
বাণাসুৰে ক্ৰোধিত হৈ অন্তঃপুৰত দিব্যলীলা কৰি থকা যুৱকজনক দেখে। তেওঁক নিজৰ কুলৰ বাবে কলংক বুলি গণ্য কৰি বধ আৰু বন্দী কৰাৰ নিৰ্দেশ দিয়ে। দহ হাজাৰ সৈন্য পঠিওৱা হয়। যাদৱ বীৰ অনিৰুদ্ধই এটা পৰিঘ লৈ যমৰ দৰে যুদ্ধ কৰে আৰু শত্ৰুক বিনাশ কৰে।
Verse 1
सनत्कुमार उवाच । अथ बाणासुरः क्रुद्धस्तत्र गत्वा ददर्श तम् । दिव्यलीलात्तवपुषं प्रथमे वयसि स्थितम्
সনৎকুমাৰে ক’লে—তাৰ পাছত ক্ৰুদ্ধ বাণাসুৰ তাত গৈ তাক দেখিলে—যাৰ দেহ দিৱ্য লীলাৰ তেজে দীপ্ত আছিল আৰু যি যৌৱনৰ প্ৰথম অৱস্থাত স্থিত আছিল।
Verse 2
तं दृष्ट्वा विस्मितं वाक्यं किं कारणमथाब्रवीत् । बाणः क्रोध परीतात्मा युधि शौंडो हसन्निव
তাক বিস্মিত দেখি বাণে ক’লে—“ইয়াৰ কাৰণ কি?” ক্ৰোধে আচ্ছন্ন মন থাকিলেও, যুদ্ধত নিপুণ সেই বীৰ যেন হাঁহি হাঁহি কথা ক’লে।
Verse 3
अहो मनुष्यो रूपाढ्यस्साहसी धैर्यवानिति । कोयमागतकालश्च दुष्टभाग्यो विमूढधीः
অহো! এই মানুহজন ৰূপবান, সাহসী আৰু ধৈৰ্য্যবান। কিন্তু এইজন কোন, যাৰ মৃত্যুৰ সময় আহি পৰিছে, যি দুৰ্ভাগ্যবান আৰু মূঢ়বুদ্ধি?
Verse 4
येन मे कुलचारित्रं दूषितं दुहिता हिता । तं मारयध्वं कुपिताश्शीघ्रं शस्त्रैस्सुदारुणैः
যিয়ে মোৰ কুলৰ চৰিত্ৰ কলঙ্কিত কৰিছে আৰু মোৰ প্ৰিয় কন্যাক অপকাৰ কৰিছে, তাক ক্ৰোধিত হৈ অতি সোনকালে ভয়ংকৰ অস্ত্ৰৰে বধ কৰা।
Verse 5
दुराचारं च तं बद्ध्वा घोरे कारा गृहे ततः । रक्षध्वं विकटे वीरा बहुकालं विशेषतः
সেই দুৰাচাৰীজনক বান্ধি তাৰ পাছত ভয়ংকৰ কাৰাগৃহত নিক্ষেপ কৰা। হে বিকট বীৰসকল, সেই ঘোৰ ঠাইত—বিশেষকৈ দীঘলীয়া সময়—কঠোৰ পাহৰা দিয়া।
Verse 6
न जाने कोयमभयः को वा घोरपराक्रमः । विचार्येति महाबुद्धिस्सं दिग्धोऽभूच्छरासुरः
“এই নিৰ্ভয় জন কোন? আৰু কাৰ এনে ভয়ংকৰ পৰাক্ৰম?” এইদৰে ভাবি মহাবুদ্ধিমান শৰাসুৰ সন্দেহত পৰিল।
Verse 7
ततो दैत्येन सैन्यं तु दशसाहस्रकं शनैः । वधाय तस्य वीरस्य व्यादिष्टं पापबुद्धिना
