भस्म–रुद्राक्ष–शिवनाममाहात्म्य (The Greatness of Bhasma, Rudrākṣa, and the Name of Śiva)

Verse 1

ऋषय ऊचुः । सूत सूत महाभाग व्यासशिष्य नमोस्तु ते । तदेव व्यासतो ब्रूहि भस्ममाहात्म्यमुत्तमम्

Các bậc hiền triết thưa rằng: “Ôi Sūta, ôi Sūta, bậc đại phúc—đệ tử của Vyāsa—xin đảnh lễ Ngài. Xin hãy nói cho chúng tôi, đúng như Ngài đã học từ Vyāsa, về vinh quang tối thượng của bhasma, tro thiêng.”

Verse 2

तथा रुद्रा क्षमाहात्म्यं नाम माहात्म्यमुत्तमम् । त्रितयं ब्रूहि सुप्रीत्या ममानंदयचेतसम्

Cũng vậy, hỡi Rudra, xin Ngài với lòng thương mến mà thuyết giảng bản tường thuật tối thượng mang tên “Vinh quang của Kṣamā (Nhẫn nhục/Tha thứ)”. Xin nói cho con ba giáo huấn cao quý ấy, để làm hoan hỷ tâm con.

Verse 3

सूत उवाच । साधुपृष्टं भवद्भिश्च लोकानां हितकारकम् । भवंतो वै महाधन्याः पवित्राः कुलभूषणाः

Sūta nói: “Các ngài đã hỏi thật hay—một câu hỏi đem lại lợi ích cho các cõi đời. Quả thật, các ngài vô cùng phước đức, thanh tịnh, và là niềm trang sức của dòng tộc cao quý.”

Verse 4

येषां चैव शिवः साक्षाद्दैवतं परमं शुभम् । सदा शिवकथा लोके वल्लभा भवतां सदा

Đối với những ai mà chính Śiva là Thần linh tối thượng, cát tường bậc nhất, nguyện cho Thánh thoại về Śiva trong cõi đời này luôn là điều thân yêu đối với họ—mãi mãi không rời.

Verse 5

ते धन्याश्च कृतार्थाश्च सफलं देहधारणम् । उद्धृतञ्च कुलं तेषां ये शिवं समुपासते

Thật phước thay, thật viên mãn thay, những ai thành kính phụng thờ Đức Śiva: thân người họ mang lấy trở nên hữu ích, và dòng tộc của họ cũng được cứu độ, được nâng lên.

Verse 6

मुखे यस्य शिवनाम सदाशिवशिवेति च । पापानि न स्पृशंत्येव खदिरांगारंकयथा

Ai mà nơi miệng luôn có Danh Śiva, thường xưng “Sadāśiva, Śiva”, thì tội lỗi chẳng thể chạm đến người ấy; như than hồng từ gỗ khadira không thể nắm lấy mà không bị bỏng.

Verse 7

श्रीशिवाय नमस्तुभ्यं मुखं व्याहरते यदा । तन्मुखं पावनं तीर्थं सर्वपापविनाशनम्

Khi miệng cất lời: “Đảnh lễ Śrī Śiva”, chính miệng ấy trở thành một tīrtha thanh tịnh, nơi tẩy trừ và diệt sạch mọi tội lỗi.

Verse 8

तन्मुखञ्च तथा यो वै पश्यतिप्रीतिमान्नरः । तीर्थजन्यं फलं तस्य भवतीति सुनिश्चितम्

Ai với lòng sùng kính mà chiêm ngưỡng Thánh Dung ấy—của Viśveśvara—ắt hẳn đạt công đức phát sinh từ hành hương; điều này không nghi ngờ.

Verse 9

यत्र त्रयं सदा तिष्ठेदेतच्छुभतरं द्विजा । तस्य दर्शनमात्रेण वेणीस्नानफलंलभेत्

Hỡi các bậc nhị sinh, nơi nào ba điều ấy luôn hiện hữu thì vô cùng cát tường; chỉ cần thấy thôi cũng được công đức như tắm tại Veṇī, chỗ hợp lưu linh thiêng.

