षडध्व-शुद्धिः (Purification of the Six Adhvans / Sixfold Cosmic Path)

Verse 1

उपमन्युरुवाच । अतः परं समावेक्ष्य गुरुः शिष्यस्य योग्यताम् । षडध्वशुद्धिं कुर्वीत सर्वबंधविमुक्तये

Upamanyu nói: “Sau đó, xét kỹ sự xứng hợp của đệ tử, vị guru phải thực hiện phép thanh tịnh sáu đạo (ṣaḍadhva-śuddhi), để được giải thoát trọn vẹn khỏi mọi ràng buộc.”

Verse 2

कलां तत्त्वं च भुवनं वर्णं पदमतः परम् । मंत्रश्चेति समासेन षडध्वा परिपठ्यते

Tóm lược, sáu “đạo” (ṣaḍ-adhvā) được tụng niệm là: kalā (các năng lực/thành phần), tattva (các nguyên lý), bhuvana (các thế giới), varṇa (các âm tự), pada (các từ ngữ linh thánh) và vượt trên những điều ấy là mantra (các chân ngôn mặc khải).

Verse 3

निवृत्त्याद्याः कलाः पञ्च कलाध्वा कथ्यते बुधैः । व्याप्ताः कलाभिरितरे त्वध्वानः पञ्च पञ्चभिः

Các bậc hiền trí tuyên rằng “con đường của Kalā” gồm năm Kalā, khởi từ Nivṛtti. Những con đường khác (adhvan) đều được các Kalā ấy thấm nhuần bao trùm—năm con đường, mỗi con đường theo năm phương diện.

Verse 4

शिवतत्त्वादिभूम्यंतं तत्त्वाध्वा समुदाहृतः । षड्विंशत्संख्ययोपेतः शुद्धाशुद्धोभयात्मकः

“Con đường của các nguyên lý” (tattvādhvā) được tuyên là trải từ nguyên lý của Śiva cho đến nguyên lý của Đất. Nó gồm hai mươi sáu tattva, mang bản tính thanh tịnh, bất tịnh, và hỗn hợp (cả hai).

Verse 5

आधाराद्युन्मनांतश्च भुवनाध्वा प्रकीर्तितः । विना भेदोपभेदाभ्यां षष्टिसंख्यासमन्वितः

Từ Ādhāra cho đến Unmanā được xưng tụng là “con đường của các thế giới” (bhuvanādhvan). Nếu đếm mà không kể các phân chia và phân chia phụ, thì nói là trọn đủ số sáu mươi.

Verse 6

पञ्चाशद्रुद्ररूपास्तु वर्णा वर्णाध्वसंज्ञिताः । अनेकभेदसंपन्नः पदाध्वा समुदाहृतः

Năm mươi chữ cái quả thật là những hình thái của Rudra và được gọi là “con đường của chữ” (varṇādhva). “Con đường của từ” (padādhvā) được tuyên bố là có nhiều phân chia và biến thể.

Verse 7

सर्वोपमंत्रैर्मंत्राध्वा व्याप्तः परमविद्यया । यथा शिवो न तत्त्वेषु गण्यते तत्त्वनायकः

Toàn bộ con đường của thần chú, cùng mọi thần chú phụ trợ, đều thấm nhuần bởi Minh tri tối thượng. Vì thế, tuy Shiva là bậc Chúa tể cai quản mọi tattva, Ngài không bị kể vào hàng các tattva ấy.

Verse 8

मंत्राध्वनि न गण्येत तथासौ मंत्रनायकः । कलाध्वनो व्यापकत्वं व्याप्यत्वं चेतराध्वनाम्

Con đường Mantra không nên bị tính như một phạm trù riêng; cũng vậy, Đấng chủ trì Mantra không khác gì Shiva. Con đường Kalā là cái bao trùm, còn các con đường khác là cái được bao trùm.

Verse 9

न वेत्ति तत्त्वतो यस्य नैवार्हत्यध्वशोधनम् । षड्विधस्याध्वनो रूपं न येन विदितं भवेत्

Ai không biết chân lý của tattva thì tuyệt nhiên không xứng đáng thực hành việc thanh tịnh các con đường (adhva-śodhana). Cũng vậy, nếu người ấy chưa thấu hiểu hình tướng chân thật của ‘adhvan’ sáu loại, thì không đủ tư cách.