তাৰ পাছত পাপবুদ্ধি থকা সেই দৈত্যে ধীৰে ধীৰে দশ সহস্ৰ সৈন্যক সেই বীৰক বধ কৰিবলৈ আদেশ দিলে।
Verse 8
तदादिष्टास्तु ते वीराः सर्वतोन्तःपुरं द्रुतम् । छादयामासुरत्युग्राश्छिंदि भिंदीति वादिनः
আদেশ পাই সেই বীৰসকলে চাৰিওফালৰ পৰা দ্ৰুতগতিত অন্তঃপুৰ ঘেৰিলে। অত্যন্ত উগ্ৰ হৈ “কাটো! ভেদো!” বুলি চিঞৰি উঠিল।
Verse 9
शत्रुसैन्यं ततो दृष्ट्वा गर्जमानः स यादवः । अंतःपुरं द्वारगतं परिघं गृह्य चातुलम्
তাৰ পাছত শত্ৰুসেনা দেখি সেই যাদৱ গর্জি উঠিল। অন্তঃপুৰৰ দুৱাৰত থকা গধুৰ লোহাৰ দণ্ড (পৰিঘ) ধৰি সি যুদ্ধলৈ উৎসুক হ’ল।
Verse 10
निष्क्रांतो भवनात्तस्माद्वज्रहस्त इवांतकः । तेन तान्किंकरान् हत्वा पुनश्चांतःपुरं ययौ
তাৰপিছত সি বজ্ৰহস্ত অন্তকৰ দৰে সেই ভৱনৰ পৰা ওলাই গ’ল। তাৰ দ্বাৰা সেই দাস-অনুচৰসকল নিহত হ’ল, আৰু পাছত সি পুনৰ অন্তঃপুৰলৈ গ’ল।
Verse 11
एवं दशसहस्राणि सैन्यानि मुनिसत्तम । जघान रोषरक्ताक्षो वर्द्धितश्शिवतेजसा
হে মুনিশ্ৰেষ্ঠ! শিৱ-তেজে বর্ধিত হৈ, ধৰ্মক্ৰোধত ৰক্তনয়ন হৈ, সি দহ সহস্ৰ সৈন্যদল সংহাৰ কৰিলে।
Verse 12
लक्षे हतेऽथ योधानां ततो बाणासुरो रुषा । कुभांडं स गृहीत्वा तु युद्धे शौंडं समाह्वयत्
এটা লক্ষ যোদ্ধা নিহত হোৱাৰ পাছত বাণাসুৰ ক্ৰোধে জ্বলি উঠিল; কুম্ভাণ্ডক ধৰি সি যুদ্ধলৈ বীৰ শৌণ্ডক আহ্বান কৰিলে।
Verse 13
अनिरुद्धं महाबुद्धिं द्वन्द्वयुद्धे महा हवे । प्राद्युम्निं रक्षितं शैवतेजसा प्रज्वलत्तनुम्
সেই মহাভয়ংকৰ দ্বন্দ্বযুদ্ধত মহাবুদ্ধিমান অনিরুদ্ধ ৰক্ষিত হ’ল; আৰু দেহ জ্বলি উঠা প্ৰদ্যুম্নো শৈৱ তেজে সুৰক্ষিত ৰ’ল।
Verse 14
ततो दशसहस्राणि तुरगाणां रथोत्तमान् । युद्धप्राप्तेन खड्गेन दैत्येन्द्रस्य जघान सः
তাৰ পাছত যুদ্ধসজ্জ খড়্গেৰে সি দৈত্যেন্দ্ৰৰ শ্ৰেষ্ঠ অশ্বৰথৰ দহ সহস্ৰক ধ্বংস কৰিলে।
Verse 15
तद्वधाय ततश्शक्तिं कालवैश्वानरोपमाम् । अनिरुद्धो गृहीत्वा तां तया तं निजघान हि