Verse 10

शिवनामविभूतिश्च तथा रुद्रा क्ष एव च । एतत्त्रयं महापुण्यं त्रिवेणीसदृशं स्मृतम्

Danh hiệu Śiva, vibhūti (tro thánh) và chuỗi hạt rudrākṣa—ba điều này là đại phúc đức, được ghi nhớ như sánh với Triveṇī linh thiêng.

Verse 11

एतत्त्रयं शरीरे च यस्य तिष्ठति नित्यशः । तस्यैव दर्शनं लोके दुर्लभं पापहारकम्

Người nào nơi thân luôn có đủ ba dấu ấn ấy—Danh Śiva, vibhūti và rudrākṣa—thì được thấy người ấy ở đời thật hiếm, và chính sự thấy ấy có năng lực trừ tội.

Verse 12

तद्दर्शनं यथा वेणी नोभयोरंतरं मनाक् । एवं योनविजानाति सपापिष्ठो न संशयः

Như khi nhìn một bím tóc tết, người ta không nhận ra dù chỉ một khe hở nhỏ giữa các lọn tóc; cũng vậy, kẻ tội lỗi nhất—không chút nghi ngờ—chỉ thấy “yoni” như đối tượng của dục vọng, không thể nhận ra bất kỳ phân biệt cao thượng nào trong điều mình thấy.

Verse 13

विभूतिर्यस्य नो भाले नांगे रुद्रा क्षधारणम् । नास्ये शिवमयी वाणी तं त्यजेदधमं यथा

Kẻ nào không bôi vibhūti (tro thánh) trên trán, không đeo chuỗi hạt Rudrākṣa trên thân, và nơi miệng không có lời nói thấm nhuần Shiva—người ấy nên bị từ bỏ, như từ bỏ kẻ hèn mạt thấp kém.

Verse 14

शैवं नाम यथा गंगा विभूतिर्यमुना मता । रुद्रा क्षं विधिना प्रोक्ता सर्वपापाविनाशिनी

Như danh thánh của Śiva ví như sông Gaṅgā, thì vibhūti (tro thánh) được xem như sông Yamunā; và Rudrākṣa, được truyền dạy đúng theo nghi pháp, là đấng tiêu trừ mọi tội lỗi.

Verse 15

शरीरे च त्रयं यस्य तत्फलं चैकतः स्थितम् । एकतो वेणिकायाश्च स्नानजंतुफलं बुधैः

Các bậc hiền trí tuyên rằng: người mang ba dấu hiệu Shaiva trên thân thì công đức của chúng được gom tụ thành một quả duy nhất, cô đọng; cũng vậy, ngay cả công đức do tắm gội và các nghi thức thanh tịnh cũng được nói là hàm chứa trong một kết quả hợp nhất ấy.

Verse 16

तदेवं तुलितं पूर्वं ब्रह्मणाहितकारिणा । समानं चैव तज्जातं तस्माद्धार्यं सदा बुधैः

Vì thế, điều ấy xưa kia đã được Brahmā—đấng làm lợi ích cho các thế giới—xem xét và cân nhắc; và được thấy là tương đương về công đức và hiệu lực. Do đó, người hiền trí nên luôn gìn giữ và thực hành điều ấy.

Verse 17

तद्दिनं हि समारभ्य ब्रह्मविष्ण्वादिभिः सरैः । धार्यते त्रितयं तच्च दर्शनात्पापहारकम्

Từ chính ngày ấy trở đi, Brahmā, Viṣṇu và các chư thiên khác đều mang trì pháp tu Shaiva ba phần này; và chỉ cần được thấy thôi cũng trở thành sự tẩy trừ tội lỗi.

Verse 18

ऋष्य ऊचुः । ईदृशं हि फलं प्रोक्तं नामादित्रितयोद्भवम् । तन्माहात्म्यं विशेषेण वक्तुमर्हसि सुव्रत

Các hiền triết thưa rằng: “Quả phúc như thế quả thật đã được tuyên nói—phát sinh từ bộ ba bắt đầu bằng Danh Thánh. Ôi bậc giữ giới nguyện cao quý, xin hãy đặc biệt giảng rõ về đại vinh quang của pháp hành ấy.”

