Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 151

Devanagari script

राजतं पात्रमादाय स्वधा त्वक्षय्यतृप्तये । वैवस्वतो यमस्त्वासीत्तेषां वत्सः प्रतापवान्

Transliteration

rājataṃ pātramādāya svadhā tvakṣayyatṛptaye | vaivasvato yamastvāsītteṣāṃ vatsaḥ pratāpavān

Translation

Cầm lấy một bình bạc, để được thỏa mãn vô tận nhờ svadhā. Vaivasvata Yama (Diêm Vương) trở thành bê con đầy uy lực của họ.

Word by Word

• राजतम्: silver
• राजतम्: Visheshana (Adjectival/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: राजत (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषण

• पात्रम्: vessel
• पात्रम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: पात्र (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन

• आदाय: having taken
• आदाय: Purvakala-kriya (पूर्वकाल-क्रिया)
• Type: Verb
• Root: आ-दा (धातु)
• Form: क्त्वा-प्रत्ययान्त अव्यय (gerund)

• स्वधा: Svadhā (oblation for Pitṛs)
• स्वधा: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: स्वधा (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन

• तु: but/indeed
• तु: Discourse particle (निपात)
• Type: Indeclinable
• Root: तु (अव्यय)
• Form: अव्यय; निपात (contrastive)

• अक्षय्यतृप्तये: for inexhaustible satisfaction
• अक्षय्यतृप्तये: Sampradana (Recipient/Purpose/सम्प्रदान)
• Type: Noun
• Root: अक्षय्य (प्रातिपदिक) + तृप्ति (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, चतुर्थी-विभक्ति (Dative/4th), एकवचन; प्रयोजन-द्योतक (for the purpose of)

• वैवस्वतः: Vaivasvata (son of Vivasvat)
• वैवस्वतः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: वैवस्वत (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन

• यमः: Yama
• यमः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: यम (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन

• तु: and/but
• तु: Discourse particle (निपात)
• Type: Indeclinable
• Root: तु (अव्यय)
• Form: अव्यय; निपात

• आसीत्: was
• आसीत्: Kriya (Verb/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: अस् (धातु)
• Form: लङ्-लकार, प्रथम-पुरुष, एकवचन

• तेषाम्: of them
• तेषाम्: Shashthi-sambandha (Genitive/षष्ठी)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: षष्ठी-विभक्ति, बहुवचन

• वत्सः: calf
• वत्सः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: वत्स (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन

• प्रतापवान्: mighty/glorious
• प्रतापवान्: Visheshana (Adjectival/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: प्रतापवत् (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; विशेषण

Speaker

Sūta (contextual attribution within Prabhāsakṣetramāhātmya)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Prabhāsa-kṣetra

Type: kshetra

Visual Art Cues

Scene: Pitṛs assemble with austere dignity; a silver vessel is held ready; Yama (Vaivasvata) appears as a powerful calf symbolizing dharma and death’s law; the act signifies svadhā leading to inexhaustible satisfaction.

Characters & Entities

• Svadhā
• Vaivasvata Yama
• Pitṛs (implied)

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Honoring ancestors is part of cosmic dharma; svadhā is portrayed as an enduring source of satisfaction for the Pitṛs.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

The teaching is embedded in Prabhāsakṣetra Māhātmya, a setting often connected with rites benefiting ancestors.

What ritualistic prescription is mentioned?

Svadhā is referenced (the śrāddha-related offering), but the verse itself does not detail the ritual steps.