Verse 10

व्याप्यव्यापकता तेन ज्ञातुमेव न शक्यते । तस्मादध्वस्वरूपं च व्याप्यव्यापकतां तथा

Bằng phương tiện hạn hẹp ấy, không thể thật sự biết được mối liên hệ giữa cái được bao trùm và Đấng bao trùm. Vì vậy, cần thấu hiểu cả bản tính của adhvan và nguyên lý thấm khắp ấy—rằng Chúa tể vừa hiện hữu trong muôn loài, vừa siêu việt, là Pati bao trùm tất cả.

Verse 11

यथावदवगम्यैव कुर्यादध्वविशोधनम् । कुंडमंडलपर्यंतं तत्र कृत्वा यथा पुरा

Sau khi thấu hiểu đúng pháp, hãy thực hành sự thanh tịnh hóa con đường nghi lễ (adhvan-śodhana). Tại đó, hãy tiến hành cho đến hố lửa đã được gia trì và maṇḍala nghi lễ, đúng như xưa nay theo truyền thống đã lập.

Verse 12

द्विहस्तमानं कुर्वीत प्राच्यां कलशमंडलम् । ततः स्नातश्शिवाचार्यः सशिष्यः कृतनैत्यकः

Về phương Đông, nên chuẩn bị một vòng tròn cho bình nước nghi lễ, rộng bằng hai gang tay. Rồi vị tư tế của Śiva, sau khi tắm gội, cùng với đệ tử—đã hoàn tất các nghi thức bắt buộc hằng ngày—tiếp tục tiến hành việc thờ phụng.

Verse 13

प्रविश्य मंडलं शंभोः पूजां पूर्ववदाचरेत् । तत्राढकावरैस्सिद्धं तंदुलैः पायसं प्रभोः

Bước vào maṇḍala đã được hiến thánh của Śambhu, hãy cử hành việc thờ phụng đúng như đã truyền dạy trước. Tại đó, dâng lên Chúa Tể món pāyasa (cơm sữa) làm từ gạo nấu chín kỹ, được đong theo các phần āḍhaka và āvara.

Verse 14

अर्धं निवेद्य होमार्थं शेषं समुपकल्पयेत् । पुरतः कल्पिते वाथ मंडले वर्णिमंडिते

Dâng một nửa làm lễ vật cho nghi thức homa (hỏa cúng), rồi chuẩn bị phần còn lại cho đúng phép. Sau đó, ở phía trước—trong maṇḍala đã được sắp đặt và trang điểm bằng các màu sắc thiêng—nghi lễ được tiếp tục theo điều đã truyền.

Verse 15

स्थापयेत्पञ्चकलशान्दिक्षु मध्ये च देशिकः । तेषु ब्रह्माणि मूलार्णैर्बिन्दुनादसमन्वितैः

Vị đạo sư chủ lễ nên an trí năm bình nghi lễ: mỗi phương một bình và một bình ở trung tâm. Trong các bình ấy, ngài thiết lập các nguyên lý thần chủ (brahmaṇi) bằng những âm tiết căn bản, đầy đủ bindu và nāda.

Verse 16

नम आद्यैर्यकरांतैः कल्पयेत्कल्पवित्तमः । ईशानं मध्यमे कुंभे पुरुषं पुरतः स्थिते

Bấy giờ vị hành giả tinh thông việc an bày nghi quỹ nên quán tưởng sắp đặt các mẫu tự thần chú, bắt đầu từ “na” và kết thúc ở “ya”. Trong bình kumbha ở giữa, hãy quán Īśāna (Śiva); còn trong bình đặt phía trước, hãy quán Puruṣa—phương diện tẩy tịnh của Đấng Chúa.

Verse 17

अघोरं दक्षिणे वामे वामं सद्यं च पश्चिमे । रक्षां विधाय मुद्रा च बद्ध्वा कुंभाभिमंत्रणम्

Đặt (thần chú) Aghora ở bên phải, Vāma ở bên trái và Sadya ở phương Tây; lập sự hộ trì (rakṣā). Rồi kết và cố định ấn (mudrā) thích hợp, trì chú gia trì bình nước nghi lễ (kumbha), để pháp sự diễn tiến dưới năng lực che chở của Śiva.

Verse 18

कृत्वा शिवानलैर्होमं प्रारभेत्यथा पुरा । यदर्धं पायसं पूर्वं होमार्थं परिकल्पितम्

Sau khi cử hành lễ hỏa cúng (homa) vào ngọn lửa của Śiva, hành giả tiếp tục như đã làm trước kia. Phần ấy—tức một nửa món cơm sữa (pāyasa) đã được dành sẵn từ trước cho việc homa—thì dùng đúng theo nghi thức.

