Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 55
Devanagari script
येन विद्याः प्रपठिता वर्तंते भुवि या द्विज । एकत्रिंशत्सहस्राणि वर्षाणां स कृतादरः
Transliteration
yena vidyāḥ prapaṭhitā vartaṃte bhuvi yā dvija | ekatriṃśatsahasrāṇi varṣāṇāṃ sa kṛtādaraḥ
Translation
婆罗门啊，他将世间流行的一切学问悉皆精研。以恭敬与勤修之心，他专注其间达三万一千年。
Word by Word
येनby whom/whereby
येन:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम; पुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, तृतीया (3rd/Instrumental), एकवचन
विद्याःknowledges/branches of learning
विद्याः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootविद्या (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन
प्रपठिताःthoroughly studied/recited
प्रपठिताः:
Karma (Predicate participle/कर्मणि-विशेषण)
TypeVerb
Rootप्र + पठ् (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formकृदन्त-भूतकर्मणि (past passive participle); स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; (agrees with विद्याः)
वर्तन्तेexist/continue
वर्तन्ते:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootवृत् (धातु)
Formलट् (Present), प्रथमपुरुष, बहुवचन; आत्मनेपद
भुविon earth/in the world
भुवि:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootभू (प्रातिपदिक: भुव्/भू)
Formस्त्रीलिङ्ग, सप्तमी (7th/Locative), एकवचन
याःwhich
याः:
Karta (Relative subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम; स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; (refers to विद्याः)
द्विजO twice-born
द्विज:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootद्विज (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन, एकवचन
एकत्रिंशत्सहस्राणिthirty-one thousand
एकत्रिंशत्सहस्राणि:
Karma (Measure/extent as object/कर्म)
TypeNoun
Rootएकत्रिंशत् + सहस्र (प्रातिपदिक)
Formद्विगु-समास (संख्यापूर्वक); नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, बहुवचन
वर्षाणाम्of years
वर्षाणाम्:
Sambandha (Of/measure complement)
TypeNoun
Rootवर्ष (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, षष्ठी (6th/Genitive), बहुवचन
सःhe
सः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम; पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
कृतादरःhaving shown respect/attentive
कृतादरः:
Karta (Subject qualifier/कर्ता-विशेषण)
TypeAdjective
Rootकृत + आदर (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास (कृतः आदरः यस्य/कृत-आदर); पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; (qualifies सः)
Speaker
Sutanū
Skanda Dialogue
Listener: dvija (brāhmaṇa interlocutor)
Visual Art Cues
Scene: Kauthuma portrayed surrounded by stacks of palm-leaf manuscripts, students, and ritual implements; a visual motif of passing years—sun/moon cycles—suggesting the immense span of study.
Characters & Entities
K
KauthumaV
vidyāḥ (sciences/learning)D
dvija (listener)FAQs
Dharma is supported by disciplined learning; long, devoted effort is praised as a sacred pursuit.
The setting remains Mithilā, but no particular tīrtha is highlighted in this verse.
None; it extols sustained study (svādhyāya/vidyā-abhyāsa) as a virtue.