰ্মজ্ঞ ৰাম সীতাৰ সৈতে যাত্ৰা কৰিলে; আগত গুৰুও সেনাদল আছিল, লগতে ভ্ৰাতা লক্ষ্মণ, আৰু সহায়ক ৰূপে ভৰতও আছিল।

Verse 10

शत्रुघ्नेन परिवृतो गतो मोहेरके पुरे । तत्र गत्वा वसिष्ठं तु पृच्छतेऽसौ महामनाः

শত্ৰুঘ্নেৰে পৰিবৃত্ত হৈ তেওঁ মোহেৰকা নগৰলৈ গ’ল; তাত উপস্থিত হৈ সেই মহাত্মাই বশিষ্ঠক প্ৰশ্ন কৰিলে।

Verse 11

राम उवाच । धर्मारण्ये महाक्षेत्रे किं कर्त्तव्यं द्विजोत्तम । दानं वा नियमो वाथ स्नानं वा तप उत्तमम्

ৰামে ক’লে: “হে দ্বিজোত্তম! ধৰ্মাৰণ্যৰ মহাক্ষেত্ৰত কি কৰ্তব্য—দান, নিয়ম, স্নান, নে উত্তম তপস্যা?”

Verse 12

ध्यानं वाथ क्रतुं वाथ होमं वा जपमुत्तमम् । दानं वा नियमं वाथ स्नानं वा तप उत्तमम्

“নহয় ধ্যান কৰিব লাগে, নে ক্ৰতু (যজ্ঞ) সম্পাদন, নে হোম, নে উত্তম জপ? নতুবা দান, নিয়ম, স্নান, নে সৰ্বোচ্চ তপস্যা?”

Verse 13

येन वै क्रियमाणेन तीर्थेऽस्मिन्द्विजसत्तम । ब्रह्महत्यादिपापेभ्यो मुच्यते तद्ब्रवीहि मे

হে দ্বিজশ্ৰেষ্ঠ! এই তীৰ্থত কোন কৰ্ম কৰিলে ব্ৰহ্মহত্যা আদি পাপসমূহৰ পৰা মুক্তি লাভ হয়, সেয়া মোক কৃপা কৰি কওক।

Verse 14

वसिष्ठ उवाच । यज्ञं कुरु महाभाग धर्मारण्ये त्वमुत्तमम् । दिनेदिने कोटिगुणं यावद्वर्षशतं भवेत्

বসিষ্ঠে ক’লে: হে মহাভাগ! ধৰ্মাৰণ্যত তুমি উত্তম যজ্ঞ সম্পাদন কৰা। দিনেদিনে তাৰ পুণ্য কোটিগুণে বৃদ্ধি পায়, এইদৰে শতবছৰ পৰ্যন্ত।

Verse 15

तच्छ्रुत्वा चैव गुरुतो यज्ञारंभं चकार सः । तस्मिन्नवसरे सीता रामं व्यज्ञापयन्मुदा

গুৰুৰ মুখে এই কথা শুনি সি যজ্ঞাৰম্ভ কৰিলে। সেই মুহূর্ততে সীতাই আনন্দেৰে ৰামক জনালে (কি কৰণীয়)।

Verse 16

स्वामिन्पूर्वं त्वया विप्रा वृता ये वेदपारगाः । ब्रह्मविष्णुमहेशेन निर्मिता ये पुरा द्विजाः

হে স্বামী! পূৰ্বে আপুনি বেদপাৰগ বিপ্ৰসকলক বাছি লৈছিল। সেই দ্বিজসকলক কোৱা হয় যে প্ৰাচীনকালে ব্ৰহ্মা, বিষ্ণু আৰু মহেশে তেওঁলোকক গঢ়িছিল।

Verse 17

कृते त्रेतायुगे चैव धर्मारण्यनिवासिनः । विप्रांस्तान्वै वृणुष्व त्वं तैरेव साधकोऽध्वरः

