Shiva Purana — Vayaviya Samhita, Shloka 44

समयाह्वय-संस्कारः — Rite of ‘Samayāhvaya’ and the Preparatory Layout

Maṇḍapa, Vedi, Kuṇḍas, Maṇḍala, Śiva-kumbha

Devanagari script

ततः पूर्णाहुतिं दत्त्वा प्रायश्चित्ताय देशिकः । पुनर्दशाहुतीन्कुर्यान्मूलमंत्रेण मंत्रवित्

Transliteration

tataḥ pūrṇāhutiṃ dattvā prāyaścittāya deśikaḥ | punardaśāhutīnkuryānmūlamaṃtreṇa maṃtravit

Translation

Sau đó, vị đạo sư hãy dâng pūrṇāhuti (lễ hiến viên mãn) như một sự sám hối. Rồi, với tư cách người thông hiểu chân ngôn, hãy lại làm mười lần hiến lễ nữa bằng mūla-mantra (chân ngôn căn bản).

Word by Word

• ततः: then/thereafter
• ततः: Kāla (काल)
• Type: Indeclinable
• Root: ततः (अव्यय)
• Form: अपादान/क्रमवाचक-अव्यय (adverb: ‘then/from that’)

• पूर्ण-आहुतिम्: the full oblation
• पूर्ण-आहुतिम्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: पूर्ण (प्रातिपदिक) + आहुति (प्रातिपदिक)
• Form: कर्मधारय (पूर्णा आहुतिः); स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; Feminine, Accusative singular

• दत्त्वा: having offered
• दत्त्वा: Kriyāviśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
• Type: Verb
• Root: दा (धातु) + क्त्वा (कृदन्त)
• Form: क्त्वान्त अव्ययकृदन्त (gerund); ‘having given/offered’

• प्रायश्चित्ताय: for expiation
• प्रायश्चित्ताय: Sampradāna (सम्प्रदान)
• Type: Noun
• Root: प्रायश्चित्त (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, चतुर्थी-विभक्ति, एकवचन; Neuter, Dative singular (purpose)

• देशिकः: the teacher (ācārya)
• देशिकः: Karta (कर्ता)
• Type: Noun
• Root: देशिक (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; Masculine, Nominative singular

• पुनः: again
• पुनः: Kriyāviśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
• Type: Indeclinable
• Root: पुनः (अव्यय)
• Form: पुनरावृत्तिवाचक-अव्यय (adverb)

• दश-आहुतीन्: ten oblations
• दश-आहुतीन्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: दश (संख्या-प्रातिपदिक) + आहुति (प्रातिपदिक)
• Form: द्विगु-समास (दश आहुतयः); स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, बहुवचन; Feminine, Accusative plural

• कुर्यात्: should perform
• कुर्यात्: Kriyā (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: कृ (धातु)
• Form: विधिलिङ् (optative), परस्मैपद, प्रथम-पुरुष, एकवचन; Optative 3rd sg ‘should do/perform’

• मूल-मन्त्रेण: with the root-mantra
• मूल-मन्त्रेण: Karaṇa (करण)
• Type: Noun
• Root: मूल (प्रातिपदिक) + मन्त्र (प्रातिपदिक)
• Form: कर्मधारय/तत्पुरुष (मूलः मन्त्रः); पुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, एकवचन; Masculine, Instrumental singular

• मन्त्र-वित्: knower of the mantra
• मन्त्र-वित्: Karta (कर्ता)
• Type: Noun
• Root: मन्त्र (प्रातिपदिक) + विद् (धातु) → वित् (प्रातिपदिक)
• Form: उपपद-तत्पुरुष (मन्त्रं वेत्ति इति); पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; Masculine, Nominative singular

Speaker

Suta Goswami

Shaiva Theology

Tattva Level: pasha

Shiva Form: Sadāśiva

Characters & Entities

• Shiva

FAQs

What is the spiritual significance of this verse in the Shiva Purana?

It teaches that worship must be completed with purification: the pūrṇāhuti seals the rite, and prāyaścitta restores ritual and inner integrity so the seeker remains aligned with Shiva (Pati) through disciplined, faultless devotion.

How does this verse relate to the worship of the Linga or Saguna Shiva?

In Saguna Shiva worship, especially Linga-centered rites, homa and mantra are extensions of offering oneself to Shiva; the verse emphasizes correct completion (pūrṇāhuti) and corrective expiation, ensuring the offering is acceptable and spiritually fruitful.

What ritualistic or meditative practice is suggested here?

Perform pūrṇāhuti, then do prāyaścitta by offering ten additional oblations with the mūla-mantra (commonly understood in Shaiva practice as the principal Shiva mantra, such as the Panchakshara), under a qualified ācārya.