Shiva Purana — Vayaviya Samhita, Shloka 59

पञ्चावरणमार्गस्थं योगेश्वरस्तोत्रम्

Pañcāvaraṇa-mārga Stotra to Yogeśvara Śiva

Devanagari script

शर्वस्यांतःपुरद्वारि सार्धं परिजनैः स्थितः । सर्वेश्वरसमप्रख्यस्सर्वासुरविमर्दनः

Transliteration

śarvasyāṃtaḥpuradvāri sārdhaṃ parijanaiḥ sthitaḥ | sarveśvarasamaprakhyassarvāsuravimardanaḥ

Translation

Đứng nơi cổng nội điện của Śarva, cùng với các tùy tùng, ngài hiện ra như Đấng Tối Thượng của muôn loài—bậc nghiền nát mọi đạo quân asura.

Word by Word

• शर्वस्य: of Śarva (Śiva)
• शर्वस्य: Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
• Type: Noun
• Root: शर्व (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति, एकवचन

• अन्तःपुरद्वारि: at the door of the inner palace
• अन्तःपुरद्वारि: Adhikarana (अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: अन्तःपुर + द्वार (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (अन्तःपुरस्य द्वारि)

• सार्धम्: together with
• सार्धम्: Sahakari (सहकारी/सह)
• Type: Indeclinable
• Root: सार्धम् (अव्यय)
• Form: अव्यय; सहार्थक उपसर्ग/क्रियाविशेषण (with/together with)

• परिजनैः: with attendants
• परिजनैः: Sahakarana (सहकरण/सह)
• Type: Noun
• Root: परिजन (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, बहुवचन

• स्थितः: standing/placed
• स्थितः: Karta (कर्ता)
• Type: Verb
• Root: स्था (धातु)
• Form: क्त-प्रत्ययान्त (Past Passive Participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; विशेष्य-समन्वयः

• सर्वेश्वर-सम-प्रख्यः: equal in splendour to the Lord of all
• सर्वेश्वर-सम-प्रख्यः: Karta (कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: सर्व + ईश्वर + सम + प्रख्य (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; बहुपद-तत्पुरुषः (सर्वेश्वरेण समः प्रख्यः/समप्रख्यः = equal in splendour)

• सर्वासुर-विमर्दनः: crusher of all demons
• सर्वासुर-विमर्दनः: Karta (कर्ता)
• Type: Noun
• Root: सर्व + असुर + विमर्दन (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (सर्वेषाम् असुराणां विमर्दनः)

Speaker

Suta Goswami

Shaiva Theology

Tattva Level: pati

Shiva Form: Vīrabhadra

Mantra Metadata

Type: stotra

Characters & Entities

• Shiva (Śarva)

FAQs

What is the spiritual significance of this verse in the Shiva Purana?

The verse presents Śiva (Śarva) as Sarveśvara—supreme sovereignty expressed as protection: the Lord stands at the threshold, symbolically guarding the inner sanctum of consciousness and crushing asuric forces (ego, violence, delusion) that obstruct liberation.

How does this verse relate to the worship of the Linga or Saguna Shiva?

It supports Saguna contemplation: Shiva is envisioned with majesty and attendants, approachable through devotional worship. In Linga-worship, this same Sarveśvara is invoked as the indwelling Lord who removes inner obstacles and grants grace (anugraha).

What ritualistic or meditative practice is suggested here?

A practical takeaway is protective japa and dhyāna: repeat the Panchākṣarī (“Om Namaḥ Śivāya”) while visualizing Shiva as Sarveśvara at the ‘gateway’ of the heart, and offer Tripuṇḍra-bhasma as a reminder of burning away asuric impulses.