Adhyaya 194

Verse 1

श्रीमार्कण्डेय उवाच । तच्छ्रुत्वानान्तदेवेन विश्वरूपमुदाहृतम् । देवराजस्तथा देवाः परं विस्मयमागताः

Śrī Mārkaṇḍeya nói: Nghe rằng Đấng Thần Linh Vô Biên đã tuyên bày Thân Vũ Trụ (Viśvarūpa) của Ngài, Thiên vương Indra cùng chư thiên đều rơi vào niềm kinh ngạc tột bậc.

Verse 2

दृष्ट्वा चाप्सरसं पुण्यामुर्वशीं कमलाननाम् । संत्रस्तो विस्मितश्चाभूदिन्द्रो राजश्रिया वृतः

Thấy tiên nữ Apsaras thanh tịnh Urvaśī—mặt như hoa sen—Indra, dẫu được bao bọc bởi vinh quang đế vương, vẫn run sợ và tràn đầy kinh ngạc.

Verse 3

न किंचिदुत्तरं वाक्यमुक्तवाञ्जोषमास्थितः । इति वृत्तान्तभूतं हि नारायणविचेष्टितम्

Ngài không thốt một lời đáp, chỉ lặng thinh. Quả thật, đó là diễn trình kỳ diệu của thánh hành (līlā) Nārāyaṇa, nay đã trở thành chuyện được thuật lại.

Verse 4

भृगोः खात्यां समुत्पन्ना लक्ष्मीः श्रुत्वा तु वै नृप । वैश्वरूपं परं रूपं विस्मिताचिन्तयत्तदा

Tâu Đại vương, Lakṣmī—sinh từ Khāti, ái nữ của Bhṛgu—nghe nói về Thể Tối Thượng mang hình tướng vũ trụ ấy, liền kinh ngạc rồi trầm tư sâu xa.

Verse 5

केनोपायेन स स्यान्मे भर्ता नारायणः प्रभुः । व्रतेन तपसा वापि दानेन नियमेन च

“Bằng phương tiện nào để Đức Chúa Nārāyaṇa trở thành phu quân của ta—nhờ lời nguyện (vrata), nhờ khổ hạnh (tapas), nhờ bố thí (dāna), hay nhờ giới hạnh và kỷ luật (niyama)?”

Verse 6

वृद्धानां सेवनेनाथ देवताराधनेन वा । इति चिन्तापरां कन्यां सती ज्ञात्वा युधिष्ठिर

“Hay nhờ phụng sự bậc cao niên, hoặc nhờ thờ kính chư thiên?” Như vậy, hỡi Yudhiṣṭhira, Satī đức hạnh hiểu rằng thiếu nữ ấy đang chìm trong nỗi bận lòng, liền nhận ra tình trạng của nàng.

Verse 7

प्राह प्राप्तो मया भर्ता शङ्करस्तपसा किल । प्रजापतिश्च गायत्र्या ह्यन्याभिरभिवाञ्छिताः

Nàng nói: “Quả thật, nhờ khổ hạnh (tapas) mà ta đạt được Śaṅkara làm phu quân; và nhờ trì tụng Gāyatrī mà đạt được Prajāpati—cũng vậy, các mục đích khác được ước nguyện sẽ thành tựu nhờ những pháp tu khác.”

Verse 8

तपसैव हि ते प्राप्यस्तस्मात्तच्चर सुव्रते । तपस्त्वं हि महच्चोग्रं सर्ववाञ्छितदायकम्

“Vì thế, Ngài chỉ có thể được đạt đến bằng khổ hạnh mà thôi; vậy hãy thực hành điều ấy, hỡi người nữ giữ lời nguyện thanh cao. Khổ hạnh—lớn lao và mãnh liệt—quả thật ban cho mọi điều mong cầu.”

Verse 9

मार्कण्डेय उवाच । सागरान्तं समासाद्य लक्ष्मीः परपुरंजय । चचार विपुलं कालं तपः परमदुश्चरम्

Mārkaṇḍeya nói: Hỡi bậc chinh phục thành trì của kẻ thù, đến tận bờ xa của đại dương, Lakṣmī đã thực hành khổ hạnh tối thượng, vô cùng khó làm, suốt một thời gian dài.

Verse 10

स्थाणुवत्संस्थिता साभूद्दिव्यं वर्षसहस्रकम् । तत इन्द्रादयो देवाः शङ्खचक्रगदाधराः

Nàng đứng bất động như một cột trụ suốt một ngàn năm thiêng. Rồi Indra cùng các chư thiên khác—tay cầm ốc tù và, đĩa thần và chùy—(đến nơi ấy).

