Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 4

Devanagari script

तस्य तुष्टो महादेवस्ततः प्रत्यक्षतां गतः । अब्रवीद्धर्म भद्रं ते वरं वरय चेप्सितम्

Transliteration

tasya tuṣṭo mahādevastataḥ pratyakṣatāṃ gataḥ | abravīddharma bhadraṃ te varaṃ varaya cepsitam

Translation

Được làm hài lòng, Mahādeva liền hiện thân trước mắt và phán: “Hỡi Dharma, phúc lành đến với ngươi—hãy chọn điều ban ân mà ngươi mong muốn.”

Word by Word

• तस्य: of him
• तस्य: Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, षष्ठी (6th), एकवचन

• तुष्टः: pleased
• तुष्टः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: तुष् (धातु) → तुष्ट (कृदन्त)
• Form: भूतकृदन्त (क्त), पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; 'pleased'

• महादेवः: Mahādeva
• महादेवः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: महा + देव (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; कर्मधारयः (महान् देवः)

• ततः: then
• ततः: Adhikaraṇa (Discourse link/प्रसङ्ग)
• Type: Indeclinable
• Root: ततः (अव्यय)
• Form: अव्यय (then/thereupon)

• प्रत्यक्षताम्: to manifest presence
• प्रत्यक्षताम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: प्रत्यक्षता (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; गत्यर्थक-क्रियायाः कर्म (to visibility)

• गतः: having attained
• गतः: Kriya (Result state/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: गम् (धातु) → गत (कृदन्त)
• Form: भूतकृदन्त (क्त), पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; 'having gone/attained' (used predicatively)

• अब्रवीत्: said
• अब्रवीत्: Kriya (Speech act/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: ब्रू (धातु)
• Form: लङ् (अनद्यतनभूत), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन; 'said'

• धर्म: O Dharma
• धर्म: Sambodhana (Address/सम्बोधन)
• Type: Noun
• Root: धर्म (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, संबोधन (8th), एकवचन

• भद्रम्: good fortune
• भद्रम्: Prayojana (Benediction/आशीः)
• Type: Noun
• Root: भद्र (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1st/2nd), एकवचन; आशीर्वादार्थक-प्रयोग (benedictive expression)

• ते: to you
• ते: Sampradana (Beneficiary/सम्प्रदान)
• Type: Noun
• Root: युष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: षष्ठी (6th), एकवचन; 'to/for you' in blessing usage (genitive)

• वरम्: a boon
• वरम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: वर (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन

• वरय: choose
• वरय: Kriya (Imperative/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: वृ (धातु) (वरणे)
• Form: लोट् (आज्ञार्थ), परस्मैपद, मध्यमपुरुष, एकवचन; 'choose'

• च: and
• च: Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: समुच्चय-अव्यय (and)

• ईप्सितम्: desired
• ईप्सितम्: Karma (Object qualifier/कर्मविशेषण)
• Type: Adjective
• Root: आप्/ईप्स् (धातु) → ईप्सित (कृदन्त)
• Form: भूतकृदन्त (क्त), नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; 'desired' (qualifying वरम्)

Speaker

Śiva (Mahādeva)

Characters & Entities

• Śiva
• Dharmarāja (Yama)
• Prabhāsa-kṣetra

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Sincere tapas in a tīrtha culminates in divine darśana; Śiva responds personally to devotion and grants boons aligned with dharma.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Prabhāsa-kṣetra, where Mahādeva becomes manifest to the devotee.

What ritualistic prescription is mentioned?

Implicit: tapas (austerity) and steadfast worship leading to Śiva’s direct grace (prasāda) and boon.