Verse 19

सूत उवाच । ऋषयो हि महाप्राज्ञाः सच्छैवा ज्ञानिनां वराः । तन्माहात्म्यं हि सद्भक्त्या शृणुतादरतो द्विजाः

Sūta nói: “Hỡi các hiền triết, quả thật các ngài rất đại trí, là những Śaiva chân chính, bậc tối thượng trong hàng người biết. Vậy nên, hỡi các bậc lưỡng sinh, hãy cung kính và chí thành mà lắng nghe vinh quang của Đấng ấy—Śiva—cùng giáo pháp thánh thiện của Ngài.”

Verse 20

सुगूढमपि शास्त्रेषु पुराणेषु श्रुतिष्वपि । भवत्स्नेहान्मया विप्राः प्रकाशः क्रियतेऽधुना

Dẫu chân lý này ẩn giấu rất sâu ngay cả trong các Śāstra, các Purāṇa và cả Śruti, hỡi các hiền giả Bà-la-môn, vì lòng thương mến đối với các ngài mà nay ta làm cho điều ấy trở nên sáng tỏ, hiển bày.

Verse 21

कस्तत्त्रितयमाहात्म्यं संजानाति द्विजोत्तमाः । महेश्वरं विना सर्वं ब्रह्माण्डे सदसत्परम्

Hỡi các bậc lưỡng sinh ưu tú, ai có thể thật sự thấu hiểu đại vinh quang của bộ ba ấy? Vì trong toàn thể vũ trụ này, ngoài Maheśvara ra, mọi sự chỉ là cuộc hí lộng tối thượng của cái thực và cái hư—nương tựa, chẳng phải cứu cánh.

Verse 22

वच्म्यहं नाम माहात्म्यं यथाभक्ति समासतः । शृणुत प्रीतितो विप्राः सर्वपापहरं परम्

Nay ta sẽ nói, tùy theo lòng sùng kính và trong chừng mực vắn tắt, về uy đức của Danh Thánh. Hãy lắng nghe với niềm hoan hỷ, hỡi các hiền giả Bà-la-môn, giáo pháp tối thượng ấy, đấng trừ diệt mọi tội lỗi.

Verse 23

इति श्रीशिवमहापुराणे विद्येश्वरसंहितायां साध्यसाधनखंडेशिवनममाहात्म्यवर्णनोनामत्रयोविंशोऽध्यायः

Như vậy, trong Thánh điển Śiva Mahāpurāṇa—thuộc Vidyeśvara Saṃhitā, phần Sādhyasādhana-khaṇḍa—chương thứ hai mươi ba, mang tên “Mô tả vinh quang Danh hiệu của Śiva”, đến đây kết thúc.

Verse 24

पापमूलानि दुःखानि विविधान्यपि शौनक । शिवनामैकनश्यानि नान्यनश्यानि सर्वथा

Hỡi Śaunaka, muôn thứ khổ đau phát sinh từ gốc tội lỗi chỉ bị tiêu diệt bởi Danh hiệu của Śiva mà thôi; ngoài ra, không có phương tiện nào khác có thể diệt trừ hoàn toàn.

Verse 25

स वैदिकः स पुण्यात्मा स धन्यस्स बुधो मतः । शिवनामजपासक्तो यो नित्यं भुवि मानव

Chỉ người nào trên cõi đời này hằng ngày chuyên tâm vào japa—lặp niệm Danh hiệu của Śiva—mới thật là người Vệ-đà; người ấy là bậc thiện hồn, là kẻ hữu phúc, và được xem là bậc trí giữa nhân gian.

Verse 26

भवंति विविधा धर्मास्तेषां सद्यः फलोन्मुखाः । येषां भवति विश्वासः शिवनामजपे मुने

Bạch hiền giả, đối với những ai khởi lên niềm tin vững chắc nơi việc trì tụng Danh hiệu Śiva, mọi pháp hạnh đa dạng họ thực hành liền hướng về quả báo, mau chóng trổ kết quả.