Verse 11

भूत्वा जग्मुस्तदर्थं ते सा तु पृष्टवती सुरान् । विश्वरूपं वैष्णवं यत्तद्दर्शयत माचिरम्

Mang lấy (hình dạng ấy) và đến đó vì mục đích ấy, các chư thiên đã tới. Nhưng nàng hỏi các thiên thần: “Xin chớ chậm trễ; hãy cho ta thấy ngay Viśvarūpa Vaiṣṇava—thân tướng vũ trụ của đấng Viṣṇu.”

Verse 12

विलक्षा व्रीडिता देवा गत्वा नारायणं तदा । अब्रुवन् वैश्वरूपं नो शक्ता दर्शयितुं वयम्

Bối rối và hổ thẹn, chư thiên bèn đến với Nārāyaṇa và thưa: “Bạch Ngài, chúng con không đủ khả năng hiển lộ Vaiśvarūpa—Thân Tướng Vũ Trụ.”

Verse 13

ततो यथेष्टं ते जग्मुः स च विष्णुरचिन्तयत् । उग्ररूपा स्थिता देवी देहं दहति भार्गवी

Rồi họ tùy ý rời đi. Còn Viṣṇu suy niệm: “Nữ thần Bhārgavī đang đứng đó trong hình tướng dữ dội, lấy sức nóng khổ hạnh mà thiêu đốt chính thân mình.”

Verse 14

तां तस्मात्तत्र गत्वाहं वरं दत्त्वा तु वाञ्छितम् । पुनस्तपः करिष्यामि दर्शयिष्यामि वा पुनः । वैष्णवं विश्वरूपं यद्दुर्दश्यं देवदानवैः

“Vì thế, Ta sẽ đến nơi nàng đang ở và ban cho nàng ân huệ như ý. Rồi Ta sẽ lại tu khổ hạnh, và một lần nữa hiển lộ Thân Tướng Vũ Trụ của bậc Vaiṣṇava—hình tướng khó thấy ngay cả đối với chư thiên và dānavas.”

Verse 15

मार्कण्डेय उवाच । ततो गत्वा हृषीकेशः सागरान्तस्थितां श्रियम् । प्राह तुष्टोऽस्मि ते देवि वरं वृणु यथेप्सितम्

Mārkaṇḍeya nói: Bấy giờ Hṛṣīkeśa đến bên bờ biển, nơi Śrī đang an trú, và phán: “Hỡi Nữ Thần, Ta đã hoan hỷ với nàng; hãy chọn một ân huệ theo điều nàng mong muốn.”

Verse 16

श्रीरुवाच । यदि तुष्टोऽसि मे देव प्रपन्नाया जनार्दन । तदा दर्शय यद्दृष्टमप्सरोभिस्तवानघ

Śrī thưa: “Bạch Đấng Tối Thượng, hỡi Janārdana, con đã nương tựa nơi Ngài; nếu Ngài hoan hỷ với con, bậc vô nhiễm, xin hãy cho con thấy hình tướng mà các Apsaras đã từng chiêm ngưỡng.”

Verse 17

विश्वरूपमनन्तं च भूतभावन केशव । गन्धमादनमासाद्य कृतं यच्च तपस्त्वया

Hỡi Keśava, đấng nuôi dưỡng muôn loài, xin hãy hiển lộ cho ta Thân Vũ Trụ (Viśvarūpa) và Thân Vô Tận; chính thị kiến ấy gắn liền với khổ hạnh mà Ngài đã tu khi đến Gandhamādana.

Verse 18

तद्वदस्व विभो विष्णो न मिथ्या यदि केशव । श्रद्दधामि न चैवाहं रूपस्यास्य कथंचन

Vì thế, hỡi Viṣṇu toàn năng, xin hãy nói cho ta—nếu điều ấy chẳng phải hư dối, hỡi Keśava. Ta có lòng tin, nhưng tuyệt nhiên không sao thấu hiểu được hình tướng này.

Verse 19

बहुभिर्यक्षरक्षोभिर्मायाचारिप्रचारिभिः । छन्दिता मम जानद्भिर्भावमन्तर्गतं हरौ

Ta đã bị nhiều Yakṣa và Rākṣasa—lang thang bằng tà thuật và ảo hóa—lừa dối; dẫu họ biết rõ rằng lòng sùng kính thầm kín của ta đã an trụ nơi Hari (Viṣṇu).

Verse 20

भूत्वा विष्णुस्वरूपास्ते चक्रिणश्च चतुर्भुजाः । सुव्रीडिता गताः सर्वे विश्वरूपो सहायतः

Họ mang hình tướng như Viṣṇu—cầm bánh xe, bốn tay—tất cả đều hổ thẹn mà lui đi; còn Đấng Viśvarūpa đứng đó làm bậc hộ trì và trợ giúp.