Verse 19

हुत्वा शिष्यस्य तच्छेषं भोक्तुं समुपकल्पयेत् । तर्पणांतं च मंत्राणां कृत्वा कर्म यथा पुरा

Sau khi đã dâng hỏa cúng, hãy sắp đặt để đệ tử thọ dụng phần còn lại (như prāsāda, vật thánh dư). Và sau khi tụng trì các thần chú kèm phần kết thúc bằng lễ rưới cúng (tarpaṇa), hãy thực hiện nghi lễ đúng như trước, theo truyền thống đã định.

Verse 20

हुत्वा पूर्णाहुतिं तेषां ततः कुर्यात्प्रदीपनम् । ओंकारादनु हुंकारं ततो मूलं फडंतकम्

Sau khi dâng lễ hỏa cúng cuối cùng trọn vẹn (pūrṇāhuti) cho các pháp sự ấy, rồi hãy làm nghi thức thắp sáng/khơi dậy (pradīpana). Sau khi xướng Oṃkāra, tiếp theo là Huṃkāra; rồi trì tụng chân ngôn gốc kèm âm hộ trì kết thúc “phaṭ”, để ấn chứng và gia lực cho hành trì trong thờ phụng Śiva.

Verse 21

स्वाहांतं दीपने प्राहुरंगानि च यथाक्रमम् । तेषामाहुतयस्तिस्रो देया दीपनकर्मणि

Người xưa truyền dạy rằng, trong nghi thức nhóm lửa tế (dīpana), các thần chú phụ trợ (aṅga) phải được tụng theo đúng thứ tự, mỗi câu đều kết bằng “svāhā”. Đối với các aṅga-mantra ấy, cần dâng ba lần cúng lửa (āhuti) trong hành tác nhóm lửa.

Verse 22

मंत्रैरेकैकशस्तैस्तु विचिन्त्या दीप्तमूर्तयः । त्रिगुणं त्रिगुणी कृत्य द्विजकन्याकृतं सितम्

Quán tưởng các hình tướng rực sáng (của Thần) bằng các thần chú, mỗi thần chú trì tụng một trăm lần. Rồi làm cho phần cúng dường ba lần trở thành ba bội. Khi đã khiến thành ba bội như vậy, hãy dùng chất trắng tinh khiết do một thiếu nữ Bà-la-môn chuẩn bị.

Verse 23

सूत्रं सूत्रेण संमंत्र्य शिखाग्रे बंधयेच्छिशोः । चरणांगुष्ठपर्यंतमूर्ध्वकायस्य तिष्ठतः

Sau khi gia trì một sợi dây bằng thần chú nhờ một sợi dây khác, hãy buộc nó nơi búi tóc đỉnh đầu (śikhā) của đứa trẻ. Đứa trẻ đứng thẳng, thân mình ngay ngắn, và sợi dây thả xuống đến tận ngón chân cái.

Verse 24

लंबयित्वा तु तत्सूत्रं सुषुम्णां तत्र योजयेत् । शांतया मुद्रयादाय मूलमंत्रेण मंत्रवित्

Hãy để sợi chỉ thiêng ấy buông xuống; bậc thông hiểu thần chú nên nối nó tại đó với suṣumṇā (kinh mạch trung ương). Rồi, kết ấn Śāntā, vị ấy áp dụng nghi thức bằng căn bản chân ngôn, với tâm an tịnh hướng về Śiva.

Verse 25

हुत्वाहुतित्रयं तस्यास्सान्निध्यमुपकल्पयेत् । हृदि संताड्य शिष्यस्य पुष्पक्षेपेण पूर्ववत्

Sau khi dâng ba lần cúng tế (āhuti), hãy thiết lập sự hiện diện thiêng liêng của Nữ Thần. Rồi, gõ vào tim của đệ tử và, như trước, rải hoa, để hoàn tất nghi thức đúng pháp.

Verse 26

चैतन्यं समुपादाय द्वादशांते निवेद्य च । सूत्रं सूत्रेण संयोज्य संरक्ष्यास्त्रेण वर्मणा

Sau khi thu nhiếp caitanya—ý thức nội tại—và dâng đặt tại điểm cuối của dvādaśānta, rồi nối sợi với sợi, hành giả nên gia hộ bằng thần chú vũ khí hộ trì, như khoác áo giáp bảo vệ.

Verse 27

अवगुंठ्याथ तत्सूत्रं शिष्यदेहं विचिंतयेत् । मूलत्रयमयं पाशं भोगभोग्यत्वलक्षणम्

Rồi, che phủ sợi chỉ thiêng ấy, hành giả nên quán thân của đệ tử là sợi trói (pāśa) cấu thành bởi ba căn cấu uế, mang dấu ấn vừa là kẻ thọ hưởng vừa là đối tượng được thọ hưởng (người hưởng và vật được hưởng).