Verse 27

पातकानि विनश्यंति यावंति शिवनामतः । भुवि तावंति पापानि क्रियंते न नरैर्मुने

Bạch hiền giả, bao nhiêu tội lỗi bị tiêu diệt nhờ Danh hiệu Śiva, thì bấy nhiêu tội lỗi con người trên cõi đất cũng chẳng hề tạo tác.

Verse 28

ब्रह्महत्यादिपापानां राशीनप्रमितान्मुने । शिवनाम द्रुतं प्रोक्तं नाशयत्यखिलान्नरैः

Hỡi bậc hiền triết, dù là những đống tội lỗi vô lượng—khởi từ tội sát hại Bà-la-môn—cũng được tiêu trừ mau chóng cho loài người nhờ lời xưng tụng Danh Thánh của Śiva.

Verse 29

शिवनामतरीं प्राप्य संसाराब्धिं तरंति ये । संसारमूलपापानि तानि नश्यंत्यसंशयम्

Đã được chiếc thuyền vượt qua là Danh Śiva, ai nương theo đó sẽ vượt biển saṃsāra; và những tội căn bản gây trói buộc thế gian cũng bị diệt trừ—không chút nghi ngờ.

Verse 30

संसारमूलभूतानां पातकानां महामुने । शिवनामकुठारेण विनाशो जायते ध्रुवम्

Hỡi đại hiền triết, những tội lỗi là cội rễ của sự trói buộc thế gian chắc chắn bị chặt đứt bởi lưỡi rìu mang Danh Śiva.

Verse 31

शिवनामामृतं पेयं पापदावानलार्दितैः । पापदावाग्नितप्तानां शांतिस्तेन विना न हि

Đối với những ai bị rừng lửa tội lỗi thiêu đốt, hãy uống cam lộ của Danh hiệu Śiva. Với kẻ bị ngọn lửa tội ấy nung cháy, quả thật không có an tịnh nếu thiếu điều đó.

Verse 32

शिवेति नामपीयूषवर्षधारापरिप्लुताः । संसारदवमध्येपि न शोचंति कदाचन

Những ai được thấm đẫm bởi dòng mưa cam lộ—chính là Danh “Śiva”—thì không bao giờ sầu muộn, dẫu đang đứng giữa rừng lửa của luân hồi thế gian.

Verse 33

शिवनाम्नि महद्भक्तिर्जाता येषां महात्मनाम् । तद्विधानां तु सहसा मुक्तिर्भवति सर्वथा

Những bậc đại tâm, nơi đã khởi lên lòng sùng kính sâu dày đối với chính Danh Thánh của Śiva—nhờ pháp hạnh thiêng liêng ấy, họ đạt giải thoát mau chóng và trọn vẹn mọi bề.

Verse 34

अनेकजन्मभिर्येन तपस्तप्तं मुनीश्वर । शिवनाम्नि भवेद्भक्तिः सर्वपापापहारिणी

Ô bậc chúa tể giữa các hiền triết, chỉ người đã tu khổ hạnh (tapas) qua nhiều đời mới đạt được lòng sùng kính Danh Śiva—và chính lòng sùng kính Danh ấy xóa sạch mọi tội lỗi.

Verse 35

यस्या साधारणं शंभुनाम्नि भक्तिरखंडिता । तस्यैव मोक्षः सुलभो नान्यस्येति मतिर्मम

Theo chỗ hiểu của ta, giải thoát chỉ dễ dàng đạt được đối với người có lòng sùng kính bền bỉ, không gián đoạn, an trú nơi Danh Śambhu; với kẻ khác thì không dễ như vậy.

Verse 36

कृत्वाप्यनेकपापानि शिवनामजपादरः । सर्वपापविनिर्मुक्तो भवत्येव न संशयः

Dẫu đã tạo nhiều tội lỗi, người nào chí thành chuyên tâm trì tụng (japa) Danh hiệu Śiva thì nhất định được giải thoát khỏi mọi tội—không còn nghi ngờ gì.