Verse 21

मार्कण्डेय उवाच । नारायणोऽथ भगवाञ्छङ्खचक्रगदाभृतम् । तया तथोक्तस्तद्रूपं मुक्त्वा वै सुरपूजितम्

Mārkaṇḍeya nói: Bấy giờ Bhagavān Nārāyaṇa—đấng cầm loa (śaṅkha), bánh xe (cakra) và chùy (gadā)—khi được nàng thưa như vậy, liền gác bỏ hình tướng ấy vốn được chư thiên tôn thờ.

Verse 22

रूपं परं यथोक्तं वै विश्वरूपमदर्शयत् । दर्शयित्वा वचः प्राह पञ्चरात्रविधानतः

Ngài hiển lộ hình tướng tối thượng—Viśvarūpa vũ trụ—đúng như lời thỉnh cầu; sau khi thị hiện, Ngài phán dạy theo nghi pháp Pañcarātra.

Verse 23

योऽर्चयिष्यति मां नित्यं स पूज्यः स च पूजितः । धनधान्यसमायुक्तः सर्वभोगसमन्वितः

Ai hằng ngày thờ phụng Ta, người ấy trở nên đáng tôn kính và được tôn kính; đầy đủ tiền của và lương thực, hưởng mọi phúc lạc và ân phước thích đáng.

Verse 24

मूलं हि सर्वधर्माणां ब्रह्मचर्यं परं तपः । तेनाहं तत्र स्थास्यामि मूलश्रीपतिसंज्ञितः

Brahmacarya quả thật là gốc rễ của mọi pháp; đó là khổ hạnh tối thượng. Vì thế, Ta sẽ ngự tại nơi ấy, được xưng danh là Mūlaśrīpati.

Verse 25

मूलश्रीः प्रोच्यते ब्राह्मी ब्रह्मचर्यस्वरूपिणी । सर्वयोगमयी पुण्या सर्वपापहरी शुभा

Mūlaśrī được gọi là Brāhmī—hiện thân của brahmacarya; tràn đầy mọi năng lực yoga, thanh tịnh, cát tường và diệt trừ hết thảy tội lỗi.

Verse 26

पतिस्तस्याः प्रभुरहं वरदः प्राणिनां प्रिये । रेवाजले नरः स्नात्वा योऽर्चयेन्मां यतव्रतः

Hỡi người yêu dấu, Ta chính là Chúa tể và phu quân của nàng, đấng ban ân huệ cho muôn loài. Người nào tắm trong dòng nước Revā rồi thờ phụng Ta với giới nguyện chế ngự—

Verse 27

मूलश्रीपतिनामानं वाञ्छिते प्राप्नुयात्फलम् । दानानि तत्र यो दद्यान्महादानानि च प्रिये

Nhờ trì niệm Danh hiệu ‘Mūlaśrīpati’, người ấy đạt được quả phúc như ý. Và ai bố thí tại nơi ấy—hỡi người yêu dấu—cũng thực hiện những đại thí, công đức lớn lao.

Verse 28

सहस्रगुणितं पुण्यमन्यस्थानादवाप्यते । दृष्टं त्वया तत्र देशे सम्यक्चैवावधारितम् । तदर्चित्वा परान् कामानाप्स्यसि त्वं न संशयः

Công đức đạt được nơi ấy tăng gấp ngàn lần so với nơi khác. Nàng đã thấy miền ấy và thấu hiểu đúng đắn. Khi thờ phụng Ngài tại đó, nàng sẽ đạt những ước nguyện tối thượng—không chút nghi ngờ.

Verse 29

वरं वृणीष्व देवेशि वाञ्छितं दुर्लभं सुरैः । दुर्गसंसारकान्तारपतितैः परमेश्वरि

Hỡi Nữ Thần, bậc tối thượng của chư thiên, xin hãy chọn lấy ân huệ như ý—dẫu là điều khó được ngay cả với các devas. Ôi Đấng Tối Thượng, xin ban ân cứu độ cho những ai lạc rơi trong khu rừng hiểm nguy của luân hồi.

Verse 30

श्रीरुवाच । नारायण जगद्धातर्नारायण जगत्पते । नारायण परब्रह्म नारायणपरायण

Śrī thưa rằng: Ôi Nārāyaṇa, đấng nâng đỡ thế gian; ôi Nārāyaṇa, chúa tể vũ trụ; ôi Nārāyaṇa, Phạm Thiên Tối Thượng—con chỉ nương tựa duy nhất nơi Nārāyaṇa.

