Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 25

Devanagari script

एवमुद्वासिते स्थाने तस्मिन्सा रेवती तदा । स्मृत्वा तं भट्टिकाशापं दुःखेन महताऽन्विता

Transliteration

evamudvāsite sthāne tasminsā revatī tadā | smṛtvā taṃ bhaṭṭikāśāpaṃ duḥkhena mahatā'nvitā

Translation

Vậy khi nơi ấy đã bị bỏ hoang, Revatī bấy giờ nhớ lại lời nguyền của Bhaṭṭikā, lòng tràn ngập nỗi sầu lớn.

Word by Word

• एवम्: thus
• एवम्: Manner (प्रकार)
• Type: Indeclinable
• Root: एवम् (अव्यय)
• Form: प्रकारवाचक-अव्यय (adverb: ‘thus’)

• उद्वासिते: in the deserted (state)
• उद्वासिते: Adhikarana (अधिकरण)
• Type: Adjective
• Root: उद् + वस् (धातु)
• Form: क्त-प्रत्ययान्त कृदन्त (past passive participle), नपुंसकलिङ्ग/पुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (Locative/7th), एकवचन; ‘in (the place) made deserted/evacuated’

• स्थाने: in the place
• स्थाने: Adhikarana (अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: स्थान (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन

• तस्मिन्: in that
• तस्मिन्: Adhikarana (अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुं/नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन (pronoun)

• सा: she
• सा: Karta (कर्ता)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन

• रेवती: Revatī
• रेवती: Karta (कर्ता)
• Type: Noun
• Root: रेवती (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन

• तदा: then
• तदा: Time (काल)
• Type: Indeclinable
• Root: तदा (अव्यय)
• Form: कालवाचक-अव्यय (adverb: ‘then/at that time’)

• स्मृत्वा: having remembered
• स्मृत्वा: Purvakala-kriya (पूर्वकाल-क्रिया)
• Type: Indeclinable
• Root: स्मृ (धातु)
• Form: क्त्वा-प्रत्ययान्त अव्यय (gerund): ‘having remembered’

• तम्: that
• तम्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन (pronoun)

• भट्टिकाशापम्: Bhaṭṭikā’s curse
• भट्टिकाशापम्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: भट्टिका (प्रातिपदिक) + शाप (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (भट्टिकायाः शापः)

• दुःखेन: with sorrow
• दुःखेन: Hetu/Instrument (हेतु/करण)
• Type: Noun
• Root: दुःख (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, एकवचन

• महतान्विता: accompanied by great (grief)
• महतान्विता: Karta (कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: महत् (प्रातिपदिक) + अन्वित (प्रातिपदिक; कृदन्त)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; तत्पुरुष (महता अन्विता)

Speaker

Narrator (contextual; within Nāgarakhaṇḍa Tīrthamāhātmya discourse)

Tirtha Mahatmya

Type: kshetra

Visual Art Cues

Scene: Revatī stands amid an emptied settlement, looking back with sorrow; faint traces of serpent disturbance remain; her face shows realization as she recalls Bhaṭṭikā’s curse.

Characters & Entities

• Revatī
• Bhaṭṭikā
• śāpa (curse)

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Śāpa functions as moral causality in Purāṇas; remembrance of wrongdoing awakens repentance and dharmic introspection.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Not specified here; the verse advances the episode within the Tīrthamāhātmya framework.

What ritualistic prescription is mentioned?

None stated in this shloka.