Adhyaya 259
Chương này được đặt trong khuôn lời dạy của Īśvara đối với Mahādevī, chỉ dẫn người hành hương đến Parnāditya—một thần vị Mặt Trời ngự trên bờ bắc sông Prācī Sarasvatī. Tiếp đó là một truyền thuyết hồi cố: vào thời Tretā-yuga, một bà-la-môn tên Parnāda đến Prabhāsa-kṣetra và thực hành khổ hạnh nghiêm mật, giữ lòng sùng kính liên tục suốt ngày đêm. Ông thờ phụng Sūrya bằng hương, vòng hoa, hương liệu xoa, cùng các thánh tụng và lời tán dương phù hợp Veda. Được làm vui lòng, Sūrya hiện thân ban ân. Người tín đồ trước hết cầu xin ân phúc hiếm có là được trực tiếp chiêm bái (darśana) Thần, rồi cầu xin Mặt Trời an trụ vĩnh viễn tại nơi ấy. Sūrya chấp thuận, hứa cho ông được đến cõi của Mặt Trời, rồi ẩn đi. Phần kết nêu chỉ dẫn hành hương và phala: tắm vào ngày mồng sáu âm lịch (ṣaṣṭhī) trong tháng Bhādrapada và chiêm bái Parnāditya sẽ ngăn trừ khổ não; công đức của darśana này được ví ngang với quả phúc của việc bố thí đúng pháp một trăm con bò tại Prayāga. Cũng có lời cảnh tỉnh rằng những người mắc bệnh nặng mà không nhận biết Parnāditya bị xem là thiếu minh triết, nhấn mạnh tầm quan trọng của hành hương có hiểu biết và lòng sùng tín.
Shlokas
Verse 1
ईश्वर उवाच । ततो गच्छेन्महादेवि पर्णादित्यं सुरेश्वरम् । प्राचीसरस्वतीकूले तटे चोत्तरतः स्थितम्
Īśvara phán: “Rồi này Đại Nữ Thần, hãy đến Parṇāditya, bậc Chúa tể giữa chư thiên, ngự trên bờ bắc của dòng Sarasvatī chảy về phương Đông.”
Verse 2
पुरा त्रेतायुगे देवि पर्णादोनाम वै द्विजः । प्रभासं क्षेत्रमासाद्य तपस्तेपे सुदारुणम् । आराधयामास रविं भक्त्या परमया युतः
Thuở xưa, trong thời Tretā Yuga, hỡi Nữ Thần, có một vị Bà-la-môn tên Parṇāda. Đến thánh địa Prabhāsa, ông thực hành khổ hạnh vô cùng nghiêm khắc và phụng thờ Ravi (Thần Mặt Trời) với lòng chí thành tối thượng.
Verse 3
तर्पयित्वा ततः सूर्यं धूपमाल्यविलेपनैः । वेदोक्तैः स्तवनैः सूक्तैर्दिवारात्रं समाहितः
Rồi ông làm lễ thỏa mãn Sūrya bằng các phẩm vật cúng dường—hương, vòng hoa và dầu xoa—và ngày đêm nhất tâm, ca tụng Ngài bằng những thánh tụng và thánh ca được Veda chuẩn nhận.
Verse 4
एवं च ध्यायतस्तस्य कालेन महता ततः । तुतोष भगवान्सूर्यो वाक्यमेतदुवाच ह
Khi ông cứ như thế mà thiền định trong một thời gian rất lâu, bậc Thế Tôn Sūrya hoan hỷ và cất lời như sau.
Verse 5
परितुष्टोऽस्मि विप्रेन्द्र तपसानेन सुव्रत । वरं वरय भद्रं ते नित्यं यन्मनसेप्सितम्
“Hỡi bậc tối thượng trong hàng Bà-la-môn, hỡi người giữ giới nguyện cao quý, Ta hoàn toàn hài lòng trước khổ hạnh của ngươi. Hãy xin một ân huệ—nguyện điều lành đến với ngươi—bất cứ điều gì lòng ngươi hằng mong ước.”
Verse 6
ब्राह्मण उवाच । एष एव वरः कामो यत्तुष्टो भगवान्स्वयम् । दर्शनं तव देवेश स्वप्नेष्वपि च दुर्ल्लभम्
Bà-la-môn thưa rằng: “Đây chính là ân ban con mong cầu—rằng chính Thế Tôn tự thân hoan hỷ. Ôi Đấng Chúa của chư thiên, được chiêm bái Ngài thật khó, đến trong mộng cũng hiếm có.”
Verse 7
अवश्यं यदि दातव्यो वरो मम दिवाकर । अत्र संनिहतो देव सदा त्वं भव भास्कर
“Nếu nhất định phải ban cho con một ân huệ, hỡi Divākara; ôi Thần linh, xin Ngài luôn hiện diện ngay tại đây—mãi mãi an trụ nơi này, hỡi Bhāskara.”
Verse 8
तव प्रसादात्ते यांतु तव लोकं दिवा कर । एवं भविष्यतीत्युक्त्वा ह्यन्तर्धानं गतो रविः
“Nhờ ân sủng của Ngài, xin cho họ đạt đến cõi của Ngài, hỡi Divākara.” Nói rằng: “Sẽ đúng như vậy,” rồi Ravi liền ẩn mất khỏi tầm mắt.
Verse 9
पर्णादोऽपि स्थितस्तत्र तस्याराधनतत्परः । तत्र भाद्रपदे मासे षष्ठ्यां स्नानं समाचरेत् । पर्णादित्यं ततः पश्येन्न स दुःखमवाप्नुयात्
Parṇāda cũng ở lại nơi ấy, chuyên tâm phụng thờ Ngài. Tại đó, vào tháng Bhādrapada, nên tắm gội nghi lễ vào ngày mồng sáu âm lịch; rồi chiêm bái Parṇāditya, người ấy sẽ không rơi vào sầu khổ.
Verse 10
गोशतस्य प्रयागे तु सम्यग्दत्तस्य यत्फलम् । तत्फलं लभते मर्त्यः पर्णादित्यस्य दर्शनात्
Phước quả nào do việc bố thí đúng pháp một trăm con bò tại Prayāga, thì phàm nhân cũng đạt được chính phước quả ấy chỉ nhờ chiêm bái Parṇāditya.
Verse 11
ये सेवंते महाकुष्ठं पांगुल्यं च विवर्चिकाः । पर्णादित्यं न जानंति नूनं ते मंदबुद्धयः
Những kẻ ‘phụng sự’ bệnh cùi nặng, tật què quặt và các chứng bệnh ngoài da—hẳn là họ chẳng biết Parṇāditya; quả thật họ là người trí hiểu u mê.
Verse 259
इति श्रीस्कान्दे महपुराण एकाशीति साहस्र्यां संहितायां सप्तमे प्रभासखंडे प्रथमे प्रभासक्षेत्रमाहात्म्ये पर्णादित्यमाहात्म्यवर्णनंनामैकोनषष्ट्युत्तरद्विशततमोऽध्यायः
Như vậy, trong Thánh Skanda Mahāpurāṇa, trong bộ Saṃhitā gồm tám mươi mốt nghìn câu kệ, ở quyển thứ bảy—Prabhāsa Khaṇḍa—trong phần thứ nhất Prabhāsakṣetra Māhātmya, chương thứ hai trăm năm mươi chín, mang tên “Mô tả sự vĩ đại của Parṇāditya”, được kết thúc.