কৃত আৰু ত্ৰেতা যুগতো ধৰ্মাৰণ্যত বাস কৰা সেই বিপ্ৰসকল খ্যাত আছিল। তুমি সেইসকলকেই বাছি লোৱা; তেওঁলোকৰ দ্বাৰাইহে অধ্বৰ (যজ্ঞ) যথাবিধি সিদ্ধ হ’ব।

Verse 18

तच्छ्रुत्वा रामदेवेन आहूता ब्राह्मणास्तदा । स्थापिताश्च यथापूर्वमस्मिन्मोहे रके पुरे

এই কথা শুনি তেতিয়া ৰামদেৱে ব্ৰাহ্মণসকলক আহ্বান কৰিলে আৰু পূৰ্বৰ বিধান অনুসাৰে সেই একে স্থানত, সেই একে নগৰত আগৰ দৰে স্থাপন কৰিলে।

Verse 19

तैस्त्वष्टादशसंख्याकैस्त्रैविद्यैर्मेहिवाडवैः । यज्ञं चकार विधिवत्तैरेवायतबुद्धिभिः

সেই অষ্টাদশজন, ত্ৰৈবিদ্যাৰ পণ্ডিত ব্ৰাহ্মণসকলৰ সৈতে—দূৰদৰ্শী আৰু স্থিৰ বুদ্ধিৰ সেইসকলৰ সহায়ত—ৰামে বিধি অনুসাৰে যজ্ঞ সম্পন্ন কৰিলে।

Verse 20

कुशिकः कौशिको वत्स उपमन्युश्च काश्यपः । कृष्णात्रेयो भरद्वाजो धारिणः शौनको वरः

কুশিক, কৌশিক, বৎস, উপমন্য়ু আৰু কাশ্যপ; কৃষ্ণাত্রেয়, ভৰদ্বাজ, ধাৰিণ আৰু শ্ৰেষ্ঠ শৌনক—এইসকল যজ্ঞকাৰ্যৰ ঋত্বিকসকলৰ ভিতৰত আছিল।

Verse 21

मांडव्यो भार्गवः पैंग्यो वात्स्यो लौगाक्ष एव च । गांगायनोथ गांगेयः शुनकः शौनकस्तथा

মাণ্ডব্য, ভাৰ্গৱ, পাইংগ্য, বাত্স্য আৰু লগতে লৌগাক্ষ; তাৰ পিছত গাংগায়ন, গাংগেয়, শুনক আৰু তদ্ৰূপ শৌনক—এইসকলও তেওঁলোকৰ মাজত আছিল।

Verse 22

ब्रह्मोवाच । एभिर्विप्रैः क्रतुं रामः समाप्य विधिवन्नृपः । चकारावभृथं रामो विप्रान्संपूज्य भक्तितः

ব্ৰহ্মাই ক’লে: এই বিপ্ৰসকলৰ সৈতে নৃপ ৰামে বিধি অনুসাৰে ক্ৰতু সমাপ্ত কৰিলে; আৰু ভক্তিভাৱে ঋত্বিকসকলক পূজা কৰি ৰামে অৱভৃথ—সমাপনী স্নান—সম্পন্ন কৰিলে।

Verse 23

यज्ञांते सीतया रामो विज्ञप्तः सुविनीतया । अस्याध्वरस्य संपत्ती दक्षिणां देहि सुव्रत

যজ্ঞৰ অন্তত সুবিনীত সীতাই ৰামক বিনীতভাৱে নিবেদন কৰিলে: “হে সুব্ৰত! এই অধ্বৰ যজ্ঞৰ সম্পূৰ্ণতা-উপহাৰসহ যথোচিত দক্ষিণা সম্পূৰ্ণকৈ দিয়া।”

Verse 24

मन्नाम्ना च पुरं तत्र स्थाप्यतां शीघ्रमेव च । सीताया वचनं श्रुत्वा तथा चक्रे नृपोत्तमः

“আৰু তাত মোৰ নামধাৰী এখন নগৰ শীঘ্ৰেই স্থাপন কৰা হওক।” সীতাৰ বাক্য শুনি নৃপশ্ৰেষ্ঠই তেনেদৰেই কৰিলে।