Verse 31

प्रसीद पाहि मां भक्त्या सम्यक्सर्गे नियोजय । प्रियो ह्यसि प्रियाहं ते यथा स्यां तत्तथा कुरु

Xin đoái thương; xin che chở con bằng lòng sùng kính và an bài cho con đúng đắn trong trật tự của tạo hóa. Vì Ngài là người con yêu kính và con cũng là kẻ được Ngài thương—xin sắp đặt để con được như điều phải lẽ.

Verse 32

गृहं धर्मार्थकामानां कारणं देव संमतम् । तदास्थायाश्रमं पुण्यं मां श्रेयसि नियोजय

Hỡi Đấng Thiên Chủ, gia thất được Ngài thừa nhận là nhân duyên của dharma, artha và kāma. Vậy xin nương nơi āśrama thanh tịnh ấy mà đặt con vào con đường đưa đến śreyas tối thượng.

Verse 33

नारायण उवाच । नारायणगिरा देवि विज्ञप्तोऽस्मि यतस्त्वया । नारायणगिरिर्नाम तेन मेऽत्र भविष्यति

Nārāyaṇa phán: Hỡi Nữ Thần, vì nàng đã khẩn thỉnh Ta bằng lời xưng niệm ‘Nārāyaṇa’, nên tại đây sẽ hiện hữu ngọn núi linh thiêng mang danh Ta—Nārāyaṇagiri.

Verse 34

नारायणस्मृतौ याति दुरितं जन्मकोटिजम् । यस्माद्गिरति तस्माच्च गिरिरित्येव शब्दितम्

Nhờ tưởng niệm Nārāyaṇa, tội lỗi tích tụ qua muôn triệu kiếp liền tiêu tan. Và vì nó ‘girati’—nuốt trọn điều ác ấy—nên được gọi là ‘giri’, tức núi.

Verse 35

तस्मात्सर्वाश्रयो देवि गिरिः पर्वतराङ्भवेत् । सुरासुरमनुष्याणां यथाहमपि चाश्रयः

Vì thế, hỡi Nữ Thần, ngọn núi này sẽ thành nơi nương tựa cho hết thảy, bậc tối thượng giữa các núi—cũng như Ta là chỗ quy y của chư thiên, asura và loài người.

Verse 36

य एतत्पूजयिष्यन्ति मण्डलस्थं परं मम । नारायणगिरिर्नाम देवरूपं शुभेक्षणे

Hỡi người mắt đẹp, những ai sẽ thờ phụng Thể Tối Thượng của Ta, an trụ trong maṇḍala linh thiêng—tức thánh địa mang hình tướng thần linh tên Nārāyaṇagiri—

Verse 37

ते दिव्यज्ञानसम्पन्ना दिव्यदेहविचेष्टिताः । दिव्यं लोकमवाप्स्यन्ति दिव्यभोगसमन्विताः

Những ai đầy đủ tri kiến thiêng liêng và mang năng lực của thân thể thần diệu sẽ đạt đến cõi thiêng—kèm theo các hưởng lạc cõi trời.

Verse 38

मार्कण्डेय उवाच । तयोरेवं संवदतोर्देवा इन्द्रपुरोगमाः । समागता वनोद्देशं सागरान्ते महर्षयः

Mārkaṇḍeya nói: Khi hai vị đang đối thoại như thế, các chư thiên—do Indra dẫn đầu—hỡi các đại hiền, đã đến một vùng rừng nơi bờ biển tận cùng đại dương.

Verse 39

ततो भृगुं देवराजो नारायणविचिन्तितम् । वव्रे ज्ञात्वा तु तत्कन्यां धर्मात्मा स ददौ च ताम्

Bấy giờ vua của chư thiên đã chọn Bhṛgu—người được Nārāyaṇa suy niệm và chuẩn thuận. Biết vậy, bậc sống theo Dharma ấy đã gả con gái mình cho ngài.

Verse 40

धर्मोऽपि विधिवद्वत्स विवाहं समकारयत् । देवदेवस्य राजर्षे देवतार्थे समाहितः

Và Dharma cũng vậy, hỡi hiền nhi, đã cử hành hôn lễ đúng theo nghi thức—hỡi bậc vương hiền—một lòng chuyên chú vì mục đích của chư thiên và Đấng Thần của các thần.