তেতিয়া তাক বধ কৰিবলৈ অনিৰুদ্ধই কাল আৰু বৈশ্বানৰ অগ্নিৰ দৰে ভয়ংকৰ সেই শক্তি গ্ৰহণ কৰি, সেই শক্তিৰেই তাক নিশ্চিতভাৱে নিধন কৰিলে।
Verse 16
रथोपस्थे ततो बाणस्तेन शक्त्याहतो दृढम् । स साश्वस्तत्क्षणं वीरस्तत्रैवांतरधीयत
তেতিয়া ৰথাসনত থকা বাণ সেই শক্তিৰে দৃঢ়ভাৱে আঘাতপ্ৰাপ্ত হ’ল। তথাপি সেই বীৰে ক্ষণতে নিজকে সামৰি তাতেই অদৃশ্য হৈ গ’ল।
Verse 17
तस्मिंस्त्वदर्शनं प्राप्ते प्राद्युम्निरपराजितम् । आलोक्य ककुभस्सर्वास्तस्थौ गिरिरिवाचलः
সেইজন অদৰ্শন হোৱাত, প্ৰাদ্যুম্নে সেই অপৰাজিত শত্রুৰ দৰ্শন পাই সকলো দিশলৈ চালে আৰু পৰ্বতৰ দৰে অচল হৈ থিয় হৈ ৰ’ল।
Verse 18
अदृश्यमानस्तु तदा कूटयोधस्स दानवः । नानाशस्त्रसहस्रैस्तं जघान हि पुनः पुनः
তেতিয়া সেই কূটযুদ্ধকাৰী দানৱ অদৃশ্য হৈ থাকি নানাবিধ সহস্ৰ অস্ত্ৰেৰে তাক পুনঃ পুনঃ আঘাত কৰিলে।
Verse 19
छद्मनां नागपाशैस्तं बबंध स महाबलः । बलिपुत्रो महावीरश्शिवभक्तश्शरासुरः
তেতিয়া মহাবলী, মহাবীৰ, বলিপুত্ৰ আৰু শিৱভক্ত শৰাসুৰে ছদ্মৰে নাগপাশেৰে তাক বান্ধি পেলালে।
Verse 20
तं बद्ध्वा पंजरांतःस्थं कृत्वा युद्धादुपारमत् । उवाच बाणः संकुद्धस्सूतपुत्रं महाबलम्
তাক বান্ধি খাঁচাৰ ভিতৰত আবদ্ধ কৰি বাণে যুদ্ধৰ পৰা বিৰত হ’ল। তাৰপাছত ক্ৰুদ্ধ বাণে সেই মহাবলী সূতপুত্ৰক সম্বোধন কৰিলে।
Verse 21
बाणासुर उवाच । सूतपुत्र शिरश्छिंधि पुरुषस्यास्य वै लघु । येन मे दूषितं पूतं बलाद्दुष्टेन सत्कुलम्
বাণাসুৰ ক’লে—হে সূতপুত্ৰ, এই পুৰুষজনৰ মূৰ শীঘ্ৰে কাটি পেলাওক। এই দুষ্টে বলপ্ৰয়োগে মোৰ পবিত্ৰ সৎকুলক কলুষিত কৰিছে।
Verse 22
छित्वा तु सर्वगात्राणि राक्षसेभ्यः प्रयच्छ भोः । अथास्य रक्तमांसानि क्रव्यादा अपि भुंजताम्
ইয়াৰ সকলো অংগ কাটি, হে যোদ্ধা, ৰাক্ষসসকলক দিয়া। তাৰপাছত ক্রব্যাদসকলেও ইয়াৰ তেজ আৰু মাংস ভক্ষণ কৰক।
Verse 23
अगाधे तृणसंकीर्णे कूपे पातकिनं जहि । किं बहूक्त्या सूतपुत्र मारणीयो हि सर्वथा