Verse 28

विषयेन्द्रियदेहादिजनकं तस्य भावयेत् । व्योमादिभूतरूपिण्यः शांत्यतीतादयः कलाः

Hãy quán Ngài là nguồn phát sinh các cảnh giới kinh nghiệm, các căn (indriya) và thân thể. Những năng lực thần linh (kalā) khởi từ Śānti và Atītā, mang hình tướng các đại như hư không, chính là các hiển lộ của Ngài.

Verse 29

सूत्रे स्वनामभिर्योज्यः पूज्यश्चैव नमोयुतैः । अथवा बीजभूतैस्तत्कृत्वा पूर्वोदितं क्रमात्

Hãy xâu kết chúng trên một sợi chỉ, sắp đặt theo đúng danh xưng riêng của từng vị, và thờ phụng kèm lời đảnh lễ “namaḥ”. Hoặc, biến chúng thành các dạng hạt giống (bīja-mantra) rồi cử hành nghi thức theo thứ tự đã nêu trước.

Verse 30

ततो मलादेस्तत्त्वादौ व्याप्तिं समलोकयेत् । कलाव्याप्तिं मलादौ च हुत्वा संदीपयेत्कलाः

Rồi, hãy quán chiếu rõ sự thấm khắp (vyāpti) khởi từ Mala và lan qua các nguyên lý (tattva). Sau khi hiến cúng như lễ hỏa tế sự thấm khắp của các Kalā vào Mala v.v., hãy làm bừng sáng và đánh thức các Kalā.

Verse 31

शिष्यं शिरसि संताड्य सूत्रं देहे यथाक्रमम् । शांत्यतीतपदे सूत्रं लाञ्छयेन्मंत्रमुच्चरन्

Vị đạo sư chạm (gõ nhẹ) lên đỉnh đầu đệ tử, rồi theo đúng thứ tự đặt sợi chỉ thiêng lên thân. Trong khi trì tụng chân ngôn, ngài đánh dấu và cố định sợi chỉ tại điểm gọi là “Śāntyatīta” — cảnh vị vượt ngoài sự an tịnh — biểu thị đệ tử nhờ ân sủng của Śiva mà vượt qua mọi ràng buộc.

Verse 32

एवं कृत्वा निवृत्त्यन्तं शांत्यतीतमनुक्रमात् । हुत्वाहुतित्रयं पश्चान्मण्डले च शिवं यजेत्

Sau khi đã cử hành nghi lễ theo đúng thứ tự cho đến hết Nivṛtti và vượt qua cả Śānti, bấy giờ nên dâng ba lễ hiến (āhuti); rồi trong maṇḍala đã được gia trì, hãy thờ phụng Đức Śiva.

Verse 33

देवस्य दक्षिणे शिष्यमुपवेश्योत्तरामुखम् । सदर्भे मण्डले दद्याद्धोमशिष्टं चरुं गुरुः

Sau khi cho đệ tử ngồi bên phải của Thần vị, quay mặt về phương bắc, vị Guru nên trao phần cơm cúng (caru) còn lại sau lễ homa, trong vòng maṇḍala đã trải cỏ darbha.

Verse 34

शिष्यस्तद्गुरुणा दत्तं सत्कृत्य शिवपूर्वकम् । भुक्त्वा पश्चाद्द्विराचम्य शिवमन्त्रमुदीरयेत्

Đệ tử nên kính cẩn nhận vật do thầy ban, trước hết dâng lên Đức Śiva. Sau khi thọ thực, hãy làm ācamana hai lần rồi tụng niệm thần chú của Śiva.

Verse 35

अपरे मण्डले दद्यात्पञ्चगव्यं तथा गुरुः । सो ऽपि तच्छक्तितः पीत्वा द्विराचम्य शिवं स्मरेत्

Trong một maṇḍala khác, vị Guru cũng nên ban pañcagavya. Đệ tử, tùy theo khả năng, hãy uống; rồi làm ācamana hai lần và tưởng niệm Đức Śiva.

Verse 36

तृतीये मण्डले शिष्यमुपवेश्य यथा पुरा । प्रदद्याद्दंतपवनं यथाशास्त्रोक्तलक्षणम्

Trong vòng nghi lễ thứ ba, sau khi cho đệ tử ngồi như thuở xưa, vị thầy nên ban nghi thức “dantapavana” (tẩy rửa răng), đúng theo các đặc tướng và quy tắc được Śāstra quy định.