Verse 41

युधिष्ठिर उवाच । धर्मो विवाहमकरोद्विधिवद्यत्त्वयोदितम् । को विधिस्तत्र का दत्ता दक्षिणा भृगुणापि च

Yudhiṣṭhira nói: Ngài đã bảo rằng Dharma cử hành hôn lễ đúng theo pháp thức. Vậy nghi thức khi ấy ra sao, và Bhṛgu đã dâng dakṣiṇā (lễ vật cúng dường cho tư tế) gì?

Verse 42

विवाहयज्ञे समभूत्स्रुक्स्रुवग्रहणे च कः । ऋत्विजः के सदस्याश्च तस्यासन् द्विजसत्तम

Trong lễ tế hôn phối ấy, ai đảm nhiệm việc cầm lấy muôi tế (sruk và sruva)? Các vị ṛtvij là ai, và những bậc học giả trong hội chúng (sadasya) là ai, hỡi bậc tối thượng giữa hàng lưỡng sinh?

Verse 43

किं तस्यावभृथं त्वासीत्तत्सर्वं वद विस्तरात् । त्वद्वाक्यामृतपानेन तृप्तिर्मम न विद्यते

Lễ avabhṛtha—tắm gội kết thúc nghi lễ ấy—diễn ra thế nào? Xin hãy thuật lại tất cả thật tường tận. Dẫu uống cam lộ từ lời của ngài, lòng ta vẫn chưa thỏa mãn.

Verse 44

मार्कण्डेय उवाच । नारायणविवाहस्य यज्ञस्य च युधिष्ठिर । तपसस्तस्य देवस्य सम्यगाचरणस्य च

Mārkaṇḍeya thưa rằng: Hỡi Yudhiṣṭhira, về hôn lễ của Nārāyaṇa và lễ tế ấy—cùng với khổ hạnh và sự hành trì viên mãn của bậc Thần linh kia—

Verse 45

वक्तुं समर्थो न गुणान्ब्रह्मापि परमेश्वरः । तथाप्युद्देशतो वच्मि शृणु भूत्वा समाहितः

Ngay cả Brahmā, bậc Chúa Tể tối thượng, cũng không đủ khả năng nói trọn vẹn mọi công đức ấy. Dẫu vậy, ta sẽ nói theo đại lược; hãy lắng nghe với tâm chuyên nhất.

Verse 46

ब्रह्मा सप्तर्षयस्तत्र स्रुक्स्रुवग्रहणे रताः । अग्नीञ्जुहुविरे राजन्वेदिर्धात्री ससागरा

Tại đó, Brahmā và bảy vị Ṛṣi chuyên chú vào việc cầm muôi tế (sruk và sruva). Hỡi đức vua, các ngài rưới lễ vật vào những ngọn lửa thiêng; chính mặt đất cùng các đại dương trở thành vedi, đàn tế.

Verse 47

ददुः समुद्रा रत्नानि ब्रह्मर्षिभ्यो नृपोत्तम । धनदोऽपि ददौ वित्तं सर्वब्राह्मणवाञ्छितम्

Hỡi bậc vua tối thượng, các đại dương đã ban châu báu cho các bậc brahmarṣi; và Dhanada (Kubera) cũng ban của cải—mọi điều mà các brāhmaṇa hằng mong cầu.

Verse 48

विश्वकर्माऽपि देवानां ब्रह्मर्षीणां परंतप । वेश्मानि सुविचित्राणि सर्वरत्नमयानि च

Và Viśvakarmā nữa, hỡi bậc hàng phục kẻ thù, đã dựng cho chư thiên và các brahmarṣi những cung thất kỳ diệu, tinh xảo, kết thành từ mọi loại châu báu.

Verse 49

कृत्वा प्रदर्शयामास देवेन्द्राय यशस्विने । शतक्रतुस्ततो विप्रान्कापिष्ठलपुरोगमान्

Làm xong, ngài trình bày điều ấy trước Đế Thích Indra vinh hiển. Rồi Śatakratu (Indra) lại cho các bậc vipra hiền triết, do Kāpiṣṭhala dẫn đầu, được chiêm ngưỡng.

Verse 50

शौनकादींश्च पप्रच्छ बष्कलाञ्छागलानपि । आत्रेयानपि राजेन्द्र वृणुध्वमभिवाञ्छितम्

Hỡi bậc vua tối thượng, ngài hỏi Śaunaka và các vị khác, lại hỏi cả các Baṣkala và Chāgala; cũng như các Ātreya: “Hãy chọn điều các ngài hằng ước nguyện.”

Verse 51

दृष्ट्वा ते चित्ररत्नानि प्राहुः सर्वेश्वरेश्वरम् । देवानां च ऋषीणां च सङ्गमोऽयं सुपुण्यकृत्

Thấy những bảo châu kỳ diệu ấy, họ thưa cùng Đấng Chúa tể của muôn chúa tể: “Sự hội tụ của chư thiên và các ṛṣi này là cuộc gặp gỡ thánh thiện, sinh công đức tối thượng.”