Verse 25

तेषां च ब्राह्मणानां च स्थानमेकं सुनिर्भयम् । दत्तं रामेण सीतायाः संतोषाय महीभृता

সেই ব্ৰাহ্মণসকলৰ বাবে ৰামে—মহীভৃত নৃপতিয়ে—সীতাৰ সন্তোষৰ নিমিত্তে একেটা সুনিৰ্ভয়, নিৰ্ভীক আবাসস্থান দান কৰিলে।

Verse 26

सीतापुरमिति ख्यातं नाम चक्रे तदा किल । तस्याधिदेव्यौ वर्त्तेते शांता चैव सुमंगला

তেতিয়া সেয়া প্ৰসিদ্ধ নাম “সীতাপুৰ” ৰাখিলে। আৰু সেই স্থানৰ অধিদেৱী ৰূপে শান্তা আৰু সুমঙ্গলাও তাত নিবাস কৰে।

Verse 27

मोहेरकस्य पुरतो ग्रामद्वादशकं पुरः । ददौ विप्राय विदुषे समुत्थाय प्रहर्षितः

মোহেৰক-পুৰৰ সন্মুখত তেওঁ আনন্দেৰে উঠি, বিদ্বান বিপ্ৰক বাৰটা গাঁও দান কৰিলে।

Verse 28

तीर्थांतरं जगामाशु काश्यपीसरितस्तटे । वाडवाः केऽपि नीतास्ते रामेण सह धर्मवित्

তেওঁ শীঘ্ৰে আন এক তীৰ্থলৈ গ’ল, কাশ্যপী নদীৰ তীৰত। কিছুমান ঘোঁৰীও তাত অনা হ’ল, ধৰ্মজ্ঞ ৰামৰ সৈতে।

Verse 29

धर्मालये गतः सद्यो यत्र माला कमंडलुः । पुरा धर्मेण सुमहत्कृतं यत्र तपो मुने

তাৰ পাছত তেওঁ তৎক্ষণাৎ ধৰ্মালয়লৈ গ’ল—য’ত মালা আৰু কমণ্ডলু পূজিত; হে মুনি, য’ত প্ৰাচীন কালত ধৰ্মে নিজেই মহাতপস্যা কৰিছিল।

Verse 30

तदारभ्य सुविख्यातं धर्मालयमिति । श्रुतम् ददौ दाशरथिस्तत्र महादानानि षोडश

সেই সময়ৰ পৰা ই ‘ধৰ্মালয়’ নামে সুপ্ৰসিদ্ধ হ’ল। তাত দশৰথৰ পুত্ৰে, শ্ৰুতি-পরম্পৰাত শুনা মতে, ষোলোটা মহাদান দান কৰিলে।

Verse 31

पंचाशत्तदा ग्रामाः सीतापुरसमन्विताः । सत्यमंदिरपर्यंता रघुना थेन वै तदा

সেই সময়ত ৰঘুবংশীয় ৰামে পঞ্চাশখন গাঁও সীতাপুৰৰ সৈতে সংযুক্ত কৰিলে, যি সত্যমন্দিৰৰ পৰিসৰলৈকে বিস্তৃত আছিল।

Verse 32

सीताया वचनात्तत्र गुरुवाक्येन चैव हि । आत्मनो वंशवृद्ध्यर्थं द्विजेभ्योऽदाद्रघूत्तमः

তাত সীতাৰ বাক্য অনুসৰি আৰু গুৰুৰ উপদেশ মানি, নিজৰ বংশবৃদ্ধিৰ নিমিত্তে ৰঘুশ্ৰেষ্ঠ ৰামে দ্বিজসকলক (ব্ৰাহ্মণক) দান দিলে।

Verse 33

अष्टादशसहस्राणां द्विजानामभवत्कुलम् । वात्स्यायन उपमन्युर्जातूकर्ण्योऽथ पिंगलः

অষ্টাদশ সহস্ৰ দ্বিজ (ব্ৰাহ্মণ)ৰ মাজৰ পৰা পৃথক পৃথক কুল-পরম্পৰা উদ্ভৱ হ’ল—ৱাত্স্যায়ন, উপমন্য়ু, জাতূকৰ্ণ্য আৰু তাৰ পিছত পিঙ্গল।

