Shiva Purana — Vayaviya Samhita, Shloka 54
श्रद्धामाहात्म्यं तथा देवीप्रश्नः
The Greatness of Śraddhā and Devī’s Question to Śiva
ध्यानम्मद्रूपचिंताद्यं नात्माद्यर्थसमाधयः । ममागमार्थविज्ञानं ज्ञानं नान्यार्थवेदनम् । बाह्ये वाभ्यंतरे वाथ यत्र स्यान्मनसो रतिः । प्राग्वासनावशाद्देवि तत्त्वनिष्ठां समाचरेत्
dhyānammadrūpaciṃtādyaṃ nātmādyarthasamādhayaḥ | mamāgamārthavijñānaṃ jñānaṃ nānyārthavedanam | bāhye vābhyaṃtare vātha yatra syānmanaso ratiḥ | prāgvāsanāvaśāddevi tattvaniṣṭhāṃ samācaret
Thiền định là sự quán niệm khởi đầu từ Thánh dung của Ta; không phải chỉ là sự nhập định vào các đối tượng như ngã và những thứ tương tự. Tri kiến chân thật là hiểu thấu ý nghĩa các A-gama của Ta, chứ không phải biết các đối tượng thế tục khác. Hỡi Devī, dù hướng ra ngoài hay quay vào trong—nơi nào tâm tìm thấy niềm hoan hỷ—thì do sức tập khí từ trước, hãy bền bỉ tu tập an trụ vững chắc trong Thực Tại (tattva).
Lord Shiva
Tattva Level: pati
Shiva Form: Dakṣiṇāmūrti
Shakti Form: Pārvatī
Role: teaching
FAQs
It defines authentic Śaiva meditation and knowledge as God-centered: dhyāna begins with contemplation of Śiva, and jñāna is the realized meaning of Śaiva Āgamas, culminating in tattva-niṣṭhā (steadfast abidance in the highest Reality) rather than mere object-focused mental states.
By stating that meditation begins with “My form,” the verse supports Saguna upāsanā—such as worship of Śiva as Liṅga or as a personal form—as a legitimate doorway to inner absorption, which then matures into stable abidance in tattva (the ultimate Śiva-principle).
It suggests sustained dhyāna on Śiva (form-based contemplation) guided by Āgamic meaning, and training the mind to rest inwardly or outwardly wherever devotion naturally arises—then converting that attraction into steady tattva-niṣṭhā through regular practice (often supported in Śaiva praxis by mantra-japa such as the Pañcākṣarī).