Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 7

Devanagari script

कथं सा पुरुषैः पूज्या प्रभासक्षेत्रवासिभिः । कस्मात्तत्र गता देवी कस्मिन्काले समागता । कस्मिन्दिने तु मासे तु तस्याः कार्यो महोत्सवः

Transliteration

kathaṃ sā puruṣaiḥ pūjyā prabhāsakṣetravāsibhiḥ | kasmāttatra gatā devī kasminkāle samāgatā | kasmindine tu māse tu tasyāḥ kāryo mahotsavaḥ

Translation

Nữ Thần ấy phải được dân cư Prabhāsakṣetra thờ phụng như thế nào? Vì duyên cớ gì Nữ Thần đến đó, và Ngài đến vào thời điểm nào? Và vào ngày nào, tháng nào nên cử hành đại lễ của Ngài?

Word by Word

• कथम्: how?
• कथम्: Prashna (Interrogative/प्रश्न)
• Type: Indeclinable
• Root: कथम् (अव्यय)
• Form: प्रकारवाचक-अव्यय (interrogative adverb: how)

• सा: she
• सा: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: तद् (प्रातिपदिक; सर्वनाम)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन

• पुरुषैः: by men
• पुरुषैः: Karana (Instrument/करण)
• Type: Noun
• Root: पुरुष (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, बहुवचन

• पूज्या: worthy to be worshipped
• पूज्या: Vidhana (Predicate/विधेय)
• Type: Adjective
• Root: पूज्य (प्रातिपदिक; पूज्-धातोः यत्/ण्यत्-प्रत्ययार्थः ‘to be worshipped’)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; विधेय-विशेषणम् (predicate adjective)

• प्रभासक्षेत्रवासिभिः: by the residents of the Prabhāsa sacred area
• प्रभासक्षेत्रवासिभिः: Karana (Instrument/करण)
• Type: Noun
• Root: प्रभास-क्षेत्र-वासिन् (प्रातिपदिक; प्रभास + क्षेत्र + वासिन्)
• Form: पुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, बहुवचन; समासः षष्ठी-तत्पुरुषः (प्रभासक्षेत्रस्य वासिनः)

• कस्मात्: from what? why?
• कस्मात्: Apadana/Hetu (Source/Cause/अपादान/हेतु)
• Type: Noun
• Root: किम् (प्रातिपदिक; सर्वनाम)
• Form: पुं/नपुंसक, पञ्चमी-विभक्ति, एकवचन; प्रश्नवाचक (from what/why)

• तत्र: there
• तत्र: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Indeclinable
• Root: तत्र (अव्यय)
• Form: देशवाचक-अव्यय (locative adverb: there)

• गता: gone
• गता: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: गम् (धातु)
• Form: क्त-प्रत्ययान्त भूतकृदन्त (past participle), स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; ‘gone’

• देवी: the goddess
• देवी: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: देवी (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन

• कस्मिन्: in which?
• कस्मिन्: Adhikarana (Location/Time/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: किम् (प्रातिपदिक; सर्वनाम)
• Form: पुं/नपुंसक, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन; प्रश्नवाचक

• काले: time
• काले: Adhikarana (Time/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: काल (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन

• समागता: arrived; came
• समागता: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: सम्-आ-गम् (धातु)
• Form: क्त-प्रत्ययान्त भूतकृदन्त, स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; उपसर्गौ सम्, आ

• कस्मिन्: on which?
• कस्मिन्: Adhikarana (Time/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: किम् (प्रातिपदिक; सर्वनाम)
• Form: पुं/नपुंसक, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन; प्रश्नवाचक

• दिने: day
• दिने: Adhikarana (Time/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: दिन (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन

• तु: and/but/indeed
• तु: Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: तु (अव्यय)
• Form: विरोध/विशेषार्थक-निपात (particle: but/indeed)

• मासे: month
• मासे: Adhikarana (Time/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: मास (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन

• तु: and/indeed
• तु: Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: तु (अव्यय)
• Form: निपात (particle)

• तस्याः: of her
• तस्याः: Sambandha (Possessor/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: तद् (प्रातिपदिक; सर्वनाम)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति, एकवचन

• कार्यः: to be done; should be performed
• कार्यः: Vidhana (Predicate/विधेय)
• Type: Adjective
• Root: कार्य (प्रातिपदिक; कृ-धातोः ण्यत् ‘to be done’)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; विधेय-विशेषणम् (to be performed)

• महोत्सवः: great festival
• महोत्सवः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: महा-उत्सव (प्रातिपदिक; महा + उत्सव)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; समासः कर्मधारयः (महान् उत्सवः)

Speaker

Pārvatī / Devī

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Prabhāsakṣetra

Type: kshetra

Skanda Dialogue

Listener: Devī (and by extension Prabhāsa residents/pilgrims)

Visual Art Cues

Scene: A devotee-community of Prabhāsa asks about the Devī’s worship, her arrival-cause, and the calendrical day/month for her grand festival; the scene is framed as a formal dharma-inquiry in a sacred coastal kṣetra.

Characters & Entities

• Devī (Pārvatī)
• Śiva (Īśvara)
• Bhūtamātṛkā (implied referent)
• Prabhāsakṣetra

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

True devotion seeks right method and right time—worship is strengthened by understanding the deity’s story, place, and festival calendar.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Prabhāsakṣetra, specifically its local cultic focus around the (implied) Bhūtamātṛkā shrine.

What ritualistic prescription is mentioned?

It asks for the prescribed mode of worship and the calendrical details (month/day) for conducting the deity’s mahotsava.