Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 33

Devanagari script

मंत्रं चक्रे समं देवैस्तत्र देवस्य रक्षणे । यथा स्यादुद्यमः सम्यक्तस्मिन्नहनि सर्वदा

Transliteration

maṃtraṃ cakre samaṃ devaistatra devasya rakṣaṇe | yathā syādudyamaḥ samyaktasminnahani sarvadā

Translation

Ngài bèn cùng chư thiên lập kế hoạch để hộ trì vị Thần ấy, sao cho vào đúng ngày đó, mọi nỗ lực được khởi động một cách chính đáng và không hề sai lệch.

Word by Word

• मन्त्रम्: a mantra
• मन्त्रम्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: मन्त्र (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन

• चक्रे: made; devised
• चक्रे: Kriya (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: √कृ (धातु)
• Form: लिट् (परोक्षभूत/Perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन; आत्मनेपद

• समम्: together
• समम्: Kriya-viseshana (क्रियाविशेषण)
• Type: Indeclinable
• Root: सम (प्रातिपदिक)
• Form: अव्यय (क्रियाविशेषण), ‘together/equally’

• देवैः: with the gods
• देवैः: Sahakaraka (सह/सहकर्ता)
• Type: Noun
• Root: देव (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, तृतीया (3rd), बहुवचन

• तत्र: there
• तत्र: Desha-adhikarana (देशाधिकरण)
• Type: Indeclinable
• Root: तत्र (अव्यय)
• Form: अव्यय (देशवाचक)

• देवस्य: of the god
• देवस्य: Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
• Type: Noun
• Root: देव (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, षष्ठी (6th), एकवचन

• रक्षणे: for protection
• रक्षणे: Adhikarana (अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: रक्षण (प्रातिपदिक; √रक्ष् + युच्/अन)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th), एकवचन; प्रयोजन/विषयाधिकरणे ‘in/for protection’

• यथा: so that
• यथा: Sambandha (सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: यथा (अव्यय)
• Form: अव्यय (प्रकार/उद्देश्यवाचक)

• स्यात्: might be
• स्यात्: Kriya (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: √अस् (धातु)
• Form: विधिलिङ् (optative), प्रथमपुरुष, एकवचन

• उद्यमः: effort; undertaking
• उद्यमः: Karta (कर्ता)
• Type: Noun
• Root: उद्यम (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन

• सम्यक्: properly
• सम्यक्: Kriya-viseshana (क्रियाविशेषण)
• Type: Indeclinable
• Root: सम्यक् (अव्यय)
• Form: अव्यय (क्रियाविशेषण), ‘properly’

• तस्मिन्: on that
• तस्मिन्: Adhikarana (अधिकरण)
• Type: Adjective
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th), एकवचन; विशेषण (अहनि)

• अहनि: on the day
• अहनि: Kala-adhikarana (कालाधिकरण)
• Type: Noun
• Root: अहन् (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th), एकवचन

• सर्वदा: always
• सर्वदा: Kala-adhikarana (कालाधिकरण)
• Type: Indeclinable
• Root: सर्वदा (अव्यय)
• Form: अव्यय (कालवाचक), ‘always’

Speaker

Narrator (contextual Purāṇic narrator within Nāgarakhaṇḍa Tīrthamāhātmya)

Tirtha Mahatmya

Type: kshetra

Visual Art Cues

Scene: Indra convenes an assembly of gods in a celestial council; a map-like vision of the kṣetra and its liṅga appears, and the gods pledge coordinated protection for the decisive day.

Characters & Entities

• Devas
• Deity of the Liṅga

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Sacred power is honored through active guardianship—devotion includes responsibility to protect holy symbols and places.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

The kṣetra of the revered liṅga (Vṛṣanātha context) whose protection becomes central to the narrative.

What ritualistic prescription is mentioned?

No personal rite; it describes collective preparation focused on a particular sacred day.