Verse 52

अस्मिन्पुण्ये सुरेशान वस्तुं वाञ्छामहे सदा । शतक्रतुः प्राह पुनर्वासो वात्र भविष्यति । सत्यधर्मरता यूयं यावत्कालं भविष्यथ

“Tại thánh địa phước lành này, ô Đấng Chúa tể chư thiên, chúng con nguyện được cư trú mãi mãi.” Śatakratu đáp: “Quả thật, các ngươi sẽ được ở đây hết lần này đến lần khác—chừng nào còn chuyên tâm nơi chân thật và dharma.”

Verse 53

मार्कण्डेय उवाच । पृष्टं यद्राजशार्दूल के मखे होत्रिणोऽभवन् । तत्प्रोच्यमानमधुना शृणु भूत्वा समाहितः

Mārkaṇḍeya nói: “Hỡi bậc hổ giữa các vua, ngài đã hỏi ai là những vị Hotṛ chủ lễ trong tế đàn ấy. Nay hãy lắng nghe với tâm chuyên nhất, ta sẽ thuật lại.”

Verse 54

सनत्कुमारप्रमुखाः सदस्यास्तस्य चाभवन् । औद्गात्रमत्र्यङ्गिरसौ मरीचिश्च चकार ह

Trong hội tế ấy, Sanatkumāra và các bậc hiền thánh khác làm thành viên. Chức Udgātṛ được Atri và Aṅgiras đảm nhiệm, Marīci cũng vậy.

Verse 55

हौत्रं धर्मवसिष्ठौ च ब्रह्मत्वं सनको मुनिः । षट्त्रिंशद्ग्रामसाहस्रं प्रादात्तेभ्यः शतक्रतुः

Dharma và Vasiṣṭha đảm nhiệm chức Hotṛ; còn hiền giả Sanaka giữ chức Brahman (bậc giám sát tối thượng của nghi lễ). Śatakratu ban cho họ ba mươi sáu nghìn thôn làng.

Verse 56

लक्ष्मीर्भर्त्रा च संयुक्ताभवत्तत्कृतवान्प्रभुः । ब्रह्मणो जुह्वतो वह्निं यावद्देशस्थितैः सुरैः

Nhờ hành động ấy, Đấng Chúa tể đã thành tựu điều này: Lakṣmī được hợp nhất cùng phu quân. Và khi Brahmā rưới các lễ phẩm, ngọn hỏa thiêng được chư thiên khắp vùng trấn giữ và chứng giám.

Verse 57

दृष्टं ललाटं देशोऽसौ ललाट इति संज्ञितः । स देशः श्रीपतेः क्षेत्रपुण्यं देवर्षिसेवितम्

Vùng ấy được thấy như “trán” (lalāṭa), nên được gọi là Lalāṭa. Mảnh đất ấy là thánh địa công đức của Śrīpati, nơi chư thiên và các devarṣi thường lui tới phụng sự.

Verse 58

सर्वाश्चर्यमयं दिव्यं दिव्यसिद्धिसमन्वितम् । ब्राह्मणानां ततः पङ्क्तिं निवेशयितुमुद्यता

Mọi sự nơi ấy đều tràn đầy kỳ diệu—tính chất thiêng liêng và đủ mọi thành tựu cõi trời. Rồi họ chuẩn bị sắp xếp các brāhmaṇa ngồi thành hàng để tôn kính và thọ thực cúng dường.

Verse 59

लक्ष्मीः श्रीपतिनामानमाह देवं वचस्तदा श्रीरुवाच । य एते ब्राह्मणाः शिष्या भृग्वादीनां यतव्रताः

Bấy giờ Lakṣmī thưa cùng Đấng được gọi là Śrīpati: “Những brāhmaṇa này là đệ tử của Bhṛgu và các bậc ṛṣi khác; họ kiên định trong các giới nguyện tiết chế.”

Verse 60

तान्निवेशयितुमिच्छामि त्वत्प्रसादादधोक्षज । मरीच्यादयः सुरेन्द्रेण स्थापिता गरुडध्वज

“Nhờ ân sủng của Ngài, ôi Adhokṣaja, con nguyện an trí họ tại đây. Ôi Đấng mang cờ hiệu Garuḍa, Marīci và các bậc hiền thánh khác đã được Indra, chúa tể chư thiên, thiết lập vào đúng vị trí của mình.”