এই পাপীটোক ঘাঁহেৰে ঢকা গভীৰ কুঁৱাত পেলাই দিয়া আৰু হত্যা কৰা। হে সূতপুত্ৰ, অধিক কথাৰ কি প্ৰয়োজন? ইয়াক সকলো প্ৰকাৰে বধ কৰিবই লাগিব।
Verse 24
सनत्कु मार उवाच । तस्य तद्वचनं श्रुत्वा धर्मबुद्धिर्निशाचरः । कुंभांडस्त्वब्रवीद्वाक्यं बाणं सन्मंत्रिसत्तमम्
সনৎকুমাৰে ক’লে: সেই কথা শুনি ধৰ্মবুদ্ধি নামৰ নিশা চৰটোৱে কুম্ভাণ্ডৰ সৈতে মন্ত্ৰীসকলৰ ভিতৰত শ্ৰেষ্ঠ বাণক এই কথা ক’লে।
Verse 25
कुंभांड उवाच । नैतत्कर्तुं समुचितं कर्म देव विचार्यताम् । अस्मिन्हते हतो ह्यात्मा भवेदिति मतिर्मम
কুম্ভাণ্ডে ক’লে—হে দেৱ, এই কৰ্ম কৰা সমুচিত নহয়; অনুগ্ৰহ কৰি বিবেচনা কৰক। মোৰ মতি এই যে, ই হতা হ’লে যেন আত্মাই হতা হয়।
Verse 26
अयं तु दृश्यते देव तुल्यो विष्णोः पराक्रमैः । वर्धितश्चन्द्र चूडस्य त्वद्दुष्टस्य सुतेचसा
হে দেৱ! এইজনক ইয়াত বিষ্ণুৰ সমান পৰাক্ৰমশালী দেখা যায়। চন্দ্ৰচূড় শিৱৰ তেজে আৰু তোমাৰ দুষ্ট পুত্ৰৰ দাহশক্তিয়ে সি অধিক বলৱান হৈছে।
Verse 27
अथ चन्द्रललाटस्य साहसेन समत्स्वयम् । इमामवस्थां प्राप्तोसि पौरुषे संव्यवस्थितः
এতিয়া চন্দ্ৰললাট (চন্দ্ৰচূড়) প্ৰভুক প্ৰত্যাহ্বান কৰা তোমাৰেই উদ্ধত দুঃসাহসত, কেৱল পুৰুষগৰ্বত দৃঢ় হৈ, তুমি এই অৱস্থালৈ আহি পৰিছা।
Verse 28
अयं शिवप्रसादाद्वै कृष्णपौत्रो महाबलः । अस्मांस्तृणोपमान् वेत्ति दष्टोपि भुजगैर्बलात्
শিৱপ্ৰসাদে কৃষ্ণৰ এই পৌত্ৰ মহাবলৱান। সাপবোৰে বলপূৰ্বক দংশন কৰিলেও, সি আমাক তৃণসমান বুলি গণে।
Verse 29
सनत्कुमार उवाच । एतद्वाक्यं तु बाणाय कथयित्वा स दानवः । अनिरुद्धमुवाचेदं राजनीतिविदुत्तमः
সনৎকুমাৰে ক’লে—এই কথাবোৰ বাণক কৈ, ৰাজনীতিত উত্তম জ্ঞানী সেই দানৱে তাৰ পিছত অনিৰুদ্ধক এই বাক্য ক’লে।
Verse 30
कुंभांड उवाच । कोसि कस्यासि रे वीर सत्यं वद ममाग्रतः । केन वा त्वमिहानीतो दुराचार नराधम
কুম্ভাণ্ডে ক’লে—“হে বীৰ, তই কোন? কাৰ মানুহ? মোৰ আগত সত্য ক। কোনে তোক ইয়ালৈ আনিছে, দুষ্কৰ্মী নৰাধম?”
