Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 5

Devanagari script

अष्टौ पुत्रान्ददौ तस्मै कन्यां चैकां यशस्विनीम् । स तु प्राप्याभिलषितं कृतकृत्यो नराधिपः

Transliteration

aṣṭau putrāndadau tasmai kanyāṃ caikāṃ yaśasvinīm | sa tu prāpyābhilaṣitaṃ kṛtakṛtyo narādhipaḥ

Translation

Ngài ban cho ông tám người con trai và một người con gái rạng danh. Được toại nguyện điều mong cầu, vị chúa của loài người ấy thấy mình đã viên mãn sở nguyện.

Word by Word

• अष्टौ: eight
• अष्टौ: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: अष्टन् (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गे, प्रथमा (1st), बहुवचन; संख्याविशेषण (numeral adjective)

• पुत्रान्: sons
• पुत्रान्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: पुत्र (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गे, द्वितीया (2nd), बहुवचन

• ददौ: gave
• ददौ: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: दा (धातु)
• Form: लिट् (Perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपदी

• तस्मै: to him
• तस्मै: Sampradana (Recipient/सम्प्रदान)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गे, चतुर्थी (4th), एकवचन; सर्वनाम

• कन्याम्: a daughter
• कन्याम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: कन्या (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्गे, द्वितीया (2nd), एकवचन

• च: and
• च: Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: समुच्चयार्थक-निपात (conjunction)

• एकाम्: one
• एकाम्: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: एक (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्गे, द्वितीया (2nd), एकवचन; संख्याविशेषण

• यशस्विनीम्: famous, illustrious
• यशस्विनीम्: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: यशस्विनी (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्गे, द्वितीया (2nd), एकवचन; विशेषण (कन्याम्)

• सः: he
• सः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गे, प्रथमा (1st), एकवचन; सर्वनाम

• तु: indeed, then
• तु: Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: तु (अव्यय)
• Form: अवधारण/विरोधार्थक-निपात (particle: but/indeed)

• प्राप्य: having obtained
• प्राप्य: Purvakala-kriya (Prior action/पूर्वकालक्रिया)
• Type: Verb
• Root: प्र-आप् (धातु)
• Form: क्त्वान्त (absolutive/gerund), अव्ययभाव; ‘प्राप्य’ = having obtained

• अभिलषितम्: the desired (thing)
• अभिलषितम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: अभि-लष् (धातु) + क्त (प्रत्यय)
• Form: नपुंसकलिङ्गे, द्वितीया (2nd), एकवचन; क्त-प्रत्ययान्त कृदन्त (past passive participle used substantively)

• कृतकृत्यः: one who has accomplished his duty; fulfilled
• कृतकृत्यः: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: कृत (कृ धातु + क्त) + कृत्य (कृ धातु + यत्) (प्रातिपदिक-समास)
• Form: पुंलिङ्गे, प्रथमा (1st), एकवचन; कर्मधारय-समास; विशेषण (नराधिपः)

• नराधिपः: king, ruler of men
• नराधिपः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: नर + अधिप (प्रातिपदिक-समास)
• Form: पुंलिङ्गे, प्रथमा (1st), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (नराणाम् अधिपः)

Speaker

Śiva (addressing Pārvatī)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Prabhāsa-kṣetra

Type: kshetra

Skanda Dialogue

Listener: Pārvatī

Visual Art Cues

Scene: Śiva grants a boon; the scene shifts to the royal household blessed with eight sons and one daughter, with the king’s serene fulfillment emphasized.

Characters & Entities

• Śiva (implied bestower)
• Eight sons
• One daughter

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

When devotion ripens into divine favor, legitimate worldly aims (like progeny) can be fulfilled without violating dharma.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Prabhāsa-kṣetra, presented as a place where Śiva’s grace quickly bears fruit.

What ritualistic prescription is mentioned?

No separate rite is detailed here; it records the fruit (phala) of Śaṅkara worship—progeny and fulfillment.