Verse 37

भवंति भस्मसाद्वृक्षा दवदग्धा यथा वने । तथा तावंति दग्धानि पापानि शिवनामतः

Như cây rừng bị lửa dữ thiêu rụi rồi hóa thành tro, cũng vậy, mọi tội lỗi của người đều bị thiêu đốt tận gốc—chỉ bởi uy lực của Thánh Danh Śiva.

Verse 38

यो नित्यं भस्मपूतांगः शिवनामजपादरः । संतरत्येव संसारं सघोरमपि शौनक

Hỡi Śaunaka, người mỗi ngày thanh tịnh thân mình bằng bhasma (tro thánh) và chí thành chuyên tâm trì tụng Thánh Danh Śiva, ắt vượt qua saṃsāra—dẫu nó hiện ra đáng sợ đến đâu.

Verse 39

ब्रह्मस्वहरणं कृत्वा हत्वापि ब्राह्मणान्बहून् । न लिप्यते नरः पापैः शिवनामजपादरः

Dẫu một người đã trộm của cải của một bà-la-môn và dẫu đã sát hại nhiều brāhmaṇa, người ấy vẫn không bị nhiễm ô bởi tội lỗi—nếu chí thành chuyên tâm trì tụng (japa) Thánh Danh Śiva.

Verse 40

विलोक्य वेदानखिलाञ्छिवनामजपः परम् । संसारतारणोपाय इति पूर्वैर्विनिश्चितः

Sau khi khảo xét trọn vẹn tất cả các Veda, các bậc hiền triết thời xưa đã quyết định dứt khoát rằng pháp hành tối thượng là trì tụng (japa) Thánh Danh Śiva—chính là phương tiện vượt qua saṃsāra.

Verse 41

किं बहूक्त्या मुनिश्रेष्ठाः श्लोकेनैकेन वच्म्यहम् । शिवनाम्नो महिमानं सर्वपापापहारिणम्

Hỡi các bậc hiền thánh tối thượng, cần gì nói nhiều? Chỉ trong một bài kệ, ta sẽ tuyên bày vinh quang của Danh hiệu Shiva—Danh hiệu có năng lực xóa trừ mọi tội lỗi.

Verse 42

पापानां हरणे शंभोर्नामः शक्तिर्हि पावनी । शक्नोति पातकं तावत्कर्तुं नापि नरः क्वचित्

Để trừ diệt tội lỗi, chính Danh hiệu của Śambhu có năng lực thanh tẩy chân thật. Không một người nào, ở bất cứ nơi đâu, có thể phạm một tội lớn đến mức không thể được gột sạch bởi (Thánh Danh) ấy.

Verse 43

शिवनामप्रभावेण लेभे सद्गतिमुत्तमाम् । इन्द्र द्युम्ननृपः पूर्वं महापापः पुरामुने

Bạch hiền giả, nhờ oai lực của Danh hiệu Śiva, vua Indradyumna—xưa kia mang trọng tội lớn—đã chứng đạt thiện thú tối thượng, cảnh giới cát tường giải thoát.

Verse 44

तथा काचिद्द्विजायोषा सौ मुने बहुपापिनी । शिवनामप्रभावेण लेभे सद्गतिमुत्तमाम्

Cũng vậy, bạch hiền giả, có một người phụ nữ Bà-la-môn—dẫu mang nhiều tội lỗi—nhờ chính oai lực của Danh hiệu Śiva mà đạt thiện thú tối thượng.

Verse 45

इत्युक्तं वो द्विजश्रेष्ठा नाममाहात्म्यमुत्तमम् । शृणुध्वं भस्ममाहात्म्यं सर्वपावनपावनम्

Vậy đó, hỡi các bậc nhị sinh tối thắng, ta đã tuyên thuyết cho các ông về đại vinh quang tối thượng của Thánh Danh. Nay hãy lắng nghe đại vinh quang của bhasma—tro thiêng—đấng tịnh hóa cả những gì tịnh hóa.