Verse 31
दैत्येन्द्रं स्तुहि वीरं त्वं नमस्कुरु कृताजलिः । जितोस्मीति वचो दीनं कथयित्वा पुनःपुनः
হে বীৰ! দৈত্যেন্দ্ৰক স্তৱ কৰ; কৰযোৰ কৰি তাক নমস্কাৰ কৰ। ‘মই পৰাজিত’—এই দীন বাক্য পুনঃপুনঃ বিনয়ে ক’বা।
Verse 32
एवं कृते तु मोक्षस्स्यादन्यथा बंधनादि च । तच्छ्रुत्वा वचनं तस्य प्रतिवाक्यमुवाच सः
এনেদৰে কৰিলে তেন্তে মোক্ষ হয়; নতুবা বন্ধন আৰু তাৰ ফল হয়। তাৰ কথা শুনি সি প্ৰত্যুত্তৰ দিলে।
Verse 33
अनिरुद्ध उवाच । दैत्याऽधमसखे करर्पिडोपजीवक । निशाचर दुराचार शत्रुधर्मं न वेत्सि भोः
অনিরুদ্ধ ক’লে—হে দৈত্যাধমৰ সখা, পৰৰ হাত চেপি জীৱিকা কৰা! হে নিশাচৰ দুৰাচাৰী! তই শত্রুধৰ্ম নাজান।
Verse 34
दैन्यं पलायनं चाथ शूरस्य मरणाधिकम् । विरुद्धं चोपशल्यं च भवेदिति मतिर्मम
শূৰৰ বাবে দীনতা আৰু পলায়ন মৃত্যুতো অধিক ভয়ংকৰ। ই ধৰ্মবিৰুদ্ধ আৰু কেৱল অপযশ আনে—এই মোৰ দৃঢ় মত।
Verse 35
क्षत्रियस्य रणे श्रेयो मरणं सन्मुखे सदा । न वीरमानिनो भूमौ दीनस्येव कृतांजलिः
ক্ষত্ৰিয়ৰ বাবে ৰণত শত্ৰুৰ সন্মুখে মৃত্যু সদায় শ্ৰেয়; বীৰ বুলি গৰ্ব কৰা জনৰ বাবে যুদ্ধভূমিত দীনজনৰ দৰে কৰজোড়ে থিয় হোৱা শোভা নাপায়।
Verse 36
सनत्कुमार उवाच । इत्यादि वीरवाक्यानि बहूनि स जगाद तम् । तदाकर्ण्य सबाणोऽसौ विस्मितोऽभूच्चुकोप च
সনৎকুমাৰ ক’লে—এইদৰে সি তাক বহু বীৰবচন ক’লে। সেয়া শুনি সেই যোদ্ধা, অস্ত্ৰ হাতত লৈ, বিস্মিত হ’ল আৰু পাছত ক্ৰোধতো জ্বলি উঠিল।
Verse 37
तदोवाच नभोवाणी बाणस्याश्वासनाय हि । शृण्वतां सर्ववीराणामनिरुद्धस्य मंत्रिणः
তেতিয়া বাণক আশ্বস্ত কৰিবলৈ আকাশবাণী হ’ল—সকলো বীৰ আৰু অনিৰুদ্ধৰ মন্ত্ৰীয়েও শুনি থকা সময়ত।
Verse 38
व्योमवाण्युवाच । भो भो बाण महावीर न क्रोधं कर्तुमर्हसि । बलिपुत्रोसि सुमते शिवभक्त विचार्यताम्
ব্যোমবাণীয়ে ক’লে— হে বাণ মহাবীৰ, ক্ৰোধ নকৰিবা। হে সুমতি, তুমি বলিৰ পুত্ৰ; তুমি শিৱভক্ত—ভালদৰে বিবেচনা কৰা।
Verse 39
शिवस्सर्वेश्वरस्साक्षी कर्मणां परमेश्वरः । तदधीनमिदं सर्वं जगद्वै सचराचरम्
শিৱই সৰ্বেশ্বৰ, কৰ্মৰ পৰমেশ্বৰ আৰু সাক্ষী-চৈতন্য। চলমান-অচলসহ এই সমগ্ৰ জগত তেওঁৰেই অধীন।
Verse 40
स एव कर्ता भर्ता च संहर्ता जगतां सदा । रजस्सत्त्वतमोधारी विधिविष्णुहरात्मकः
