Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 6

Devanagari script

स्वयमीशानरुद्रार्क वसूनां पदमाददे । तत्साध्वसाद्विमुक्तानि तपांस्यति तपस्विभिः

Transliteration

svayamīśānarudrārka vasūnāṃ padamādade | tatsādhvasādvimuktāni tapāṃsyati tapasvibhiḥ

Translation

Hắn chiếm lấy cho mình các địa vị của Īśāna, Rudra, Mặt Trời và các Vasu. Vì sợ hắn, các bậc khổ hạnh bỏ dở khổ tu và rút lui khỏi giới hạnh của mình.

Word by Word

• स्वयम्: himself
• स्वयम्: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Indeclinable
• Root: स्वयम् (अव्यय)
• Form: अव्यय; आत्मवाचक

• ईशानरुद्रार्क: Īśāna, Rudra, and Arka (Sun)
• ईशानरुद्रार्क: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: ईशानरुद्रार्क (प्रातिपदिक: ईशान + रुद्र + अर्क)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन (समाहार/एकवद्भाव)

• वसूनाम्: of the Vasus
• वसूनाम्: Sambandha (Possessor/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: वसु (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (6th/Genitive), बहुवचन

• पदम्: position / abode
• पदम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: पद (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन

• आददे: took / assumed
• आददे: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: आ-दा (धातु)
• Form: लिट्-लकार (Perfect), प्रथम-पुरुष, एकवचन; आत्मनेपद

• तत्: then/that
• तत्: Sambandha (Reference/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; निर्देश (demonstrative)

• साध्वसात्: from fear
• साध्वसात्: Apadana (Source/अपादान)
• Type: Noun
• Root: साध्वस (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, पञ्चमी-विभक्ति (5th/Ablative), एकवचन

• विमुक्तानि: released / freed
• विमुक्तानि: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: वि-मुक्त (कृदन्त; मुच्-धातु)
• Form: क्त-प्रत्ययान्त (past passive participle), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; विशेषण (qualifying तपांसि)

• तपांसि: austerities
• तपांसि: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: तपस् (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन

• अति: excessively
• अति: Kriya-visheshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
• Type: Indeclinable
• Root: अति (अव्यय/उपसर्ग)
• Form: अव्यय; अतिशयार्थक ("excessively/very")

• तपस्विभिः: by ascetics
• तपस्विभिः: Karana/Agent (Instrument/Doer)
• Type: Noun
• Root: तपस्विन् (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, बहुवचन

Speaker

Skanda

Skanda Dialogue

Listener: Agastya

Visual Art Cues

Scene: The daitya seizes the stations of Īśāna, Rudra, the Sun, and the Vasus; terrified ascetics abandon their austerities and withdraw from their disciplines.

Characters & Entities

• Skanda
• Agastya
• Īśāna
• Rudra
• Arka (Sūrya)
• Vasus
• Tapasvins (ascetics)

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

When adharma dominates, even sacred disciplines falter—hence protection of dharma is essential for spiritual life.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

The passage is within Kāśīkhaṇḍa (Kāśī’s sacred narrative field), but the verse focuses on cosmic offices and ascetic practice rather than a named tīrtha.

What ritualistic prescription is mentioned?

No positive prescription; it notes the abandonment of tapas due to fear.