Verse 61

नैष्ठिकव्रतिनो विप्रा बहवोऽत्र यतव्रताः । प्राजापत्ये व्रते ब्राह्मे केचिदत्र व्यवस्थिताः । तानहं स्थापयिष्यामि त्वत्प्रसादादधोक्षज

“Nơi đây có nhiều brāhmaṇa kiên cố trong naiṣṭhika-vrata (giới nguyện trọn đời) và sự tiết chế. Có vị an trú trong Prajāpatya-vrata, có vị an trú trong Brahma-vrata. Nhờ ân sủng của Ngài, ôi Adhokṣaja, con sẽ an trí họ tại đây cho đúng phép.”

Verse 62

मार्कण्डेय उवाच । ततः कौतूहलधरो भगवान्वृषभध्वजः । पप्रच्छ व्रतिनः सर्वान्वृत्तिभेदे व्यवस्थितान्

Mārkaṇḍeya nói: Bấy giờ, Đức Thế Tôn mang cờ bò (Śiva), lòng đầy hiếu kỳ, đã hỏi tất cả những người giữ giới nguyện, vốn an trú trong các nếp sống và hạnh kiểm khác nhau.

Verse 63

नारदोऽपि महादेवमुपेत्य च सतीपतिम् । प्राह कृष्णाजिनधरो नैष्ठिका ब्राह्मणा ह्यमी

Nārada cũng đến gần Mahādeva, đấng phu quân của Satī, và nói, mình khoác da linh dương đen: “Các Bà-la-môn này quả thật là naiṣṭhika—kiên cố trong giới nguyện trọn đời.”

Verse 64

अमी कार्याः सुवस्त्रेण छन्नगुह्या द्विजोत्तमाः । प्राजापत्याश्चतुर्विंशसहस्राणि नरेश्वर

“Những bậc nhị sinh tối thượng này nên được ban y phục tốt, để phần kín được che phủ đúng phép. Những người theo kỷ luật Prajāpatya có hai mươi bốn nghìn, hỡi bậc chúa của loài người.”

Verse 65

ब्रह्मचर्यव्रतस्थानां व्रतब्रह्मविचारिणाम् । द्वादशैषां सहस्राणि सन्ति वै वृषभध्वज

“Còn những người an trú trong giới nguyện brahmacarya—những vị quán niệm kỷ luật thánh và Brahman—thì có mười hai nghìn, hỡi Đấng mang cờ bò.”

Verse 66

नारदस्य वचः श्रुत्वा देवा देवर्षयोऽपि च । साधु साध्वित्यमन्यन्त नोचुः केचन किंचन

Nghe lời Nārada, chư thiên và các thiên hiền (deva-ṛṣi) cũng tán đồng, tự nhủ: “Lành thay, lành thay”; không ai nói lời phản đối nào cả.

Verse 67

समाह्वयत्ततो लक्ष्मीस्तान् विप्रान् भक्तिसंयुता । उवाच चरणान्गृह्य प्रसादः क्रियतां मयि

Bấy giờ, Lakṣmī tràn đầy lòng sùng kính liền triệu thỉnh các vị Bà-la-môn ấy; nắm lấy chân các ngài và thưa: “Xin các ngài ban ân, xin đoái thương chấp nhận con bằng phúc ân (prasāda).”

Verse 68

षट्त्रिंशच्च सहस्राणि वेश्मनामत्र संस्थितिः । विश्वकर्मकृतानां तु तेषु तिष्ठन्तु वोऽखिलाः

“Nơi đây có chỗ trú ngụ của ba mươi sáu nghìn ngôi nhà. Xin tất cả các ngài hãy an cư trong những ngôi nhà do Viśvakarman tạo tác.”

Verse 69

ते तथेति प्रतिज्ञाय स्थिताः संप्रीतमानसाः । धनधान्यसमृद्धाश्च वाञ्छितप्राप्तिलक्षणाः । सर्वकामसमृद्धाश्च ह्यनारम्भेषु कर्मणाम्

Họ thưa: “Xin vâng,” rồi nhận lời và ở lại đó với lòng hoan hỷ—dồi dào của cải và lương thực, mang dấu hiệu đạt được điều mong cầu, và viên mãn mọi ước nguyện, dù không phải khởi sự những công việc nhọc nhằn.

Verse 70

इति संस्थाप्य तान् विप्रान् सा स्थिता पर्यपालयत् । चतुर्धा तु स्थितो विष्णुः श्रिया देव्याः प्रिये रतः

Như vậy, sau khi an lập các vị Bà-la-môn ấy một cách chu tất, nàng ở lại và tiếp tục chăm nom phụng dưỡng họ. Còn Viṣṇu thì ngự tại đó trong bốn hình thái, hoan hỷ trong sự hiện diện yêu dấu của Nữ thần Śrī.