তেওঁ একাই সদায় জগতৰ কৰ্তা, ভৰ্তা আৰু সংহৰ্তা। ৰজঃ, সত্ত্ব, তমঃ ধাৰণ কৰি তেওঁ বিধি (ব্ৰহ্মা), বিষ্ণু আৰু হৰৰ অন্তৰাত্মা-স্বৰূপ।
Verse 41
सर्वस्यांतर्गतः स्वामी प्रेरकस्सर्वतः परः । निर्विकार्यव्ययो नित्यो मायाधीशोपि निर्गुणः
তেওঁ সকলোৰে অন্তৰ্গত স্বামী, অন্তৰ্যামী প্ৰেৰক; তথাপি সৰ্বতোপৰি। তেওঁ নিৰ্বিকাৰ, অব্যয়, নিত্য; আৰু মায়াৰ অধীশ্বৰ হৈও নিৰ্গুণ।
Verse 42
तस्येच्छयाऽबलो ज्ञेयो बली बलि वरात्मज । इति विज्ञाय मनसि स्वस्थो भव महामते
হে বলি-শ্ৰেষ্ঠৰ পুত্ৰ! তেওঁৰ ইচ্ছাত বলৱানেও দুর্বল হয়—এই কথা জান। অন্তৰত বুজি, হে মহামতি, মন স্থিৰ আৰু শান্ত ৰাখা।
Verse 43
गर्वापहारी भगवान्ना नालीलाविशारदः । नाशयिष्यति ते गर्वमिदानीं भक्तवत्सलः
গৰ্ব অপহাৰী ভগৱান, নানাবিধ দিব্য লীলাত নিপুণ আৰু ভক্তৱৎসল—তেওঁ এতিয়া তোমাৰ অহংকাৰ নাশ কৰিব।
Verse 44
सनत्कुमार उवाच । इत्याभाष्य नभोवाणी विरराम महामुने । बाणासुरस्तद्वचनादनिरुद्धं न जघ्निवान्
সনৎকুমাৰে ক’লে—হে মহামুনি! এইদৰে কৈ আকাশবাণী নীৰৱ হ’ল। আৰু সেই বচন মানি বাণাসুৰে অনিরুদ্ধক হত্যা নকৰিলে।
Verse 45
किं तु स्वान्तःपुरं गत्वा पपौ पानमनुत्तमम् । मद्वाक्यं च विसस्मार विजहार विरुद्धधीः
কিন্তু সি নিজৰ অন্তঃপুৰলৈ গৈ অতি উত্তম মদ্য পান কৰিলে; আৰু বুদ্ধি বিপৰীত হৈ মোৰ কথা পাহৰি ক্ৰীড়া-বিলাসত মগ্ন হ’ল।
Verse 46
ततोनिरुद्धो बद्धस्तु नागभोगैर्विषोल्बणैः । प्रिययाऽतृप्तचेतास्तु दुर्गां सस्मार तत्क्षणात्
তাৰ পাছত অনিৰুদ্ধ বিষে উগ্ৰ হোৱা নাগভোগেৰে বাঁধা পৰিল; আৰু প্ৰিয়াৰ প্ৰতি অতৃপ্তচিত্ত হৈ তৎক্ষণাৎ দুৰ্গাদেৱীক স্মৰণ কৰিলে।
Verse 47
अनिरुद्ध उवाच । शरण्ये देवि बद्धोस्मि दह्यमानस्तु पन्नगैः । आगच्छ मे कुरु त्राणं यशोदे चंडरोषिणि
অনিরুদ্ধ ক’লে—হে দেবী, শৰণদাত্রী! মই বাঁধা পৰিছোঁ আৰু পন্নগে দহাইছে। হে যশোদে, হে চণ্ডৰোষিণী, আহি মোক ত্ৰাণ দিয়া।
Verse 48
शिवभक्ते महादेवि सृष्टिस्थित्यंतकारिणी । त्वां विना रक्षको नान्यस्तस्माद्रक्ष शिवे हि माम्
হে মহাদেৱী, শিৱভক্তে, সৃষ্টি-স্থিতি-অন্তকাৰিণী! তোমাৰ বাহিৰে আন কোনো ৰক্ষক নাই; সেয়ে হে শিৱে, নিশ্চয় মোক ৰক্ষা কৰা।
Verse 49
सनत्कुमार उवाच । तेनेत्थं तोषिता तत्र काली भिन्नांजनप्रभा । ज्येष्ठकृष्णचतुर्दश्यां संप्राप्तासीन्महानिशि