Verse 34

भारद्वाजस्तथा वत्सः कौशिकः कुश एव च । शांडिल्यः कश्यपश्चैव गौतमश्छांधनस्तथा

তদুপৰি ভাৰদ্বাজ আৰু বৎস; কৌশিক আৰু কুশো; শাণ্ডিল্য, কশ্যপ, গৌতম আৰু তদ্ৰূপে ছাঁধন—এইসকলৰো বংশধাৰা আছিল।

Verse 35

कृष्णात्रेयस्तथा वत्सो वसिष्ठो धारणस्तथा । भांडिलश्चैव विज्ञेयो यौवनाश्वस्ततः परम्

তদ্ৰূপে কৃষ্ণাত্রেয় আৰু বৎস; বসিষ্ঠ আৰু ধাৰণ; ভাণ্ডিলকো চিনিব লাগে—আৰু এইসকলৰ পিছত যৌৱনাশ্ব।

Verse 36

कृष्णायनोपमन्यू च गार्ग्यमुद्गलमौखकाः । पुशिः पराशरश्चैव कौंडिन्यश्च ततः परम्

আৰু কৃষ্ণায়ন আৰু উপমন্য়ু; গাৰ্গ্য, মুদ্গল আৰু মৌখ—এইসকলৰ বংশধাৰা; পুশি আৰু পৰাশৰো—তাৰ পিছত কৌণ্ডিন্য।

Verse 37

पंचपंचाशद्ग्रामाणां नामान्येवं यथाक्रमम् । सीतापुरं श्रीक्षेत्रं च मुशली मुद्गली तथा

এইদৰে যথাক্ৰমে পঞ্চপঞ্চাশ গাঁৱৰ নাম উচ্চাৰিত হয়: সীতাপুৰ, শ্ৰীক্ষেত্ৰ, আৰু মুশলী তথা মুদ্গলীও।

Verse 38

ज्येष्ठला श्रेयस्थानं च दंताली वटपत्रका । राज्ञः पुरं कृष्णवाटं देहं लोहं चनस्थनम्

জ্যেষ্ঠলা, শ্রেয়স্থান, দন্তালী, বটপত্ৰকা; ৰাজ্ঞঃ-পুৰ, কৃষ্ণৱাট, দেহ, লোহ আৰু চনস্থান—এইসকল পবিত্ৰ নাম।

Verse 39

कोहेचं चंदनक्षेत्रं थलं च हस्तिनापुरम् । कर्पटं कंनजह्नवी वनोडफनफावली

কোহেচ, চন্দনক্ষেত্ৰ, থল আৰু হস্তিনাপুৰ; কৰ্পট, কংনজহ্নৱী আৰু বনোডফনফাৱলী—এইসকল ধৰ্মীয় নাম।

Verse 40

मोहोधं शमोहोरली गोविंदणं थलत्यजम् । चारणसिद्धं सोद्गीत्राभाज्यजं वटमालिका

মোহোধ, শমোহোৰলী, গোবিন্দণ আৰু থলত্যজ; চাৰণসিদ্ধ, সোদ্গীত্ৰাভাজ্যজ আৰু বটমালিকা—এইবোৰো পবিত্ৰ নাম।

Verse 41

गोधरं मारणजं चैव मात्रमध्यं च मातरम् । बलवती गंधवती ईआम्ली च राज्यजम्

গোধৰ, মাৰণজ, মাত্ৰমধ্য আৰু মাতৰ; বলৱতী, গন্ধৱতী, ঈআম্লী আৰু ৰাজ্যজ—এইসকল পবিত্ৰ নাম।

Verse 42

रूपावली बहुधनं छत्रीटं वंशंजं तथा । जायासंरणं गोतिकी च चित्रलेखं तथैव च

ৰূপাৱলী, বহুধন, ছত্ৰীট আৰু বংশঞ্জ; জায়াসংৰণ, গোতীকি আৰু চিত্ৰলেখ—এইবোৰো ভক্তিযোগ্য পবিত্ৰ নাম।

