Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 86

Devanagari script

ततोंऽधकाश्च भोजाश्च शिनयो वृष्णयस्तदा । न्यघ्नन्नन्योन्यमाक्रन्दैर्मुशलैः कालप्रेरिताः

Transliteration

tatoṃ'dhakāśca bhojāśca śinayo vṛṣṇayastadā | nyaghnannanyonyamākrandairmuśalaiḥ kālapreritāḥ

Translation

Rồi người Andhaka, Bhoja, Śini và Vṛṣṇi—bị Thời gian thúc đẩy—bắt đầu dùng vũ khí như chùy mà đánh giết lẫn nhau giữa tiếng kêu gào náo loạn.

Word by Word

• ततः: thereupon
• ततः: Adhikarana (Temporal/अधिकरण)
• Type: Indeclinable
• Root: ततः (अव्यय)
• Form: देश/कालवाचक अव्यय (thereupon/then)

• अन्धकाः: the Andhakas
• अन्धकाः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: अन्धक (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन

• च: and
• च: Sambandha (Conjunction/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: समुच्चयार्थक निपात

• भोजाः: the Bhojas
• भोजाः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: भोज (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन

• च: and
• च: Sambandha (Conjunction/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: समुच्चयार्थक निपात

• शिनयः: the Śinis
• शिनयः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: शिनि (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन

• वृष्णयः: the Vṛṣṇis
• वृष्णयः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: वृष्णि (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन

• तदा: then
• तदा: Adhikarana (Temporal/अधिकरण)
• Type: Indeclinable
• Root: तदा (अव्यय)
• Form: कालवाचक अव्यय

• न्यघ्नन्: struck/killed
• न्यघ्नन्: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: नि+हन् (धातु)
• Form: लङ् (Imperfect), प्रथमपुरुष, बहुवचन, परस्मैपद

• अन्योन्यम्: one another
• अन्योन्यम्: Karma (Reciprocal object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: अन्योन्य (प्रातिपदिक)
• Form: अव्ययीभाववत् प्रयोगः; नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; क्रियाविशेषणार्थे (reciprocally)

• आक्रन्दैः: with cries/wails
• आक्रन्दैः: Karana (Instrument/करण)
• Type: Noun
• Root: आक्रन्द (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, तृतीया, बहुवचन; साधन/प्रकारार्थे

• मुशलैः: with clubs/pestles
• मुशलैः: Karana (Instrument/करण)
• Type: Noun
• Root: मुशल (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, तृतीया, बहुवचन

• कालप्रेरिताः: impelled by Time (fate)
• कालप्रेरिताः: Karta (Subject qualifier/कर्ता-विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: काल + प्रेरित (प्रातिपदिक; √प्रेर्/ईर् with प्र-; क्त)
• Form: तृतीया-तत्पुरुषः (कालेन प्रेरिताः); पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; विशेषणम्

Speaker

Sūta (Lomaharṣaṇa/ Ugraśravas), narrating

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Prabhāsa-kṣetra

Type: kshetra

Skanda Dialogue

Listener: Devī/Pārvatī implied by vocatives in adjacent verses; also sages in outer frame

Visual Art Cues

Scene: A chaotic battlefield within a coastal grove: Andhakas, Bhojas, Śinis, and Vṛṣṇis, eyes reddened, strike one another with heavy club-like weapons; dust, cries, and the sense of unseen Kāla dominate the scene.

Characters & Entities

• Andhaka
• Bhoja
• Śini
• Vṛṣṇi
• Kāla

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

When dharma collapses, society turns against itself; Kāla uses inner discord as the instrument of downfall.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Prabhāsa-kṣetra, whose māhātmya preserves this event as part of its sacred-historical identity.

What ritualistic prescription is mentioned?

None; the verse is narrative, emphasizing Kāla’s compulsion and mutual destruction.