সনৎকুমাৰে ক’লে—এইদৰে তাত অঞ্জনৰ দৰে শ্যামপ্ৰভা কালী প্ৰসন্ন হ’ল; আৰু জ্যৈষ্ঠ মাহৰ কৃষ্ণপক্ষৰ চতুৰ্দশীত মহানিশা উপস্থিত হ’ল।
Verse 50
गुरुभिर्मुष्टिनिर्घातैर्दारयामास पंजरम् । शरांस्तान्भस्मसात्कृत्वा सर्परूपान्भयानकान्
সেইয়ে গধুৰ মুষ্টিঘাতে পিঞ্জৰখন চিৰি ভাঙি পেলালে; আৰু ভয়ংকৰ সৰ্পৰূপ বাণবোৰ ভস্ম কৰি নিষ্ফল কৰিলে।
Verse 51
मोचयित्वा निरुद्धं तु ततश्चांतःपुरं ततः । प्रवेशयित्वा दुर्गा तु तत्रैवादर्शनं गता
নিৰুদ্ধক মুক্ত কৰি তেওঁ তাক অন্তঃপুৰলৈ লৈ গ’ল। ভিতৰত প্ৰৱেশ কৰোৱাই দেৱী দুৰ্গা সেই ঠাইতেই অন্তৰ্ধান হ’ল।
Verse 52
इत्थं देव्याः प्रसादात्तु शिवशक्तेर्मुनीश्वर । कृच्छ्रमुक्तोनिरुद्धोभूत्सुखी चैव गतव्यथः
হে মুনীশ্বৰ! দেৱী—শিৱশক্তি—ৰ প্ৰসাদত নিৰুদ্ধ কষ্ট আৰু বন্ধনৰ পৰা মুক্ত হ’ল, আৰু সুখী হৈ সকলো ব্যথাৰ পৰা নিৰ্ব্যথ হ’ল।
Verse 53
इति श्रीशिवमहापुराणे द्वितीयायां रुद्रसंहितायां पञ्चमे युद्धखंडे ऊषाचरित्रे अनिरुद्धोषाविहारवर्णनंनाम त्रिपंचाशत्तमो ऽध्याय
এইদৰে শ্ৰীশিৱমহাপুৰাণৰ দ্বিতীয় ৰুদ্ৰসংহিতাৰ পঞ্চম যুদ্ধখণ্ডত, ঊষাচৰিত্ৰ অন্তৰ্গত ‘অনিরুদ্ধ-ঊষা বিহাৰ-বৰ্ণন’ নামৰ ত্ৰিপঞ্চাশতম অধ্যায় সমাপ্ত হ’ল।
Verse 54
पूर्वंवद्विजहारासौ तया स्वप्रियया सुखी । पीतपानस्सुरक्ताक्षस्स बाणसुतया ततः
তাৰ পিছত সি পূৰ্বৰ দৰে নিজৰ প্ৰিয়াৰ সৈতে সুখে ক্ৰীড়া কৰিলে। তাৰ পাছত পানৰ প্ৰভাৱত ৰক্তচক্ষু বাণৰ জোঁৱাই, বাণকন্যাৰ সৈতে আমোদ-প্ৰমোদত নিমগ্ন হৈ ৰ’ল।
The escalation of the Bāṇāsura conflict: Bāṇa confronts a youthful, radiant opponent, orders his capture/kill, dispatches a large force, and the Yādava hero begins counter-violence at the antaḥpura gate with a parigha.
It dramatizes how anger and misrecognition of higher reality generate self-defeating action; the ‘divine play’ motif implies a theophanic presence that worldly power cannot properly interpret.
A divinely marked youthful form (divya-līlāttavapuṣ), the asuric king’s coercive authority (commands, imprisonment), and dharmic valor expressed as near-mythic martial efficacy (vajrahasta-ivāntaka comparison).