Verse 71

एवं वैवाहिकमखे निवृत्ते ऋषयस्तु तम् । ऊचुश्चावभृथस्नानं कुत्र कुर्मो जनार्दन

Khi lễ tế hôn phối đã kết thúc như vậy, các bậc hiền triết thưa với Ngài: “Ôi Janārdana, chúng con sẽ cử hành avabhṛtha-snāna, lễ tắm kết thúc, ở nơi nào?”

Verse 72

इति श्रुत्वा तु वचनं श्रीपतिः पादपङ्कजात् । मुमोच जाह्नवीतोयं रेवामध्यगमं शुचि

Nghe lời ấy, Śrīpati liền từ đôi chân sen của mình phóng ra dòng nước Jāhnavī (Gaṅgā) thanh tịnh và linh thiêng, chảy đến giữa dòng Revā.

Verse 73

हरेः पादोदकं दृष्ट्वा निःसृतं मुनयस्तु ते । विस्मिताः समपद्यन्त जानन्तस्तस्य गौरवम्

Thấy dòng nước tuôn ra như nước rửa chân của Hari, các bậc hiền triết ấy kinh ngạc sững sờ, vì họ thấu rõ uy nghi và năng lực tịnh hóa của nó.

Verse 74

रुद्रेण सहिताः सर्वे देवता ऋषयस्तथा । संकथा विस्मिताश्चक्रुर्विधुन्वन्तः शिरांसि च

Tất cả chư thiên và các ṛṣi, cùng với Rudra, đều bắt đầu bàn luận với nhau trong kinh ngạc, vừa lắc đầu vì quá đỗi kỳ diệu.

Verse 75

ऋषय ऊचुः । ब्रूहि शम्भो किमत्रायं अकस्माद्वारिसम्भवः । विष्णोः पादाम्बुजोत्थश्च सम्मोहकरणः परः

Các ṛṣi thưa rằng: “Xin nói cho chúng tôi, hỡi Śambhu—vì sao nơi đây bỗng nhiên phát sinh dòng nước này? Và sao nó lại tuôn ra từ đôi chân sen của Viṣṇu, khiến hết thảy kinh ngạc và rơi vào niềm bàng hoàng linh thiêng?”

Verse 76

ईश्वर उवाच । पादोदकमिदं विष्णोरहं जानामि वै सुराः । दशाश्वमेधावभृथैः स्नानमत्रातिरिच्यते

Īśvara phán: “Hỡi chư thiên, ta biết rõ đây chính là nước rửa chân của Viṣṇu. Tắm gội tại đây vượt hơn công đức của lễ tắm avabhṛtha trong mười cuộc tế Aśvamedha.”

Verse 77

युष्माभिः श्रीपतिः पूज्यः स्नानं चावभृथं कुतः । भविष्यतीति तेनाशु इदं वोऽर्थे विनिर्मितम्

Vì các ngươi phải tôn thờ Śrīpati, thì còn cần gì một lễ tắm avabhṛtha riêng biệt? Biết rằng điều ấy sẽ được đòi hỏi, Ngài liền mau chóng khiến việc này hiện thành vì lợi ích của các ngươi.

Verse 78

स्नात्वात्र त्रिदशेशाना यत्फलं सम्प्रपद्यते । वक्तुं न केनचिद्याति ततः किमुत्तरं वचः

Hỡi các bậc chúa tể của chư thiên, quả phúc đạt được do tắm gội nơi đây không ai có thể diễn tả trọn vẹn; đã vượt ngoài lời nói, thì còn biết nói gì hơn nữa?

Verse 79

मार्कण्डेय उवाच । एवमुक्त्वा तु ते सर्वे स्नानं कृत्वा यथागतम् । जग्मुर्देवा महेशानपुरोगा भरतर्षभ

Mārkaṇḍeya nói: Nói xong như vậy, tất cả đều tắm gội, rồi—như lúc đã đến—lại ra đi, hỡi bậc ưu tú trong dòng Bhārata; chư thiên lên đường với Maheśāna (Śiva) dẫn đầu phía trước.

Verse 80

ब्राह्मणाश्च ततः सर्वे स्ववेश्मान्येव भेजिरे । देवतीर्थे महाराज सर्वपापप्रणाशने

Rồi tất cả các brāhmaṇa cũng trở về nhà mình, hỡi đại vương—sau khi đến Devātīrtha, nơi tiêu trừ mọi tội lỗi.

Verse 194

अध्याय

Adhyāya (Chương).