Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 1

। सूत उवाच । अगस्त्यस्याश्रमोऽन्योस्ति तथा तत्र द्विजोत्तमाः । यत्र तिष्ठति विश्वात्मा स्वयं देवो महेश्वरः

| sūta uvāca | agastyasyāśramo'nyosti tathā tatra dvijottamāḥ | yatra tiṣṭhati viśvātmā svayaṃ devo maheśvaraḥ

Sūta nói: Hỡi các bậc tối thượng trong hàng nhị sinh, còn có một đạo tràng khác của Agastya, nơi Đại Tự Tại Maheśvara—Đại Ngã của vũ trụ—đích thân ngự trị.

सूतःSūta
सूतः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootसूत (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन
उवाचsaid
उवाच:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट् (Perfect), परस्मैपद, प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन
अगस्त्यस्यof Agastya
अगस्त्यस्य:
Shashthi-sambandha (Genitive relation/षष्ठीसम्बन्ध)
TypeNoun
Rootअगस्त्य (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/Genitive), एकवचन
आश्रमःhermitage
आश्रमः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootआश्रम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन
अन्यःanother
अन्यः:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootअन्य (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; विशेषण
अस्तिis, exists
अस्ति:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootअस् (धातु)
Formलट् (Present), परस्मैपद, प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन
तथाalso, likewise
तथा:
Adverbial (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootतथा (अव्यय)
Formअव्यय; क्रियाविशेषण (adverb)
तत्रthere
तत्र:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootतत्र (अव्यय)
Formअव्यय; देशवाचक-क्रियाविशेषण (locative adverb)
द्विजोत्तमाःO best of the twice-born
द्विजोत्तमाः:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootद्विज (प्रातिपदिक) + उत्तम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन; समासः—षष्ठी-तत्पुरुष (द्विजानाम् उत्तमाः) संबोधनार्थे प्रयोगः
यत्रwhere
यत्र:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootयत्र (अव्यय)
Formअव्यय; सम्बन्धवाचक-देशवाचक (relative locative adverb: where)
तिष्ठतिstands, resides
तिष्ठति:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootस्था (धातु)
Formलट् (Present), परस्मैपद, प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन
विश्वात्माthe universal Self
विश्वात्मा:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootविश्व (प्रातिपदिक) + आत्मन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; समासः—कर्मधारय/तत्पुरुष (विश्वः आत्मा यस्य / विश्वस्य आत्मा)
स्वयम्himself
स्वयम्:
Adverbial (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootस्वयम् (अव्यय)
Formअव्यय; क्रियाविशेषण (reflexive adverb: oneself)
देवःthe god
देवः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootदेव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन
महेश्वरःMaheśvara (Great Lord Śiva)
महेश्वरः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootमहा (प्रातिपदिक) + ईश्वर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; समासः—कर्मधारय (महान् ईश्वरः)

Sūta

Tirtha: Agastya-āśrama (another hermitage)

Type: kshetra

Listener: dvija-uttama(s) (assembled sages/brāhmaṇas)

Scene: A forest hermitage with Agastya’s hut and a sacred grove; Śiva appears or is felt as an immediate presence—either as a luminous ascetic form or as a liṅga radiating within the āśrama.

S
Sūta
A
Agastya
M
Maheśvara (Śiva)

FAQs

A tīrtha becomes supremely sacred where the Lord is present; divine presence sanctifies geography and practice.

Agastya’s hermitage (Agastya-āśrama) presented as a sacred locus where Maheśvara abides.

None in this verse; it introduces the site and its defining sanctity (Śiva’s presence).