Verse 43

दुग्धावली हंसावली च वैहोलं चैल्लजं तथा । नालावली आसावली सुहाली कामतः परम्

দুগ্ধাৱলী, হংসাৱলী, বৈহোল, চৈল্লজ, নালাৱলী, আসাৱলী আৰু সুহালী—এই সকলো বসতি মনোমত ইচ্ছা অনুসাৰে সম্পূৰ্ণৰূপে স্থাপন কৰা হ’ল।

Verse 44

रामेण पंचपंचाशद्ग्रामाणि वसनाय च । स्वयं निर्माय दत्तानि द्विजेभ्यस्तेभ्य एव च

ৰামে নিজেই বাসস্থানৰ বাবে পঞ্চপঞ্চাশ (পঞ্চান্ন) গাঁও গঢ়ি তুলিলে আৰু সেই গাঁওসমূহ সেই দ্বিজসকলকেই দান কৰিলে।

Verse 45

तेषां शुश्रूषणार्थाय वैश्यान्रामो न्यवे दयत् । षट्त्रिंशच्च सहस्राणि शूद्रास्तेभ्यश्चतुर्गुणान्

তেওঁলোকৰ শুশ্ৰূষা আৰু সহায়ৰ বাবে ৰামে বৈশ্যসকলক নিযুক্ত কৰিলে; আৰু ছত্ত্ৰিশ হাজাৰ শূদ্ৰ—তাৰ চাৰিগুণ সংখ্যাত—নিয়োজিত কৰিলে।

Verse 46

तेभ्यो दत्तानि दानानि गवाश्ववसनानि च । हिरण्यं रजतं ताम्रं श्रद्धया परया मुदा

তেওঁলোকক দান দিয়া হ’ল—গাই, ঘোঁৰা আৰু বস্ত্ৰ; লগতে সোণ, ৰূপা আৰু তামা—সৰ্বোচ্চ শ্ৰদ্ধা আৰু আনন্দেৰে অৰ্পণ কৰা হ’ল।

Verse 47

नारद उवाच । अष्टादशसहस्रास्ते ब्राह्मणा वेदपारगाः । कथं ते व्यभजन्ग्रामान्द्रामो त्पन्नं तथा वसु । वस्त्राद्यं भूषणाद्यं च तन्मे कथय सुव्र तम्

নাৰদে ক’লে: ‘সেই অষ্টাদশ সহস্ৰ ব্ৰাহ্মণ বেদপাৰগ আছিল। তেওঁলোকে গাঁওসমূহ আৰু তাত উৎপন্ন হোৱা ধন-সম্পদ কেনেকৈ ভাগ কৰিলে? আৰু বস্ত্ৰাদি আৰু ভূষণাদি কেনেকৈ বিতৰণ হ’ল? হে উত্তম ব্ৰতধাৰী, মোক কোৱা।’

Verse 48

ब्रह्मोवाच । यज्ञांते दक्षिणा यावत्सर्त्विग्भिः स्वीकृता सुत । महादानादिकं सर्वं तेभ्य एव समर्पितम्

ব্ৰহ্মাই ক’লে: যজ্ঞৰ অন্তত, হে পুত্ৰ, ঋত্বিজসকলে যি দক্ষিণা গ্ৰহণ কৰিলে, মহাদান আদি সকলো বস্তু সেইসকলকেই অৰ্পণ কৰা হ’ল।

Verse 49

ग्रामाः साधारणा दत्ता महास्थानानि वै तदा । ये वसंति च यत्रैव तानि तेषां भवंत्विति

তাৰ পাছত গাঁওসমূহ আৰু মহাস্থানসমূহ সেই সময়ত সাধাৰণ অধিকাৰ হিচাপে দিয়া হ’ল, আৰু ঘোষণা কৰা হ’ল: ‘য’তেই তেওঁলোকে বাস কৰে, সেই ঠাইবোৰ তেওঁলোকৰেই হওক।’

