Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 51

Devanagari script

वाहनानि विमानानि योजयंतु ममामराः । यमं सेनापतिं कृत्वा शीघ्रं निर्यात देवताः

Transliteration

vāhanāni vimānāni yojayaṃtu mamāmarāḥ | yamaṃ senāpatiṃ kṛtvā śīghraṃ niryāta devatāḥ

Translation

Hãy để các bậc bất tử của ta thắng yên các thú cưỡi và các xa giá thiên giới. Hãy lập Yama làm tổng chỉ huy quân đội, và mau chóng xuất quân, hỡi chư thiên.

Word by Word

• वाहनानि: vehicles; mounts
• वाहनानि: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: वाहन (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), बहुवचन

• विमानानि: aerial chariots
• विमानानि: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: विमान (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), बहुवचन

• योजयन्तु: let them arrange/yoke
• योजयन्तु: Kriya (Command/आज्ञा)
• Type: Verb
• Root: युज् (धातु)
• Form: लोट् (Imperative), प्रथमपुरुष, बहुवचन; परस्मैपद; णिच्-प्रयोग (causative sense: 'cause to be yoked/arranged')

• मम: my
• मम: Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: अस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: षष्ठी (6th/षष्ठी), एकवचन

• अमराः: immortals; gods
• अमराः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: अमर (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), बहुवचन

• यमम्: Yama
• यमम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: यम (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन

• सेनापतिम्: commander of the army
• सेनापतिम्: Karma (Object-complement/कर्म)
• Type: Noun
• Root: सेना + पति (प्रातिपदिक; समास)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (सेनायाः पतिः)

• कृत्वा: having made; appointing
• कृत्वा: Sambandha (Prior action/पूर्वक्रिया)
• Type: Indeclinable
• Root: कृ (धातु)
• Form: क्त्वान्त अव्यय (gerund/absolutive)

• शीघ्रम्: quickly
• शीघ्रम्: Sambandha (Adverbial/क्रियाविशेषण)
• Type: Indeclinable
• Root: शीघ्र (प्रातिपदिक)
• Form: अव्यय (adverb)

• निर्यात: go forth; march out
• निर्यात: Kriya (Command/आज्ञा)
• Type: Verb
• Root: निर् + या (धातु)
• Form: लोट् (Imperative), मध्यमपुरुष, बहुवचन; परस्मैपद

• देवताः: O deities; gods
• देवताः: Karta (Vocative-like address/सम्बोधनार्थ प्रथमा)
• Type: Noun
• Root: देवता (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), बहुवचन

Speaker

Deductive (contextual): a leading Deva issuing command to mobilize

Visual Art Cues

Scene: A command scene: gods harnessing celestial mounts and vimānas; Yama, stern and composed, is ceremonially installed as commander; the host departs in haste.

Characters & Entities

• Yama
• Devatāḥ
• Vimānas

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Dharma is upheld through coordinated responsibility—leadership is assigned, resources are prepared, and action is timely.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

None; the verse concerns divine mobilization and appointment of command.

What ritualistic prescription is mentioned?

None; it is an instruction for organization and departure.