Verse 37

अग्रेण तस्य मृदुना प्राङ्मुखो वाप्युदङ्मुखः । वाचं नियम्य चासीनश्शिष्यो दंतान्विशोधयेत्

Ngồi nghiêm cẩn, nhiếp phục lời nói, người đệ tử nên dùng cành cây mềm chải răng, hướng mặt về phía Đông hoặc Bắc, để tự thanh tịnh và giữ kỷ luật trước khi bước vào lễ thờ phụng đưa đến ân sủng của Śiva.

Verse 38

प्रक्षाल्य दंतपवनं त्यक्त्वाचम्य शिवं स्मरेत् । प्रविशेद्देशिकादिष्टः प्रांजलिः शिवमण्डलम्

Rửa sạch que chải răng, rồi làm ācamana, hãy tưởng niệm Śiva. Theo lời chỉ dạy của bậc thầy, chắp tay cung kính, rồi bước vào Śiva-maṇḍala—không gian đã được gia trì cho lễ thờ phụng Śiva.

Verse 39

त्यक्तं तद्दन्तपवनं दृश्यते गुरुणा यदि । प्रागुदक्पश्चिमे वाग्रे शिवमन्यच्छिवेतरम्

Nếu bậc guru thấy “hơi gió nơi răng” đã dứt, thì ngay tại mũi nhọn của lời nói, hãy quán nhận Śiva trong các phương Đông, Bắc và Tây; còn bất cứ điều gì khác ngoài Śiva, hãy nhận biết là phi-Śiva.

Verse 40

अशस्ताशामुखे तस्मिन्गुरुस्तद्दोषशांतये । शतमर्धं तदर्धं वाजुहुयान्मूलमन्त्रतः

Nếu lúc ấy nghi lễ khởi sự khi quay về phương bất tường, thì bậc Guru, để dập yên lỗi ấy, nên dâng cúng hỏa tế theo mūla-mantra: một trăm lần, hoặc một nửa, hoặc lại một nửa của nửa ấy.

Verse 41

ततः शिष्यं समालभ्य जपित्वा कर्णयोः शिवम् । देवस्य दक्षिणे भागे तं शिष्यमधिवासयेत्

Bấy giờ, vị đạo sư đưa đệ tử đến gần, khẽ tụng thần chú thiêng của Śiva vào đôi tai người ấy. Sau đó, ngài an trí đệ tử ấy ở phía bên phải của Thánh Thần (bản tôn), để lập cho người ấy nơi trú ngụ trong sự thờ phụng đã được gia trì.

Verse 42

अहतास्तरणास्तीर्णे स दर्भशयने शुचिः । मंत्रिते ऽन्तः शिवं ध्यायञ्शयीत प्राक्छिरा निशि

Trên giường sạch bằng cỏ darbha trải trên tấm chiếu không sứt rách, người ấy phải giữ thân tâm thanh tịnh; rồi sau khi gia trì bằng thần chú, ban đêm hãy nằm với đầu hướng về phương Đông, nội tâm quán niệm Thượng Đế Śiva.

Verse 43

शिखायां बद्धसूत्रस्य शिखया तच्छिखां गुरुः । आबध्याहतवस्त्रेण तमाच्छाद्य च वर्मणा

Bấy giờ, vị Guru buộc túm tóc đỉnh đầu (śikhā) của đệ tử bằng sợi dây tại chỏm đầu. Buộc xong, Ngài phủ lên người ấy y phục hộ thân và lại khoác thêm giáp (varma).

Verse 44

रेखात्रयं च परितो भस्मना तिलसर्षपैः । कृत्वास्त्रजप्तैस्तद्वाह्ये दिगीशानां बलिं हरेत्

Với tro thiêng (bhasma) đã được trì chú, cùng hạt mè và hạt cải, hãy vẽ ba vạch thánh bao quanh. Rồi ở bên ngoài phạm vi đã đánh dấu ấy—sau khi đã gia trì bằng tụng niệm thần chú—hãy dâng lễ bồi (bali, oblation) lên các Chúa Tể của các phương hướng.

Verse 45

शिष्यो ऽपि परतो ऽनश्नन्कृत्वैवमधिवासनम् । प्रबुध्योत्थाय गुरवे स्वप्नं दृष्टं निवेदयेत्

Rồi đệ tử cũng phải ở riêng, kiêng ăn, và thực hiện nghi thức chuẩn bị (adhivāsana) như vậy. Khi tỉnh dậy và đứng lên, người ấy nên bạch với Guru về giấc mộng đã thấy.