Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 40

Devanagari script

तस्य तद्वचनं श्रुत्वा दारकस्तत्समीपगः । आहायं धर्मराजस्ते दर्शनार्थं समागतः

Transliteration

tasya tadvacanaṃ śrutvā dārakastatsamīpagaḥ | āhāyaṃ dharmarājaste darśanārthaṃ samāgataḥ

Translation

Nghe lời ấy, cậu bé hầu cận đứng gần thưa: “Đây là Dharmarāja; Ngài đến cầu được yết kiến (darśana) Thánh giả.”

Word by Word

• तस्य: of him
• तस्य: Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: तद् (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति, एकवचन (सर्वनाम)

• तत्: that
• तत्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: तद् (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन (सर्वनाम)

• वचनम्: speech, words
• वचनम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: वचन (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन

• श्रुत्वा: having heard
• श्रुत्वा: Purvakala (Prior action/पूर्वकाल)
• Type: Verb
• Root: श्रु (धातु)
• Form: क्त्वा-प्रत्ययान्त अव्ययकृदन्त (gerund)

• दारकः: the boy/young attendant
• दारकः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: दारक (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन

• तत्समीपगः: standing near him
• तत्समीपगः: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: तद् (प्रातिपदिक) + समीप (प्रातिपदिक) + ग (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; तत्पुरुषः (तस्य समीपे गः = समीपस्थः)

• आह: said
• आह: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: अह् (धातु)
• Form: लिट्-लकार (परोक्शभूत/Perfect), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन

• अयम्: this (person)
• अयम्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: इदम् (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन (सर्वनाम)

• धर्मराजः: Dharmarāja (Yama)
• धर्मराजः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: धर्म (प्रातिपदिक) + राजन् (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (धर्मस्य राजा)

• ते: your
• ते: Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: युष्मद् (प्रातिपदिक)
• Form: षष्ठी-विभक्ति, एकवचन (सर्वनाम; 'your')

• दर्शनार्थम्: for (your) seeing/audience
• दर्शनार्थम्: Prayojana (Purpose/प्रयोजन)
• Type: Noun
• Root: दर्शन (प्रातिपदिक) + अर्थ (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; चतुर्थी/प्रयोजनार्थक-तत्पुरुषः (दर्शनस्य अर्थः = प्रयोजनम्)

• समागतः: has come/arrived
• समागतः: Kriya (Resultant state/क्रिया-फल)
• Type: Verb
• Root: सम् + आ + गम् (धातु)
• Form: क्त-प्रत्ययान्त भूतकृदन्त (past participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

Speaker

Dāraka (attendant boy)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Revā-tīra āśrama (darśana-sthāna)

Type: kshetra

Visual Art Cues

Scene: A youthful attendant boy stands respectfully beside the sage, gesturing toward the bowed visitor; he announces the identity: Dharmarāja has come for darśana; the sage remains composed, the visitor humble.

Characters & Entities

• Dharmarāja
• dāraka
• sage

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Even the ruler devoted to dharma seeks the blessing and sight (darśana) of sages—affirming the supremacy of spiritual authority.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

The Revā (Narmadā) tīrtha setting, where darśana of sages is portrayed as a source of merit and guidance.

What ritualistic prescription is mentioned?

Darśana—seeking the holy audience of a sage—is implied as a dhārmic act, though no formal rite is detailed.