Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 33

Devanagari script

श्रीभगवानुवाच । नेदं वीरव्रतं दैत्य यच्छत्रुकरपीडनात् । प्रोच्यन्ते सामवाक्यानि विशेषाद्दैत्यजन्मना

Transliteration

śrībhagavānuvāca | nedaṃ vīravrataṃ daitya yacchatrukarapīḍanāt | procyante sāmavākyāni viśeṣāddaityajanmanā

Translation

Đức Thế Tôn phán: “Hỡi Daitya, đây không phải là lời thề của một anh hùng—nói những lời hòa giải chỉ vì bị bàn tay kẻ thù áp bức—đặc biệt là khi ngươi sinh ra trong dòng dõi Daitya.”

Word by Word

• śrī-bhagavān: the Blessed Lord
• śrī-bhagavān: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: śrī (प्रातिपदिक) + bhagavat (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; समासः कर्मधारय (श्रीमान् भगवान्)

• uvāca: said
• uvāca: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: vac (धातु)
• Form: लिट् (Perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद

• na: not
• na: Pratishedha (Negation/निषेध)
• Type: Indeclinable
• Root: na (अव्यय)
• Form: निषेधार्थक अव्यय (negation particle)

• idam: this
• idam: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: idam (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; अत्र द्वितीया (object)

• vīra-vratam: heroic vow
• vīra-vratam: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: vīra (प्रातिपदिक) + vrata (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; समासः तत्पुरुष (वीरस्य/वीराणां व्रतम्)

• daitya: O Daitya
• daitya: Sambodhana (Address/सम्बोधन)
• Type: Noun
• Root: daitya (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सम्बोधन (Vocative), एकवचन

• yat: which
• yat: Sambandha (Relative link/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: yad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; सम्बन्धसूचक (relative pronoun)

• śatru-kara-pīḍanāt: from tormenting the enemy's hand(s)
• śatru-kara-pīḍanāt: Hetu (Cause/हेतु)
• Type: Noun
• Root: śatru (प्रातिपदिक) + kara (प्रातिपदिक) + pīḍana (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, पञ्चमी, एकवचन; समासः तत्पुरुष (शत्रोः करस्य पीडनम्)

• procyante: are uttered
• procyante: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: pra+vac (धातु)
• Form: लट् (Present), प्रथमपुरुष, बहुवचन; आत्मनेपद; कर्मणि प्रयोग (passive: are spoken)

• sāma-vākyāni: conciliatory words
• sāma-vākyāni: Karta (Grammatical subject of passive/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: sāma (प्रातिपदिक) + vākya (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; समासः तत्पुरुष (साम्नः वाक्यानि)

• viśeṣāt: especially
• viśeṣāt: Kriya-vishesana/Hetu (Adverbial cause/क्रियाविशेषण-हेतु)
• Type: Noun
• Root: viśeṣa (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, पञ्चमी, एकवचन; विशेषार्थे (especially)

• daitya-janmanā: by (your) Daitya birth
• daitya-janmanā: Karana (Instrument/करण)
• Type: Noun
• Root: daitya (प्रातिपदिक) + janman (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, तृतीया (3rd/Instrumental), एकवचन; समासः तत्पुरुष (दैत्यस्य जन्म)

Speaker

Śiva (Śrī Bhagavān)

Skanda Dialogue

Listener: Andhaka (Daitya)

Visual Art Cues

Scene: Śiva speaks with firm compassion—raised hand in instruction (abhaya/śikṣā gesture), eyes steady; Andhaka remains impaled on the trident tip, listening; the contrast between Śiva’s calm authority and Andhaka’s constrained state is central.

Characters & Entities

• Śiva
• Andhaka
• Daitya/Daitya lineage

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Dharma values integrity: spiritual speech should arise from genuine realization, not merely from fear or compulsion.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

No specific tīrtha is mentioned; the verse is ethical instruction within a sacred-narrative setting of the Tīrthamāhātmya.

What ritualistic prescription is mentioned?

None; it is a teaching on conduct (vrata/ethos), not a rite.