Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 100

Devanagari script

सूत उवाच । एवं ते समयं कृत्वा चमत्कारपुरोद्भवाः । ब्राह्मणाः शांतिकं चक्रुर्हितार्थं तस्य भूपतेः

Transliteration

sūta uvāca | evaṃ te samayaṃ kṛtvā camatkārapurodbhavāḥ | brāhmaṇāḥ śāṃtikaṃ cakrurhitārthaṃ tasya bhūpateḥ

Translation

Sūta nói: Sau khi đã lập lời giao ước như thế, các vị Bà-la-môn xuất hiện từ thành phố kỳ diệu đã cử hành các nghi lễ an tức (śāntika) vì lợi ích và phúc lành của vị vua ấy.

Word by Word

• सूतः: Sūta (the narrator)
• सूतः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: सूत (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन

• उवाच: said
• उवाच: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: वच् (धातु)
• Form: लिट् (Perfect), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन

• एवम्: thus
• एवम्: Kriya-visheshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
• Type: Indeclinable
• Root: एवम् (अव्यय)
• Form: अव्यय, प्रकारवाचक क्रियाविशेषण (adverb of manner)

• ते: of you/your
• ते: Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: युष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: सर्वनाम, षष्ठी (6th/Genitive), एकवचन (enclitic form)

• समयम्: agreement, pledge
• समयम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: समय (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन

• कृत्वा: having made
• कृत्वा: Purvakala-kriya (Prior action/पूर्वकालक्रिया)
• Type: Verb
• Root: कृ (धातु)
• Form: क्त्वान्त (absolutive/gerund), अव्ययभाव (indeclinable verbal)

• चमत्कारपुरोद्भवाः: arisen from Camatkārapura
• चमत्कारपुरोद्भवाः: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: चमत्कार + पुर + उद्भव (प्रातिपदिक); उद्भव (कृदन्त-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन; समासः—षष्ठी-तत्पुरुषः (चमत्कारपुरस्य उद्भवाः = arising from the city of Camatkāra)

• ब्राह्मणाः: Brahmins
• ब्राह्मणाः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: ब्राह्मण (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन

• शांतिकम्: pacificatory rite
• शांतिकम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: शांतिक (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन

• चक्रुः: performed
• चक्रुः: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: कृ (धातु)
• Form: लिट् (Perfect), प्रथमपुरुष (3rd person), बहुवचन

• हितार्थम्: for (his) welfare/purpose
• हितार्थम्: Prayojana (Purpose/प्रयोजन)
• Type: Noun
• Root: हित + अर्थ (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन; समासः—कर्मधारय/तत्पुरुष (हितः अर्थः = beneficial purpose)

• तस्य: of that (king)
• तस्य: Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: सर्वनाम, षष्ठी (6th/Genitive), एकवचन

• भूपतेः: of the king
• भूपतेः: Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: भूपति (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/Genitive), एकवचन

Speaker

Sūta

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Unnamed Kuṇḍa of the episode (kuṇḍa referenced next)

Type: kund

Skanda Dialogue

Listener: Śaunaka and the Naimiṣāraṇya sages (implied Sūta-saṃvāda frame)

Visual Art Cues

Scene: Sūta narrates as brāhmaṇas, emerging from a wondrous city, assemble before a king and perform śāntika rites—sprinkling sanctified water, reciting mantras, and establishing auspiciousness.

Characters & Entities

• Sūta
• Brāhmaṇas
• King (Bhūpati)

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Dharma includes communal agreements and pacificatory rites performed by qualified brāhmaṇas for the wellbeing of society and rulers.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

The broader passage concerns a tīrtha and its effects; this verse introduces actions leading into the tīrtha-related purification.

What ritualistic prescription is mentioned?

Śāṃtika (pacificatory) rites performed for the king’s welfare.