Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 4

Devanagari script

कुन्त्या प्रतिष्ठितं लिंगं सर्वपापभयापहम् । कार्तिक्यां तु विशेषेण यस्तं पूजयते नरः । स सर्वकामतृप्तात्मा रुद्रलोके महीयते

Transliteration

kuntyā pratiṣṭhitaṃ liṃgaṃ sarvapāpabhayāpaham | kārtikyāṃ tu viśeṣeṇa yastaṃ pūjayate naraḥ | sa sarvakāmatṛptātmā rudraloke mahīyate

Translation

Liṅga do Kuntī thiết lập có năng lực trừ sạch mọi tội lỗi và nỗi sợ. Đặc biệt trong tháng Kārtika, người nào thờ phụng liṅga ấy thì tâm được viên mãn mọi ước nguyện chính đáng, và được tôn vinh nơi cõi Rudra.

Word by Word

• कुन्त्या: by Kuntī
• कुन्त्या: Karana (Instrument/Agentive means)
• Type: Noun
• Root: कुन्ती (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, तृतीया, एकवचन (Feminine, Instrumental, Singular)

• प्रतिष्ठितम्: established
• प्रतिष्ठितम्: Visheshana (Qualifier)
• Type: Adjective
• Root: प्रति-स्था (धातु) + क्त (कृदन्त)
• Form: भूतकर्मणि कृदन्त (क्त-प्रत्यय), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन (PPP; Neuter, Nom./Acc., Singular)

• लिङ्गम्: liṅga (Śiva emblem)
• लिङ्गम्: Karma (Object)
• Type: Noun
• Root: लिङ्ग (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन (Neuter, Nom./Acc., Singular)

• सर्वपापभयापहम्: removing all sin and fear
• सर्वपापभयापहम्: Visheshana (Qualifier)
• Type: Adjective
• Root: सर्व + पाप + भय + अपह (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; तत्पुरुष (Neuter, Nom./Acc., Singular; 'remover of all sin-fear')

• कार्तिक्याम्: in (the month of) Kārttikā
• कार्तिक्याम्: Kala-adhikarana (Time)
• Type: Noun
• Root: कार्तिकी (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन (Feminine, Locative, Singular)

• तु: indeed
• तु: Sambandha (Discourse particle)
• Type: Indeclinable
• Root: तु (अव्यय)
• Form: अव्यय; विशेषार्थक-निपात (particle; emphasis/contrast)

• विशेषेण: especially
• विशेषेण: Kriya-visheshana (Adverbial)
• Type: Indeclinable
• Root: विशेष (प्रातिपदिक)
• Form: तृतीया-एकवचनरूपेण क्रियाविशेषणत्वेन (Instrumental singular used adverbially)

• यः: who
• यः: Karta (Subject)
• Type: Noun
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: सर्वनाम, पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन (Pronoun; Masculine, Nominative, Singular)

• तम्: that (liṅga)
• तम्: Karma (Object)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: सर्वनाम, पुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन (Pronoun; Accusative Singular)

• पूजयते: worships
• पूजयते: Kriya (Action)
• Type: Verb
• Root: पूज् (धातु)
• Form: लट्-लकार, प्रथमपुरुष, एकवचन; आत्मनेपद (Present indicative; 3rd person singular; Ātmanepada)

• नरः: a man/person
• नरः: Karta (Subject)
• Type: Noun
• Root: नर (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन (Masculine, Nominative, Singular)

• सः: he
• सः: Karta (Subject)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: सर्वनाम, पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन (Pronoun; Masculine, Nominative, Singular)

• सर्वकामतृप्तात्मा: one whose soul is satisfied with all desires
• सर्वकामतृप्तात्मा: Visheshana (Qualifier of सः)
• Type: Adjective
• Root: सर्व + काम + तृप्त + आत्मन् (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; बहुव्रीहि (Masculine, Nominative, Singular; 'whose self is satisfied with all desires')

• रुद्रलोके: in Rudra’s world
• रुद्रलोके: Adhikarana (Location)
• Type: Noun
• Root: रुद्र + लोक (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन; तत्पुरुष (Masculine, Locative, Singular)

• महीयते: is honored/glorified
• महीयते: Kriya (Action)
• Type: Verb
• Root: मह् (धातु)
• Form: लट्-लकार, प्रथमपुरुष, एकवचन; आत्मनेपद (Present indicative; 3rd person singular; Ātmanepada)

Speaker

Īśvara (Śiva)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Kuntīśvara

Type: kshetra

Skanda Dialogue

Listener: Devī (Pārvatī)

Visual Art Cues

Scene: At Prabhāsa’s coastal sacred precinct, Kuntī stands in reverence before a radiant Śiva-liṅga; pilgrims offer bilva leaves and lamps in the Kārtika season, with a subtle vision of Rudra-loka above.

Characters & Entities

• Kuntī
• Kuntīśvara (liṅga)
• Kārtika (month)
• Rudra-loka

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Devotion anchored in a sacred place and time (Kuntīśvara in Kārtika) purifies fear and sin, and elevates the devotee toward Śiva’s realm.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Kuntīśvara liṅga in Prabhāsa-kṣetra, consecrated by Kuntī.

What ritualistic prescription is mentioned?

Liṅga-pūjā, with special emphasis on worship during the month of Kārtika.