Verse 50

वशिष्ठवचनात्तत्र ग्रामास्ते विप्रसात्कृताः । रघूद्वहेन धीरेण नोद्व संति यथा द्विजाः

তাত বশিষ্ঠৰ উপদেশমতে সেই গাঁওসমূহ বিপ্ৰসকলৰ অধিকাৰত দিয়া হ’ল; আৰু ধীৰ ৰঘূদ্বহ (ৰাম) দ্বিজসকলক কোনো ব্যাঘাত বা কষ্ট হ’বলৈ নিদিলে।

Verse 51

धान्यं तेषां प्रदत्तं हि विप्राणां चामितं वसु । कृतांजलिस्ततो रामो ब्राह्मणानिदमब्रवीत्

নিশ্চয় তেওঁলোকক ধান্য দিয়া হ’ল আৰু বিপ্ৰসকলক অপৰিমিত ধন-সম্পদ প্ৰদান কৰা হ’ল। তাৰ পাছত ৰামে কৰজোড়ে বিপ্ৰসকলক এই কথা ক’লে।

Verse 52

यथा कृतयुगे विप्रास्त्रेतायां च यथा पुरा । तथा चाद्यैव वर्त्तव्यं मम राज्ये न संशयः

(ৰামে ক’লে:) ‘কৃতযুগত বিপ্ৰসকলে যেনেকৈ বাস কৰিছিল, আৰু পূৰ্বে ত্ৰেতাযুগতো যেনেকৈ আছিল, তেনেকৈয়ে আজিও মোৰ ৰাজ্যত চলিব লাগিব—ইয়াত কোনো সন্দেহ নাই।’

Verse 53

यत्किंचिद्धनधान्यं वा यानं वा वसनानि वा । मणयः कांचनादींश्च हेमादींश्च तथा वसु

যি কোনো ধন বা ধান্য থাকে, বাহন বা বস্ত্ৰ থাকে; মণি-মুক্তা, কাঁচন আদি, আৰু হেম আদি সহ সকলো ধন-সম্পদ—

Verse 54

ताम्राद्यं रजतादींश्च प्रार्थयध्वं ममाधुना । अधुना वा भविष्ये वाभ्यर्थनीयं यथोचितम्

তাম্ৰ আদি, ৰূপা আদি এতিয়াই মোৰ পৰা প্ৰাৰ্থনা কৰা; এতিয়া হওক বা ভৱিষ্যতে—যি যি যথোচিতভাৱে প্ৰাৰ্থনীয়, সেয়া প্ৰাৰ্থনা কৰা।

Verse 55

प्रेषणीयं वाचिकं मे सर्वदा द्विजसत्तमाः । यंयं कामं प्रार्थयध्वं तं तं दास्याम्यहं विभो

হে দ্বিজশ্ৰেষ্ঠসকল, মোৰ বাক্য সদায় তোমালোকৰ আদেশত। তোমালোক যি যি কামনা প্ৰাৰ্থনা কৰিবা, সেই সেই মই, প্ৰভু, দান কৰিম।

Verse 56

ततो रामः सेवकादीनादरात्प्रत्यभाषत । विप्राज्ञा नोल्लंघनीया सेव नीया प्रयत्नतः

তেতিয়া ৰামে আদৰেৰে সেৱক আদি সকলক সম্বোধন কৰিলে: “ব্ৰাহ্মণৰ আজ্ঞা উলংঘনীয় নহয়; যত্ন আৰু সাৱধানতাৰে তাক পালন কৰি সেৱা কৰা উচিত।”

Verse 57

यंयं कामं प्रार्थयंते कारयध्वं ततस्ततः । एवं नत्वा च विप्राणां सेवनं कुरुते तु यः

তেওঁলোকে যি যি কামনা প্ৰাৰ্থনা কৰে, সেই অনুসাৰে সেই সেই কৰাই দিয়া। আৰু যি জনে এইদৰে ব্ৰাহ্মণসকলক নমস্কাৰ কৰি তেওঁলোকৰ সেৱা কৰে—

Verse 58

स शूद्रः स्वर्गमाप्नोति धनवान्पुत्रवान्भवेत् । अन्यथा निर्धनत्वं हि लभते नात्र संशयः

এনে শূদ্ৰে স্বৰ্গ লাভ কৰে আৰু ধনবান তথা পুত্ৰবান হয়। অন্যথা নিশ্চয় দাৰিদ্ৰ্য লাভ কৰে—ইয়াত কোনো সন্দেহ নাই।

Verse 59

यवनो म्लेच्छजातीयो दैत्यो वा राक्षसोपि वा । योत्र विघ्नं करोत्येव भस्मीभवति तत्क्षणात्

যৱন হওক, ম্লেচ্ছজাতীয় হওক, দৈত্য হওক বা ৰাক্ষসেই হওক—যিয়ে ইয়াত বিঘ্ন ঘটায়, সি সেই ক্ষণতে ভস্মীভূত হয়।

Verse 60

ब्रह्मोवाच । ततः प्रदक्षिणीकृत्य द्विजान्रामोऽतिहर्षितः । प्रस्थानाभिमुखो विप्रैराशीर्भिरभिनंदितः

ব্ৰহ্মাই ক’লে: তেতিয়া ৰাম অতি হৰ্ষিত হৈ দ্বিজসকলক প্ৰদক্ষিণা কৰি প্ৰস্থানমুখী হ’ল, আৰু বিপ্ৰসকলৰ আশীৰ্বাদে সন্মানিত হ’ল।

Verse 61

आसीमांतमनुव्रज्य स्नेहव्याकुललोचनाः । द्विजाः सर्वे विनिर्वृत्ता धर्मारण्ये विमोहिताः

সীমান্তলৈকে সকল দ্বিজে তেওঁক অনুসৰণ কৰিলে, স্নেহে ব্যাকুল দৃষ্টিসমূহ। ধৰ্মাৰণ্যত তেওঁলোক সকলেই বিমোহিত হৈ অন্তৰত গভীৰভাৱে বিচলিত হৈ ৰ’ল।

Verse 62

एवं कृत्वा ततो रामः प्रतस्थे स्वां पुरीं प्रति । काश्यपाश्चैव गर्गाश्च कृतकृत्या दृढव्रताः

এইদৰে কৰি ৰাম তেতিয়া নিজৰ নগৰলৈ প্ৰস্থান কৰিলে। আৰু কাশ্যপসকল আৰু গৰ্গসকলেও—দৃঢ় ব্ৰতধাৰী—নিজ উদ্দেশ্য সিদ্ধ হোৱা বুলি কৃতকৃত্য বোধ কৰিলে।

Verse 63

गुर्वासनसमाविष्टाः सभार्या ससुहृत्सुताः । राजधानीं तदा प्राप रामोऽयोध्यां गुणान्विताम्

গুরুসম ৰাজসিংহাসনত আসীন হৈ, ৰাণীসহ, সুহৃদ আৰু পুত্ৰসকলৰ সৈতে, ৰাম তেতিয়া গুণসমৃদ্ধ অযোধ্যা ৰাজধানীত উপনীত হ’ল।

Verse 64

दृष्ट्वा प्रमुदिताः सर्वे लोकाः श्रीरघुनन्दनम् । ततो रामः स धर्मात्मा प्रजापालनतत्परः

শ্ৰী ৰঘুনন্দনক দেখি সকলো লোক আনন্দিত হ’ল। তাৰ পাছত ধৰ্মাত্মা ৰাম প্ৰজাৰ ৰক্ষা আৰু পালন-পোষণত সম্পূৰ্ণ মনোনিবেশ কৰিলে।

Verse 65

सीतया सह धर्मात्मा राज्यं कुर्वंस्तदा सुधीः । जानक्या गर्भमाधत्त रविवंशोद्भवाय च

সীতাৰ সৈতে ধৰ্মাত্মা আৰু সুবুদ্ধি ৰামে ৰাজ্য শাসন কৰি থাকোঁতে, তেতিয়া জানকীয়ে গৰ্ভ ধাৰণ কৰিলে, সূৰ্যবংশীয় বংশধাৰা অব্যাহত ৰাখিবলৈ।